Gezondheid

Virtuele dokter moet het aantal HPV-vaccinaties opkrikken

Te weinig meisjes worden ingeënt tegen HPV. Een online keuzehulp moet helpen de vaccinatiegraad op te krikken. Beeld ANP

Ouders denken volgens TNO positiever over de HPV-prik door het invullen van een nieuwe keuzehulp. De website is sinds dinsdag op internet te vinden.

Ouders die twijfelen of ze hun dochter laten inenten tegen HPV kunnen terecht op een website die hen helpt een keuze te maken. De keuzehulp, met uitleg van onder andere een virtuele ‘dokter De Vries’, is bedoeld om ouders te informeren. Tegelijk heeft de website als doel de vaccinatiegraad te verhogen. Die ligt op dit moment op zo’n 45 procent.

De site hpvkeuzehulp.nl is ontwikkeld door onderzoeksbureau TNO en de Universiteit Maastricht. Ouders kunnen er informatie vinden over onder meer de bijwerkingen van het vaccin en over baarmoederhalskanker, een ziekte die door het HPV-virus wordt veroorzaakt. Ook kunnen ouders reageren op een aantal stellingen over het virus en het vaccin, waarna ze gericht informatie krijgen, die volgens onderzoeksbureau TNO is gebaseerd op de laatste wetenschappelijke inzichten. Zo ontkracht de website ‘fabels’ die de ronde doen. 

Minder twijfel na de vragenlijst

De website is vooraf getest door vierduizend moeders, omdat zij volgens TNO de belangrijkste rol spelen bij de keuze. Vierduizend andere moeders kregen de website juist niet voorgeschoteld. “We zagen dat moeders die de keuzehulp gebruiken minder twijfelen en tevredener zijn met hun keuze”, zegt Hilde van Keulen, onderzoeker gedragsverandering bij TNO.

Ouders die de vragen op de website hebben ingevuld, dachten inderdaad iets positiever over de prik. Het verschil met de andere groep is volgens Van Keulen ‘klein, maar consistent’. Volgens haar is dat wel de moeite waard, omdat het een fors aantal extra inentingen in populatie als geheel kan betekenen. Toch zag ze in haar onderzoek geen verschil in het aantal moeders dat uiteindelijk haar dochter liet vaccineren: in beide groepen waren dat er opvallend veel, 73 procent. Van Keulen vermoedt dat vooral ouders die al positiever over de vaccinatie dachten aan het onderzoek hebben meegedaan, en dat het  resultaat daardoor is gekleurd.

Voorzitter Anne-Marij van Raaij van de Nederlandse Vereniging Kritisch Prikken, die tegen vaccinatie is, vermoedt dat de website best effectief zal zijn voor een deel van de ouders. “Natuurlijk gaat dit werken”, zegt ze – tot haar spijt. Van Raaij vindt de informatie op de website ‘heel onvolledig’. “Het is op de verkoop van vaccins gerichte propaganda. De effecten van de ziekte worden overdreven en de bijwerkingen gebagatelliseerd.”

Van Raaij vindt objectieve voorlichting noodzakelijk. Die kan wat haar betreft niet afkomstig zijn van de overheid, die streeft naar een zo hoog mogelijke vaccinatiegraad.

Zorgen en vragen worden serieus genomen

Volgens Van Keulen van TNO is de informatie wel objectief. “We nemen zorgen en vragen van ouders serieus en gaan daarop in. Ons doel is ouders een weloverwogen keuze te laten maken. Als zij die keuze niet op basis van de juiste argumenten baseren, dan wijzen wij ze in de keuzehulp op de actuele stand van zaken in de wetenschap. Ouders vinden de keuzehulp geloofwaardig en de informatie relevant, zo blijkt uit ons onderzoek.”

De keuzehulp maakt bijvoorbeeld duidelijk dat de prik een rode huid kan veroorzaken en dat er weleens mensen zijn flauwgevallen op het moment van de injectie, maar dat er geen bewijs is voor een relatie tussen de vaccinatie en chronische vermoeidheid, migraine of verlamming. Of, zoals de virtuele ‘dokter de Vries’ op vertrouwenwekkende toon meldt: “Er is een aantal geruchten die niet waar zijn over de HPV-inenting. Gelukkig zijn dit allemaal fabels.”

Lees ook:
Ziekenhuizen onderzoeken of HPV-vaccinatie ook vrouwen beschermt die al besmet zijn

Vijftien ziekenhuizen in Nederland onderzoeken of een vaccinatie kan voorkomen dat vrouwen met het HPV-virus onder het mes moeten. Dat zou pure gezondheidswinst zijn, zegt onderzoeksleider en gynaecoloog Ward Hofhuis.

De Gezondheidsraad weet het zeker: vaccineren tegen HPV helpt, jongens moeten ook ingeënt

De vaccinatie tegen HPV werkt, en moet ook bij jongens worden ingezet. Met dat advies kwam de Gezondheidsraad afgelopen juni. De raad baseert zich op tal van onderzoeken.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden