Vaccinatiecampagne

Wanneer krijg ik mijn prik? Een (geüpdatet) spoorboekje

Studenten leren vaccineren bij de GGD. Beeld ANP
Studenten leren vaccineren bij de GGD.Beeld ANP

Thuiswonende ouderen die niet zelf naar een prikplek kunnen reizen, worden pas vanaf eind maart thuis gevaccineerd. Wie is er vervolgens aan de beurt, en wanneer? Dit is de laatste stand.

Het is een groep die er tot dusver bekaaid afkomt in de vaccinatieplanning: thuiswonende 65-plussers die vanwege hun gezondheid niet zelf naar de huisarts of de prikstraat van de GGD kunnen reizen; mensen met een kwetsbare gezondheid, onder wie ook de oudste groepen ouderen. Reden genoeg om ze snel te vaccineren. Maar waar mobiele ouderen al zijn opgeroepen hun prik te halen bij de GGD, wordt achter de schermen nog druk gezocht naar een manier om niet-mobiele ouderen thuis te laten vaccineren.

Het slechte nieuws is dat de aanvang van de inenting van deze groep weer is opgeschoven: naar eind maart. Deze verschuiving is de belangrijkste wijziging in de vaccinatieplanning die deze week naar buiten kwam. Eind januari was de verwachting nog dat niet-mobiele 65-plussers half februari al aan de beurt zouden zijn.

Het probleem is dat de vaccins van Pfizer/BioNTech en Moderna zich niet makkelijk laten vervoeren in de tas van de huisarts. Het vaccin van Moderna mag bijvoorbeeld niet teveel geschud worden.

Het goede nieuws: er is zicht op een oplossing. Het vaccin van AstraZeneca kan wel in de dokterstas, maar dat werd in Nederland tot dusver niet geschikt geacht voor 65-plussers. Deze week veranderde de situatie echter door een nieuw advies van de Gezondheidsraad. Nu er meer gegevens zijn, blijkt dat AstraZeneca ook bij ouderen veilig en effectief is. Minister van volksgezondheid Hugo de Jonge beslist de komende dagen bij welke groepen 65-plussers het vaccin wordt ingezet. De kans is groot dat de niet-mobiele ouderen boven aan die lijst staan.

Denemarkten nam donderdag het besluit om ‘uit voorzorg’ tijdelijk te stoppen met het vaccineren met AstraZeneca, vanwege twijfels over de veiligheid van het vaccin. Maar volgens de Nederlandse en Europese medicijnautoriteit is het middel veilig.

Hoe staan we er voor?

In Nederland zijn nu ruim 1,7 miljoen prikken gezet, volgens de laatste cijfers van donderdagochtend. Zeker 1,2 miljoen mensen hebben minstens één prik gehad, en ruim 400.000 van hen zijn al volledig gevaccineerd.

Bij ouderen die wel zelf kunnen reizen, loopt de vaccinatie (van oud naar jong) inmiddels gesmeerd. De GGD begon eind januari met 90-plussers. Inmiddels zijn de artsen bezig met de 75 tot 80-jarigen, en daarna komen jongere groepen 65-plussers aan de beurt. In totaal heeft de GGD een half miljoen ouderen al minstens één keer gevaccineerd. Van de thuiswonende 90-plussers heeft 64 procent een vaccin ontvangen. Onder 85- tot 89-jarigen geldt dat voor 73 procent.

Een overzicht van welke groepen wanneer worden gevaccineerd (wijzigingen voorbehouden).  Beeld
Een overzicht van welke groepen wanneer worden gevaccineerd (wijzigingen voorbehouden).

Omdat AstraZeneca eerder nog niet bij de oudste groepen kon worden gebruikt, zijn de huisartsen dat vaccin gaan gebruiken bij 63- en 64-jarigen, en ook bij jongere patiënten met morbide obesitas en het syndroom van Down. Die inenting vindt regio voor regio plaats. Limburg, Zeeland en Brabant begonnen, Gelderland volgde. Volgende week starten ook de huisartsen in de provincies Utrecht en Flevoland.

In de weken daarna volgen Noord- en Zuid-Holland en de noordelijke provincies. Als de leveringen van AstraZeneca in dit tempo doorgaan, verwacht de Landelijke Huisartsen Vereniging dat over drie of vier weken alle patiënten uit deze groepen zijn ingeënt. Daarna zijn de 60 tot en met 62-jarigen aan de beurt.

Dat AstraZeneca straks ook voor 65-plussers kan worden gebruikt, heeft volgens minister De Jonge geen gevolgen voor deze jongere groepen. Hij wil de planning voor hen niet overhoop halen, zei hij deze week tijdens de persconferentie van het kabinet.

Wanneer is de rest van Nederland aan de beurt?

Intussen loopt ook de inenting in verpleeghuizen, instellingen voor mensen met een verstandelijke beperking en kleinere woonvoorzieningen. 177.000 van de naar schatting 232.000 bewoners hebben minstens één prik gehad – een deel van de instellingsarts, een deel van de huisarts. Bewoners van instellingen in de noordelijke provincies die het vaccin niet van een instellingsarts krijgen maar van de huisarts, moeten nog wachten tot hun regio aan de beurt is voor leveringen van AstraZeneca.

Vanaf mei zijn de laatste groepen aan de beurt. Het gaat dan om de 18 tot 60-jarigen uit medische risicogroepen die nog niet gevaccineerd zijn. In die maand is ook de rest van Nederland dan aan de beurt: ruim 7 miljoen volwassenen onder de 60 zonder verhoogd medisch risico. De 50-59-jarigen mogen het eerst.

Minister De Jonge verwacht dat in juli iedereen die dat wil een eerste prik heeft gehad, zei hij in talkshow Op1. Hij gaat uit van 12 miljoen Nederlanders. Twee derde van hen zou dan al volledig gevaccineerd zijn. Tenminste, als de vaccinfabrikanten leveren zoals hij nu verwacht.

Kinderen worden in Nederland vooralsnog niet gevaccineerd, evenals de 16- en 17-jarigen uit kwetsbare groepen. Mogelijk verandert dat. De Jonge heeft de Gezondheidsraad om advies gevraagd.

Lees ook:

Gezondheidsraad: Eén prik is voldoende voor wie al corona heeft gehad

De Gezondheidsraad adviseert ouderen boven de 65 toch het vaccin van AstraZeneca te geven. Daarnaast schrijft de raad dat Nederlanders die het afgelopen half jaar Covid-19 hebben gehad, aan één dosis van het vaccin genoeg hebben.

Vincent Bakker is bezorgd, zijn 16-jarige dochter met Down krijgt voorlopig geen vaccin

Neem ook 16- en 17-jarigen met een kwetsbare gezondheid op in de vaccinatiestrategie, zegt de Stichting Downsyndroom. Het kabinet wil daarover nu advies van de Gezondheidsraad.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden