InterviewWieger Wamelink

Moestuin op de maan? Dat maken we in ons leven nog mee, zeggen wetenschappers

Zandraket ontkiemt op maangrond in het lab van Nasa. Beeld via REUTERS
Zandraket ontkiemt op maangrond in het lab van Nasa.Beeld via REUTERS

Nasa-wetenschappers zijn erin geslaagd om planten te laten ontkiemen in maangrond. Volgens ruimte-landbouwer Wieger Wamelink van de Wageningen Universiteit & Research is het een kwestie van tijd voor de eerste maanmoestuin een feit is.

Robin Goudsmit

De groene plantjes op de foto zijn misschien nog maar klein, maar ze symboliseren wel een grote stap voor de landbouw. Ze zijn gekweekt door de Amerikaanse ruimteorganisatie Nasa. Niet op gewone tuinaarde, maar op maangrond. De wetenschappers kozen voor een toepasselijk eerste stekje en kweekten zandraket, een eenjarige plant uit de kruisbloemenfamilie.

Wieger Wamelink van de Wageningen Universiteit & Research doet in Nederland onderzoek naar landbouw in de ruimte. Hij is wel een tikkeltje jaloers op Nasa. “Ik had dit zelf ook wel willen doen. Maar ja, je moet die maangrond wel te pakken krijgen. En het is nogal kostbaar.”

Stekelige grond

Wamelink experimenteerde zelf op namaak-maangrond. Die is gemaakt van woestijnbodem en bestaat net als maangrond uit stekelige kleine deeltjes. “Als je maanbodem onder de microscoop legt, zie je de punten eraan zitten.”

Die stekelige maangrond zorgt meteen voor een probleem. “Die stekels prikken in de wortels van de plant. Daardoor gaan de wortels lekken of bloeden.” Om zich te wapenen tegen de stekels maakt de plant kurkweefsel. Maar dat heeft weer een ander nadeel. “Door dat weefsel kan de plant geen voedingsstoffen opnemen, en daardoor groeit hij minder hard.”

Astronautenpoep en -pies

De stekelige grond is niet het enige obstakel voor de maanboer. De maan heeft zijn eigen stikstofcrisis: er is heel weinig nitraat en ammonium. Die zijn belangrijk voor de groei van een plant.

Mocht er een maanmoestuin worden gebouwd, dan spelen astronauten dus een cruciale rol, en niet alleen vanwege hun groene vingers, zegt Wamelink. “Menselijke urine en uitwerpselen kun je heel goed gebruiken om planten te bemesten.” Op aarde spoelen we die zomaar door de wc, maar met astronautenpoep- en pies kan dat echt niet. “Op de maan zal je het echt moeten verzamelen.”

Tuinkers en basilicum

Volgens Wamelink zijn er planten die op de maan met een beetje hulp kunnen groeien. Tuinkers bijvoorbeeld. Dat gewas is niet veeleisend en overleeft op aarde al in menig kleuterklas. Op de maan zal het ook wel lukken, zegt Wamelink. “En basilicum doet het ook goed.”

Op basilicum en tuinkers kan een astronaut niet overleven. Wamelink denkt echter dat aardappels ook goede maangewassen zullen zijn. “Dat is niet alleen omdat ik graag frietjes eet, maar ook omdat ze efficiënt zijn. Ze hebben weinig ruimte nodig.”

Dat laatste is praktisch, want vanwege de extreme temperaturen op de maan zullen gewassen waarschijnlijk in een gebouw of onder de grond verbouwd moeten worden. En dat is een prijzige aangelegenheid.

Maanmoestuin

Is een tuin op de maan een realistisch plan? Volgens Wamelink gaan de meeste mensen de eerste maanmoestuin nog meemaken. Rond 2025 komt er een nieuwe maanmissie. Ook liggen er plannen om een ruimtestation zoals het ISS op de maan te plaatsen. “Het is duur om de astronauten steeds met raketten te bevoorraden.” Die zullen dus enigszins zelfvoorzienend moeten worden.

Dat kan, denkt de ruimte-landbouwer. “Er zijn nog geen aanwijzingen dat een aardappel van de maan een andere voedingswaarde heeft dan eentje die op aarde is geteeld.” Of er ook goede frietjes van kunnen worden gebakken, zal de tijd moeten uitwijzen.

Lees ook:

Goudkoorts op de maan: er begint een nieuwe race om grondstoffen

Het wordt druk op de maan. Verscheidene landen hebben nieuwe missies op stapel staan, en nu niet alleen voor prestige en wetenschap, maar ook om grondstoffen te winnen.

Vrij zware beving geregistreerd op planeet Mars

De planeet Mars is vorige week getroffen door een redelijk zware marsbeving.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden