Onderzoek

Kleine woonvorm kan angst bij dementerende verminderen

Wonen in grotere huizen leidt bij veel dementerende ouderen tot meer agitatie en depressie.

Ouderen die dementeren zijn vaak beter af in kleinschalige woonvormen binnen de zorg. Zij zijn beduidend minder angstig dan lotgenoten die in grootschalige huizen wonen. Dat blijkt uit het promotieonderzoek van klinisch neuropsycholoog Jeroen Kok.

Uit eerdere studies was al bekend dat wonen in grotere huizen leidt tot meer agitatie, agressie en depressie. Kok besloot als een van de eersten verschillen over tijd en plaats te bekijken. Hij volgde een groep van 145 dementerenden acht tot negen maanden, waarbij ruim de helft verhuisde. “Omdat zoveel mensen met dementie angstig zijn, is deze uitslag erg belangrijk”, zegt Kok. “Als je daarop kunt ingrijpen, kan dat veel verschil maken voor de kwaliteit van leven.”

Tegelijkertijd merkte de psycholoog – die werkt bij GGZ-instellingen van Lentis, in Zuidlaren en Groningen – dat voor velen grootschalig wonen ook goed kan. Behalve de angst zag hij geen gedragsverschillen tussen de groepen. Wie bijvoorbeeld vergevorderde Alzheimer heeft, is zich niet bewust van zijn omgeving. Wie vasculaire dementie (door bloedingen, of propjes in de hersenen) heeft, vaker wel.

Kok bepleit daarom meerdere woonwormen. “Vroeger woonde iedereen in een grootschalige voorziening, wat goedkoper is. Tegenwoordig leeft bijna iedereen in een kleine woonvorm. We zouden meer variatie moeten aanbieden, meer kijken naar de behoefte van de persoon.”

Wat is eigenlijk kleinschalig? “Acht patiënten per huisje zoals bij ons is kleinschalig.” En een gang van twintig ouderen? Kok: “Vanaf tien bewoners is het grootschalig.”

Duidelijk was al dat activiteiten als muziek- of aromatherapie en snoezelen effectief kunnen zijn om onrust te verminderen. Het leven van mensen met dementie kan er ook op vooruitgaan door contact met dieren, Japanse tuinen of aquaria. “Het zou ideaal zijn om voor sommigen om kleinschalig wonen te combineren met deze activiteiten.”

Eén kanttekening plaatst Kok bij zijn eigen onderzoek. Door de aard van hun ziekte is het heel moeilijk deze groep te onderzoeken. Zo was er bij de groep van 76 mensen die verhuisden weinig verschil waar te nemen. “In een gegeven stadium ben je zo verstoord dat je omgeving er niet meer toe doet.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden