Vaccinatiestrategie

De Volvo onder de vaccins, het Janssen-vaccin, is goedgekeurd in de VS. Wanneer kunnen wij de prik verwachten?

Het Janssen-vaccin uit Leiden. Beeld via REUTERS
Het Janssen-vaccin uit Leiden.Beeld via REUTERS

Het Janssen-vaccin is goedgekeurd in de Verenigde Staten. Vier vragen over het middel dat ons vaccinatieprogramma op turbostand kan zetten.

Wat betekent dit voor Nederland?

“Amerika heeft een nieuw wapen om Covid-19 te bevechten”, aldus het ronkende CBS Weekend News. Dat de Amerikaanse toezichthouder op de medicijnen (FDA) het Janssen-vaccin toelaat op de markt, maakt het waarschijnlijker dat het ook in Europa wordt goedgekeurd. Het Europees Geneesmiddelen Agentschap (EMA) beslist hier waarschijnlijk op 11 maart over.

Dan zou ook Nederland dat nieuwe en handzame wapen in handen krijgen. Dat is goed nieuws, want met de onbetrouwbare levering van het vaccin van AstraZeneca, dat al twee keer flink sneed in zijn leveringen aan de Europese Unie, kan de Nederlandse vaccinatiestrategie wel een impuls gebruiken. Nederland heeft een ruime 11 miljoen prikken met het Leidse middel besteld.

Overigens moet het beeld van Nederland als het slechtste jongetje van de Europese klas bijgesteld worden. Zondag werd bekend dat 7 procent van de Nederlandse volwassenen een eerste prik heeft gekregen. Volgens het Europees Centrum voor ziektepreventie en –bestrijding is dat percentage onder EU-lidstaten alleen in Finland, Denemarken en Malta hoger.

Wat zijn de voordelen van dit vaccin?

Je zou Janssen de Volvo onder de vaccins kunnen noemen: toegankelijk, redelijk betrouwbaar en snel, bedoeld voor de gewone burgers. Het is het enige vaccin waarvan niet twee prikken nodig zijn. Mensen zijn met één prik al grotendeels beschermd tegen het coronavirus.

Een ander praktisch voordeel zit in de logistiek: Janssen kan gewoon in de koelkast bewaard worden, drie maanden lang. De eerdere vaccinatievertraging kwam volgens het ministerie van volksgezondheid voort uit een behoorlijk triviaal detail: de prikjes van Pfizer zaten in grotere dozen dan het ministerie gedacht had en die dozen moesten ook nog eens in supervriezers bewaard worden: op 70 graden onder nul. Het was nogal gedoe om dat voor elkaar te krijgen.

Een laatste voordeel aan Janssen: we weten zeker dat het vaccin werkt tegen de varianten die nu de kop op steken: de Britse variant, de Zuid-Afrikaanse en de variant die onlangs in Nederland opdook. Omdat Janssen nog volop aan het testen was toen deze varianten opkwamen, konden ze worden meegenomen in het onderzoek.

Wat weten we over de werking?

Daarin is Janssen minder blits dan Pfizer en Moderna, die voor 90 procent beschermen. De effectiviteit van Janssen wereldwijd is 66 procent. In de Verenigde Staten ligt dit percentage wat hoger: rond de 70 procent. De oorzaak hiervan is dat in de VS voornamelijk de klassieke variant rondwaart. Voor alle vaccins geldt dat ze iets minder goed beschermen tegen de Zuid-Afrikaanse variant, waardoor de wereldwijde effectiviteit iets lager is.

Wie een prik krijgt met het Janssen-vaccin is na een krappe maand goed beschermd tegen het coronavirus. Wat minder tegen het besmetten van anderen, maar goed in het voorkomen van ernstige corona (85 procent) en ziekenhuisopnames (zelf 100 procent in de testfase). Het vaccin heeft een streepje voor op AstraZeneca omdat het voor alle leeftijden even goed beschermt, aldus de farmaceut.

Waarom is een Nederlands vaccin eerder in de VS beschikbaar?

Janssen is onderdeel van één van de grootse farmareuzen, het Amerikaanse Johnson & Johnson. Daarom heeft Nederland niet zomaar voorrang als het om het Leidse vaccin gaat. Daarnaast is de Amerikaanse FDA sneller dan de Europese EMA met het goedkeuren van het vaccin, omdat ze een spoedprocedure gebruiken. Uiteraard mag er in Nederland niet gevaccineerd worden met een vaccin dat nog niet officieel is goedgekeurd.

Daarom komen de eerste 4 miljoen Janssen-vaccins dinsdag aan in de Verenigde Staten. Als het vaccin half maart ook in Europa wordt goedgekeurd, gaat de productie op volle toeren draaien en kunnen begin april in Nederland de eerste Janssen-prikken gezet worden. Nederland rekent in de vaccinatiestrategie op 3 miljoen Janssen-vaccins in het tweede kwartaal. Maar als het vaccin gelijk in grote hoeveelheden beschikbaar is, kan de Volvo van de vaccins het Nederlandse vaccinatiebeleid misschien nog wel op vollere toeren laten draaien.

Lees ook:
De grote vraag is: wanneer krijg ik mijn coronaprik?

Heeft u enig idee wanneer u aan de beurt bent? Een poging om enige orde aan te brengen in het onoverzichtelijke vaccinatieschema.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden