Mondkapjes

In een grijs kantoorpand in Alkmaar worden straks wekelijks 1 miljoen mondkapjes geproduceerd

De faceproof-test , waarbij wordt gekeken of de mondkapjes goed blijven zitten.Beeld Jean-Pierre Jans

Het was even omschakelen voor medewerkers van een filterbedrijf, maar binnenkort zijn zij goed voor een groot deel van de mondkapjes in de zorg.

Naast een tweedehandsautodealer op een bedrijventerrein aan de noordkant van Alkmaar staat een grijs kantoorpand dat de laatste weken nogal bekijks trekt. Zelfs koningin Máxima kwam deze week langs. Het gebouw is het onderkomen van Afpro Filters, maker van filters tegen onder meer fijnstof.

Ja, er is nogal wat veranderd de afgelopen weken, zegt directeur Joost Verlaan. Sinds bekend werd dat het bedrijf samenwerkt met DSM en Auping om zorgmedewerkers van 1 miljoen mondkapjes per week te voorzien, voelt dit stuk bedrijventerrein soms als het centrum van Nederland. 1 miljoen is goed voor een kwart van het totale gebruik aan kapjes in de zorg. 

De hele wereld zoekt filtermateriaal

De schaarste aan mondkapjes is er wereldwijd niet minder om. “We krijgen verzoeken vanuit allerlei landen om dit te kopen”, zegt Verlaan als hij een kapje in zijn hand neemt dat 10 meter verderop door twee medewerkers aan een zogeheten productiestraat is gemaakt. Het bestaat uit vijf lagen en houdt deeltjes tegen van 0,2 micron, voldoende om het virus te weren. De 0,2 micron is gelijk aan de filters voor fijnstof, die het bedrijf normaal gesproken maakt. Het filtermateriaal komt uit het buitenland. Daar zit direct de moeilijkheid. De hele wereld zoekt filtermateriaal voor mondkapjes. Binnen het samenwerkingsverband zorgt DSM er voor dat de papier- en viltachtige lagen richting Alkmaar gaan.

Beeld Jean-Pierre Jans

Het kapje dat Verlaan in zijn hand houdt, bevat maar een paar onderdelen. Het filtermateriaal, een elastiek, een aluminium plaatje om over de neus te vouwen en afdichtranden. Kan zoiets niet in een doe-het-zelfpakket op de markt komen? Dat lijkt operations manager Niels Berkhout geen goed idee. Hij staat in het laboratorium waar de kapjes worden getest en zijn ontworpen. “Het is ontzettend belangrijk dat de kapjes goed afsluiten. Als er ergens een lek is, werkt het nog maar voor 10 procent. Je moet dus niet thuis dit soort kapjes in elkaar zetten.”

Beeld Jean-Pierre Jans

Naaimachines

En al die miljoenen zelfgefabriceerde kapjes dan die nu wereldwijd bij gewone burgers onder de naaimachines liggen? “Dat zijn andere mondkapjes”, zegt Berkhout. “Die zorgen ervoor dat jij een ander niet besmet, dat er geen virus ontsnapt als jij zelf niest of hoest. De kapjes die wij maken zorgen voor bescherming tegen een ander.”

Daarom ook klinken in de productiehal hoge pieptonen. “Dat is van het ultrasone lassen”, zegt Verlaan als zijn vinger langs de naden van het kapje glijdt. Dat is toch iets anders dan de naald en draad op een naaimachine.

Afpro Filters is een familiebedrijf met ongeveer zevenhonderd medewerkers, verspreid over verschillende landen. Zo zit de filterproducent ook in China. Vlak bij Wuhan om precies te zijn. Op die plek waar Sars-coV-2 ontstond, heeft Afpro filtermateriaal geleverd toen de Chinezen snel een noodhospitaal opzetten voor zieke landgenoten. Toen ook ontstond het idee om zelf een mondkapjesmachine in China aan te schaffen en naar Nederland te halen.

Beeld Jean-Pierre Jans

Daar was aanvankelijk geen haast bij, maar Verlaan kreeg al snel door dat er iets urgents op hem afkwam. Normaal duurt het wel even voordat zo’n machine in Nederland arriveert, want zoiets gaat per schip, maar met hulp van ASML lukte het om de machine met een vrachtvliegtuig te vervoeren. Bijna drie weken staat de machine nu in Alkmaar en kan Afpro Filters leveren. De eerste maskers worden nu getest door TNO en de TU Delft. “Als we het groene stempel krijgen, kunnen we beginnen met leveren”, zegt Verlaan.

Lees ook:

Daar zijn ze: mondkapjes ‘made in Holland’

Met gepaste trots overhandigden drie bedrijven, Afpro filtertechniek, Auping en DSM, dinsdag de eerste doos in Nederland gemaakte mondkapjes aan minister Martin van Rijn voor medische zorg. Binnenkort zullen er wekelijks een miljoen volgen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden