Goedemorgen

Waarom een blauwe vinvis niet nóg groter is

Biologen plaatsen een hartslagmeter op een blauwe vinvis.Beeld Goldbogen Lab

Het is het grootste dier ooit. Een blauwe vinvis kan 30 meter lang worden en wel 200 ton zwaar. Om dit gigantische lijf continu van zuurstof te voorzien pompt een enorm hart (ruim 300 kilo) het bloed met imposante slagen rond (80 liter per hartslag).

Maar hoe doet een vinvis dat tijdens een duik? Een volwassen exemplaar duikt soms meer dan 150 meter diep en blijft dan zeker een kwartier onder water. Hij moet zijn bloedstroom dan wel vertragen om de zuurstofafgifte te beperken. En om het nog uitdagender te maken: een vinvis voedt zichzelf door tijdens het opstijgen zijn bek open te sperren zodat de krill naar binnen kan zwemmen. Samen met een plens water die meer weegt dan zijn eigen lichaam.

Dat kost ontzettend veel energie en wetenschappers vragen zich al lang af hoe het beest dat redt. Hij zou eigenlijk moeten stikken.

Hartslagmeter geeft uitsluitsel

Het kan allemaal net, schrijven Amerikaanse biologen in het vakblad PNAS nadat ze erin geslaagd zijn om een hartslagmeter aan het lijf van een 15 jaar oud mannetje te bevestigen. Zijn hart bleek vijftien keer per minuut te slaan. Maar tijdens een duik ging het ritme flink omlaag, tot zelfs twee slagen per minuut. Dat kan niet genoeg zijn; de biologen vermoeden dat het dier in die fase zijn zuurstof uit de opslag in spieren haalt. Het tekort dat zo ontstaat, moet het dier tijdens het korte verblijf boven water opvangen. Dat bleek ook wel: de hartslag steeg dan tot 25 à 37 slagen per minuut.

De natuur heeft hier wel de randen van de fysica opgezocht. Dat verklaart ook waarom de blauwe vinvis nooit is doorgeëvolueerd naar grotere varianten. Dat zou geen enkel hart meer trekken.

Lees ook waarom vinvissen rechtsflipperig zijn

Maar dat ze het soms met links doen, legt Jelle Reumer uit

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden