Coronavirus

Hoe lang houdt de daling van het aantal covid-patiënten op de ic nog aan?

Beeld AFP

De grootste meevaller in de coronacrisis is direct de meest gewenste. Halverwege mei liggen er geen 1900 covid-patiënten op de ic, zoals werd gevreesd, maar 432. Daarmee zijn er deze week voor het eerst minder patiënten met covid op de ic dan gewone patiënten. De daling houdt aan. Hoe lang nog?

Dat antwoord rust deels in het verleden. Eind maart bezorgde Diederik Gommers, de voorzitter van de Nederlandse Vereniging voor Intensive Care (NVIC), de toehoorders van een hoorzitting in de Tweede Kamer koude rillingen met de opmerking: “Dan kan de zorg in Nederland het niet meer aan”. Hij had het over het zwartste scenario waarbij er meer dan 3000 ic-bedden nodig zouden zijn. Dat scenario was toen nog reëel. Elke dag kwamen er ongeveer 100 nieuwe patiënten bij. Nederlanders bleven al twee weken thuis, maar niemand wist wanneer deze maatregelen te zien zouden zijn in de cijfers.

Dinsdag 7 april lagen er 1424 patiënten aan de beademingsmachine. Vanaf dat moment begon de daling waar nog altijd geen einde aan is gekomen. Hoe lang dit nog doorgaat, daarover zijn diverse scenario’s te verzinnen. Maar zoals al bleek uit de scenario’s van eind maart, die kunnen er ver naast zitten.

Ongeveer een kwart overlijdt

In totaal hebben bijna 2900 Nederlanders met covid op de ic gelegen. Uit cijfers van Stichting NICE blijkt dat drie op de vier patiënten de ic levend verlaat, een kwart van de patiënten overlijdt. De meeste ic-patiënten zijn tussen de 55 en 74 jaar oud. Van die groep hebben de 55- tot en met 64-jarigen een goede tot redelijke kans levend van de afdeling te komen. Vanaf 65 jaar begint het beeld te kantelen. Ongeveer de helft overleeft de opname. Voor patiënten vanaf 70 jaar ziet het er nog somberder uit.

Ouderen naar huis

De reden dat de zwarte scenario’s niet uitkwamen, heeft te maken met de keuze om terughoudend om te gaan met ouderen naar de ic sturen, omdat hun prognoses slecht zijn. Daar komt bij dat er meer kennis is over het virus, bijvoorbeeld over de vorming van bloedstolsels, wat ic-opname kan verkorten of voorkomen.

Toch zijn er elke dag weer tussen de 5 en 15 patiënten die het zo benauwd krijgen dat zij kunstmatig beademd moeten worden. Daar staat tegenover dat elke dag tussen de 20 en 40 patiënten de ic verlaten. Woensdag 13 mei lagen er 432 patiënten op de ic. Dat zijn er minder dan de 639 waar de NVIC voor de komende jaren op rekent, mocht er geen vaccin komen. Nu is de 639 een gemiddelde. Niet bekend is op welke pieken en dalen de NVIC rekent.

20 procent

Tot hoe ver het dal de komende weken reikt, is eveneens onbekend. Wekelijkse verlaat rond de 20 procent van de zieken de ic. Met de huidige 432 patiënten, ligt dat aantal volgende week dus ergens rond de 350. De week daarop kan het aantal zijn gedaald tot onder de 300. Dan moet die 20 procent wel doorzetten.

Of dat lukt, hangt weer af van het aantal besmettingen. De NVIC gaat er vanuit dat 0,45 procent van de besmette personen op de ic beland. Elke dag meldt het RIVM dat er gemiddeld 250 patiënten positief zijn getest, wat neerkomt op 1 toekomstige ic-patiënt. Nu zijn de cijfers van het RIVM een onderschatting van het werkelijke aantal besmette personen. Onderzoek van bloedbank Sanquin toonde enige weken terug aan dat 3,6 procent van de Nederlanders antistoffen heeft tegen corona; ruim 7 keer zoveel als het RIVM aan positief geteste personen telt. Maar representatief voor de gehele bevolking is het onderzoek van Sanquin niet.

De RIVM-cijfers over het aantal positief geteste personen zijn weliswaar een onderschatting, de trend is wel een belangrijke indicatie van toekomstige ontwikkelingen. Die trend blijft er nog altijd een van daling.

Lees ook:

Oudere met corona komt veel minder gauw op de intensive care

Ouderen met corona worden minder doorverwezen naar de intensive care. Deze keuze verklaart vermoedelijk de vroege vermindering van het aantal patiënten op de ic’s. 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden