Analyse Tandartszorg

Mondzorg terug in het basispakket? Dat kan, mits we bereid zijn er voor te betalen

Een tandarts ontvangt patiënt in zijn praktijk. Beeld HH

Mondzorg kan terugkeren in het basispakket als de zorgpremie fors omhoog gaat. Dat doet een groot beroep op de solidariteit. Té groot? 

Sinds de tandartszorg in 2006 uit het basispakket is verdwenen, klinkt geregeld de roep dat die terug moet naar de verplichte basisverzekering. Nederlanders gaan minder naar de tandarts omdat ze niet meer verzekerd zijn. Dat leidt tot problemen met het gebit en de gezondheid. Daarom de mondzorg terug in het basispakket. Deze week maakt ontwikkelingsorganisatie Dokters van de Wereld zich daar hard voor. Een realistische wens?

Dokters van de Wereld geeft mensen gratis een tandartsbehandeling en ziet dagelijks rotte tanden en kiezen, ontstekingen en pijnklachten bij Nederlanders die geen geld hebben voor de tandarts. Dat zijn er volgens een schatting van de organisatie ongeveer 500.000. Dokters van de Wereld is een petitie gestart en heeft bijna 24.000 handtekeningen binnen.

Of het sinds 2006 slechter gaat met de gebitten van Nederlanders is lastig te zeggen. Tandartsen beweren van wel. Er zijn ook onderzoeken naar mondzorg, maar die gaan vooral over jongeren. Tieners hebben steeds slechtere gebitten, schreef het Zorginstituut Nederland vorig jaar. Maar dat heeft niets te maken met toegang tot de tandarts, want iedereen onder de achttien is via de basisverzekering verzekerd.

Aparte status in de zorg

Mondzorg heeft een aparte status in de zorg, mede omdat veel behandelingen preventief zijn. De halfjaarlijkse controles bijvoorbeeld. Juist deze controles zorgen ervoor dat Nederlanders een gezond gebit houden. Dat is belangrijk voor de algehele gezondheid en het gevoel van welbevinden. En het scheelt in dure herstelbehandelingen.

Dokters van de Wereld zegt dat toegang tot zorg een mensenrecht is, geen privilege. Daar kan niemand het mee oneens zijn, maar onbeperkt zorg aanbieden kan niet. Zorg kost geld en er is een grens aan de solidariteit die Nederlanders voelen met elkaar, ook met degenen die geen tandartszorg kunnen betalen. En waar ligt die grens?

Het Centraal Planbureau berekende eerder al dat opname van mondzorg in het basispakket 1,9 miljard euro per jaar kost. Omdat elke premiebetaler in het basispakket een eigen risico heeft van 385 euro, wordt een deel van die kosten betaald door degene die in de stoel zit – het zou gaan om 700 miljoen. De overige 1,2 miljard moeten de premiebetalers gezamenlijk betalen. Dat komt neer op zo’n 100 euro per jaar per premiebetaler.

Maar waarschijnlijk valt het bedrag hoger uit, omdat er sprake kan zijn van een inhaaleffect van mensen die lang niet naar de tandarts zijn geweest, omdat zij dat niet konden betalen. Al zal niet elk van die 500.000 Nederlanders waarover Dokters van de Wereld spreekt zich snel in de tandartspraktijk melden. Als mondzorg in het basispakket komt, geldt namelijk ook het eigen risico van 385 euro.

Die barrière van het eigen risico wegnemen kan ook: de voorzitter van zorgverzekeraar DSW pleitte daar vorige week nog voor. Ook dat is geen nieuw geluid en ook dat idee heeft het CPB al doorberekend. Kosten: 4,5 miljard, ruim 350 euro per Nederlander per jaar.

Bereidheid een hogere premie te betalen

En zo zijn er meer wensen om het basispakket uit te breiden: meer fysiotherapie, meer medicijnen enzovoorts. Het kan allemaal, maar de solidariteit loopt al snel aan tegen de grenzen van de bereidheid een hogere premie tot betalen.

De 24.000 handtekeningen ten spijt lijkt het erop dat er weinig draagvlak is voor de terugkeer van de tandartszorg. Voorgaande pleidooien groeiden niet uit tot een krachtige lobby en minister Bruins van medische zorg heeft al eerder gezegd dat hij de tandarts niet terug wil in het basispakket, mede vanwege de doorrekeningen van het CPB.

Het CPB heeft alleen gekeken naar de kosten en dat is niet het hele verhaal. Betere toegang tot mondzorg levert ook iets op, zoals een beter gebit en betere gezondheid van honderdduizenden Nederlanders.

Lees ook:

Na tien jaar terug naar de tandarts. ‘Ben ik daar al die tijd zo bang voor geweest?’

Tien jaar lang durfde Robert Visscher niet naar de tandarts, na een nare ervaring als tiener. Nu gaat hij voor het eerst toch maar weer.

‘Veel mensen kunnen de tandarts zelf betalen’

Zijn de fysiotherapeut en de tandarts nog wel betaalbaar voor mensen met een laag inkomen? De Nederlandsche Bank waarschuwt voor de toekomst van de aanvullende polis. 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden