Technische hulpmiddelen

Digitale zorg werkt goed, maar is voor de GGZ geen oplossing

Een medewerkster van de huisartsenpost Eemland achter een digitale huisartsenpost. De post geeft digitaal consult om werklast en kans op besmetting met het coronavirus te verminderen.Beeld ANP

Digitale consulten kunnen prima werken, maar mogen nooit de plaats innemen van de arts. 

Digitale zorg is niet vanzelfsprekend een succes. Soms is er geen plan, alleen een pot geld voor digitale projecten waar ondernemers op af komen met producten die de zorg uiteindelijk niet nodig blijkt te hebben. Stop daarmee. Laat de zorg bepalen wat zij nodig heeft en pas daar de financiering op aan. 

Dat is het advies dat de Raad voor de Volksgezondheid en Samenleving (RVS) donderdag uitbrengt aan minister voor medische zorg Tamara van Ark, die had gevraagd naar digitale lessen in coronatijd.

‘Beeldbellen past niet bij de GGZ’ 

Die lessen waren niet onverdeeld positief, want niet alles in de gezondheidszorg kan en hoeft digitaal. “Technologie mag nooit de zorgprofessional vervangen, maar moet een aanvulling zijn, zodat de arts of andere zorgprofessional beter zijn of haar werk kan doen”, zegt Jet Bussemaker, de voorzitter van de RVS.

Geregeld bleken digitale consulten en beeldbellen niet te werken. Bijvoorbeeld omdat er vanuit nood naar digitaal werd gegrepen, wat gebeurde in de geestelijke gezondheidszorg. Om tijdens de lockdown toch contact te houden met patiënten, gebruikten GGZ-medewerkers beeldbellen. Maar zowel patiënten als zorgprofessionals waren daar niet gelukkig mee, zegt Bussemaker. “Het paste niet bij de groep. Mensen werden angstiger voor techniek. Ze waren bang dat de gesprekken werden opgenomen. In bepaalde gevallen leidde digitalisering in de GGZ tot verslechtering van de zorgkwaliteit.”

Maar Bussemaker ziet ook voldoende positieve voorbeelden, zolang digitale zorg maar wordt gebruikt als een aanvulling op het vertrouwde persoonlijk contact. “Als je bepaalde dingen digitaal doet, hou je meer tijd over voor menselijke zorg. Een lang gesprek bijvoorbeeld. Dat bleek in coronatijd erg belangrijk. Zo kon er de tijd worden genomen voor gesprekken over opnames in het ziekenhuis en op de intensive care, over wat dat betekende voor de patiënt en de familie.”

Ook huisartsen kunnen tijd winnen met digitale consulten. Daarmee maken zij ruimte vrij voor patiënten met complexere problemen. In Utrecht start een huisartsenpraktijk die daar ver in gaat. Consulten zijn altijd digitaal, tenzij een fysieke afspraak echt nodig is. Het voordeel is dat patiënten op elk moment medische vragen kunnen stellen en voor huisartsen vermindert het de werkdruk.

Bijdrage aan oplossen personeelstekort

Beeldbellen is een voorbeeld van een ontwikkeling die door corona is versneld. Nieuw is de digitale triage. Daarbij wordt digitaal gekeken of iemand zorg nodig heeft, en welke zorg. De Corona Check App die het Amsterdamse ziekenhuis OLVG lanceerde is daar een voorbeeld van. Ook andere ziekenhuizen werken er nu aan mee. Iemand die vermoedt het coronavirus te hebben, vult op de mobiele telefoon gegevens in, zoals de temperatuur. Medici beoordelen de gegevens en nemen contact op, als zij dat nodig vinden. Dit soort digitale zorg spaart tijd uit, voorkomt zorg en kan dus bijdrage aan de oplossing voor het personeelstekort, stelt Bussemaker.

Lees ook:

Moet de zorg digitaal? ‘Sommige mensen vertrouwen meer toe aan een gezicht op een beeldscherm’

Wat is goed handelen? In de rubriek Nieuw Moreel Peil onderzoekt Peter Henk Steenhuis met een deskundige ethische vragen uit het coronatijdperk. Vandaag: wat moeten we met de zorg straks?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden