Het ConsultZwemplezier

Hoe voorkom je dat je ziek wordt van zwemmen in natuurwater?

We hebben een heerlijke zonnige lente achter de rug die nu lijkt over te gaan in een warme zomer. Tijd dus om je zwembroek uit de kast te halen en richting dat meer of strandje te trekken. Maar dat is niet zonder risico. Hoe voorkom je dat je ziek wordt van natuurwater?

John Laninga, beleidsmedewerker waterkwaliteit van het waterschap Noorderzijlvest in Groningen heeft het er maar druk mee, in deze tijd van het jaar. Alle officiële zwemlocaties moeten gecontroleerd worden, want het zwemseizoen staat voor de deur.

Om de zwemmers te behoeden voor eventuele gezondheidsklachten, test het waterschap alle locaties op temperatuur, op voedingsstoffen en op bacteriën. Die laatste kunnen het zwemplezier ernstig bederven, zegt Laninga. “We testen op darmbacteriën zoals E.Coli. Als je daarmee in aanraking komt, kun je griepachtige verschijnselen krijgen.”

In het Groningse waterschap komen die bacteriën gelukkig zelden voor, zegt Laninga. “Een heel enkele keer blijken de waarden te hoog. Dan kan het zijn dat er net een stel vogels op het water is geweest. Daarom testen we een locatie altijd meerdere keren. En je ziet telkens dat de waarden zich herstellen.”

De parasiet zoekt een watervogel, maar kan zich vergissen

Een andere aandoening die je kunt oplopen van een duik in een natuurwater is zwemmersjeuk. Laninga: “Die wordt veroorzaakt door een parasiet en krijg je vaak van zwemmen in water dat heel helder lijkt.” De parasiet zit in een waterslakje en komt bij warm bovendrijven. “Hij gaat dan op zoek naar een watervogel die hij als gastheer gebruikt. Maar als jij daar net zwemt, kan hij zich vergissen.”

De parasiet kruipt onder je huid en veroorzaakt jeuk. Dat klinkt erg vies, zegt Laninga, maar schadelijk is het niet. “De parasiet gaat onder je huid meteen dood. Erger dan een jeukende bult, vergelijkbaar met een muggenbeet, is het niet.”

Van een andere orde zijn de gezondheidseffecten van de ziekte van Weil, die hevige koorts veroorzaakt. Die ziekte wordt verspreid door ratten. “De combinatie water en afval kan ratten aantrekken”, zegt Laninga. De kans dat je de ziekte in Nederland oploopt, is gering, zegt hij. Maar je doet je medezwemmers een plezier als je je afval weggooit of mee naar huis neemt. 

Oppassen voor blauwalg en glas op de bodem

Een laatste waarschuwing moet Laninga nog van het hart: pas op voor blauwalg. Die komt in de zomer vaker voor dan je zou denken. Blauwalg is vaak pas in een vergevorderd stadium te herkennen. De alg veroorzaakt dan een vieze lucht en een verfachtige laag op het water.

Het waterschap controleert er streng op en plaatst borden als er positief getest is, maar de waterbeheerder weet uit ervaring dat mensen die waarschuwingen nog weleens aan hun laars lappen. “Doe dat niet, het kan echt vervelend zijn.”

Van blauwalg kun je verschillende klachten krijgen, variërend van misselijkheid en diarree tot hoofd- en keelpijn. Vooral kinderen lopen risico. “Die lopen een meter van de vloedlijn af en gaan daar zitten spelen. Dan krijg je gemakkelijk een slok water binnen.” Laat ook je huisdier zwemmen niet zwemmen in dat water met blauwalg, zegt Laninga, want die kunnen er ook flink ziek van worden.

Ook al bestaan al deze gezondheidsrisico’s, je hoeft natuurwater niet te mijden, nuanceert Laninga. “Wie zomaar een kanaal of een sloot in springt, kan een risico lopen, ook omdat de bodem daar niet gecontroleerd wordt op glas of op obstakels. Maar ga je naar een officiële natuurzwemwaterlocatie, dan kan er niet zoveel misgaan. Daar kun je lekker verkoeling zoeken op een hete zomerdag.”

In Het Consult beantwoorden experts wekelijks gezondheidsvragen van lezers. Ook een gezondheidsvraag? Stuur een mailtje naar gezondheid@trouw.nl.

Het Consult

Waarom moet die mug nou altijd mij hebben?

Jij wordt helemaal lek gestoken door die mug in de slaapkamer, maar je partner heeft nergens last van.  Hebben muggen een voorkeur voor bepaalde mensen? 

Heb je last van hooikoorts of is het toch corona?

Nu de lente volop in gang is, komt bij velen een jaarlijks kwaaltje terug: hooikoorts. Maar hoe weet je of je hooikoorts hebt, of corona?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden