AnalysePlotselinge sluiting

Teststraat op Schiphol ineens verdwenen: was dit een geslaagde proef of een mislukte maatregel?

13 augustus: de eerste reiziger uit een risicogebied wacht om getest te worden op corona in de teststraat op Schiphol.Beeld ANP

Was de teststraat op Schiphol nou een geslaagde proef of mislukte maatregel? Dat blijft onduidelijk, nu de testhokjes zijn verdwenen.

Met het sluiten van de teststraat op Schiphol, zaterdag, komt voorlopig een einde aan het grootschalig testen op corona van mensen zonder klachten. De teststraat was omstreden. Terwijl Tweede Kamerleden meer reizigers wilden laten testen, vroegen de GGD’en zich juist af of het een nuttige inzet was van schaarse testcapaciteit.

De proef op Schiphol is afgerond, zo schreef minister Hugo de Jonge van volksgezondheid vrijdag onverwacht aan de Tweede Kamer. Een evaluatie volgt. D66-Kamerlid Jan Paternotte is verbaasd: was de teststraat op Schiphol wel als proef bedoeld? Het was toch juist de bedoeling om de teststraat uit te breiden?

De Jonge gebruikte eerder het woord proef niet. Niet bij de persconferentie waarin die werd aangekondigd en niet in zijn eerste brieven aan de Tweede Kamer. “Het doel is om op korte termijn álle reizigers die op de luchthavens in Nederland binnenkomen uit risicogebied zich te laten testen”, zo schreef De Jonge op 6 augustus nog aan de Kamer. Niet alleen op Schiphol, ook op de luchthavens van Rotterdam en Eindhoven zouden teststraten komen. Op 13 augustus ging die op Schiphol open, om daarna stapsgewijs te worden uitgebreid.

Maar van dat uitbreiden kwam weinig terecht. Door het tekort aan ruimte in de laboratoria bleef de teststraat beperkt open. Op andere vliegvelden verschenen helemaal geen testhokjes.

‘Zijn de doelpalen tijdens de wedstrijd verzet?’

Dat het zou gaan om een proef, hoorde Kamerlid Paternotte voor het eerst toen hij keek naar het tv-programma ‘Op1’ op 26 augustus, waar GGD-directeur Sjaak de Gouw te gast was. “De vraag is of de doelpalen hier niet tijdens de wedstrijd verzet zijn”, zegt Paternotte nu. Eind augustus klonk er uit de Tweede Kamer al kritiek: de openingstijden van de teststraat zijn te beperkt, de uitbreiding gaat te langzaam, zo vinden Kamerleden.

GGD GHOR-voorzitter André Rouvoet wijst die kritiek begin september in Trouw van de hand. Het gaat immers om een experiment bij een beperkt aantal reizigers, stelt hij. Als de proef een succes blijkt, dán kan de screening op Schiphol misschien worden uitgebreid naar alle reizigers uit risicolanden.

Er hangt meer mist rond de teststraat op Schiphol. Rouvoet merkte op dat je bij een proef moet afspreken wanneer je die als geslaagd beschouwt. Wat moet het percentage positieve tests op Schiphol zijn, wil de teststraat zijn nut bewijzen, vroeg Rouvoet zich af. Eind augustus was 1,5 procent van de 7200 op Schiphol afgenomen testen positief. Ter vergelijking: in de gewone teststraten was dat op dat moment ruim 2 procent, nu bijna 3 procent.

Of er een doelstelling voor de proef is vastgelegd, blijft onduidelijk. Rouvoet verwees daarvoor naar het ministerie van volksgezondheid. Trouw legde de vraag op 7 september voor aan een woordvoerder, maar kreeg, ondanks aandringen, geen antwoord. Ook op de vraag hoe lang de proef zou lopen, kon het ministerie vorige week geen antwoord geven.

Grote kans dat de testhokjes voor lange tijd in de opslag kunnen

De teststraten in het hele land zullen nog wel een tijd kampen met lange wachttijden. Met de herfst in aantocht zullen er zich waarschijnlijk meer mensen zich met verkoudheidsklachten melden. Het is de vraag of de GGD’en tijdens deze epidemie nog toekomen aan het testen van mensen zonder symptomen. De kans is groot dat de testhokjes op de luchthaven voor lange tijd de opslag in kunnen.

Ook een proef in vijf regio’s, met testen van mensen zonder symptomen die een melding kregen via de corona-app, is dit weekend stopgezet vanwege het tekort aan testcapaciteit.

Lees ook:

GGD’en: Testen zonder klachten werkt averechts

GGD-voorman André Rouvoet vreest dat de teststraat op Schiphol ervoor zorgt dat in het hele land mensen zonder klachten zich sneller laten testen.

André Rouvoet: Laat onze GGD-specialisten hun werk doen

André Rouvoet begon vorige maand als voorman van de GGD. Hij stoort zich aan de politiek, die zich volgens hem te veel met de uitvoering het GGD-werk bemoeit. “Dat gebeurde bij de artsen op de intensive care niet.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden