Onderzoek

Tot 55 procent minder kans op overlijden aan longkanker door screenings

Als rokers zich geregeld laten controleren op longkanker loopt de kans dat zij aan de ziekte overlijden sterk terug. Vrouwen die geregeld onder de CT-scan gaan hebben 35 tot 55 procent minder kans op een dodelijke afloop door longkanker. Bij mannen ligt dit percentage op 24 procent.

De cijfers komen uit een Nederlands-Belgisch onderzoek waar 20 jaar aan is gewerkt. Bijna 16.000 rokers deden er aan mee.

Door de regelmatige screenings ontdekten radiologen bij 60 procent van de deelnemers longkanker in de vroege fase. “Bij de meeste deelnemers in de groep die in ons onderzoek geen screening werd aangeboden, werd het grootste deel van de longkankers in een laat en vaak onbehandelbare stadium ontdekt”, zegt hoogleraar maatschappelijke gezondheidszorg en hoofdonderzoeker van de studie Harry de Koning. “Dit komt omdat klachten van longkanker vaak pas relatief laat optreden of worden herkend.”

Wat het verschil tussen mannen en vrouwen veroorzaakt, weet De Koning niet precies. “Over genderverschillen weten we nog relatief weinig”, zegt hij. “Maar we weten wel dat bij longkanker twee dingen gelden. Zo ontdekken we de ziekte bij vrouwen in een iets vroeger stadium dan bij mannen. En er worden iets meer van een bepaalde soort tumoren gevonden. Dat is gunstiger voor het ziekteverloop. Dat deze soort tumoren meer bij vrouwen voorkomt, heeft waarschijnlijk te maken met de rookhistorie; hoe ze rookten en met welke sigaretten zij in aanraking kwamen vergeleken met mannen.”

Dodelijkste vorm van kanker

Elk jaar overlijden in Nederland 6000 mannen en 4000 vrouwen aan longkanker. De kans dat iemand vijf jaar na de diagnose nog leeft, is minder dan 20 procent. Daarmee is het na alvleesklierkanker de meest dodelijke vorm van de ziekte. Het aantal doden dat jaarlijks is te voorkomen, schat De Koning op 2000. 

De percentages van 24 procent bij mannen en 35 tot 55 bij vrouwen zijn namelijk niet een-op-een los te laten op de tienduizend rokers die overlijden. “Niet iedereen met longkanker krijgt de ziekte door roken. En je zult bij een screening niet iedereen die ooit iets heeft gerookt uitnodigen. Je moet beginnen met selectie van rokers. Dan kom je denk ik uit op iets van 2000 minder overlijdens per jaar. Dat is ongeveer gelijk aan het resultaat van darmkankerscreening.”

Carlijn van der Aalst, onderzoeker bij de studie, voegt daar aan toe dat duidelijk moet zijn dat niet beginnen met roken de beste manier is om longkanker te voorkomen. “Maar veel mensen zijn in het verleden in aanraking gekomen met roken. Ook mensen die gestopt zijn, lopen nog steeds, zelfs tot 10 jaar nadat zij gestopt zijn, een groot risico de ziekte te ontwikkelen en eraan te overlijden. Deze studie toont aan dat we de kans om aan longkanker te overlijden fors kunnen verkleinen.”

Lees ook:

Patiënten en artsen eisen meer aandacht voor gevolgen van kanker

Ex-kankerpatiënten kampen ook als de tumor weg is nog met ernstige klachten. Artsen en patiënten willen daar meer aandacht voor. 

‘Het is misschien toch fijner om te weten dat je doodgaat’

Door betere behandeling krijgen sommige kankerpatiënten te horen dat hun verwachte overlijden voor onbepaalde tijd is uitgesteld. Hoe leef je in die tussentijd? ‘Het is misschien toch fijner om te weten dat je doodgaat.’

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden