Reconstructie Maanlanding

De maanlanding zou vandaag de dag ondenkbaar zijn

Austronaut Edwin ‘Buzz’ Aldrin, na Neil Armstrong de tweede man op de maan. Beeld EPA

Vijftig jaar geleden zette Neil Armstrong voet op de maan. Een historische missie die vandaag de dag ondenkbaar zou zijn.

Als het Apollo-programma zich in de huidige tijd had afgespeeld, was het nooit gelukt om binnen de gestelde termijn mannen op de maan te zetten. “We zijn nu veel minder geneigd risico’s te nemen”, zegt Laurence Young, emeritus hoogleraar ruimtevaart aan het MIT in Boston en sinds 1962 bij de Amerikaanse maanmissies betrokken. “We zouden nu veel meer testvluchten uitvoeren, en daar ook meer tijd voor nemen. Toen dachten we: als de situatie erom vraagt, moet je risico’s nemen. De uitdaging van de Tweede Wereldoorlog zat nog in ieders geheugen.”

Iedereen wist destijds dat het een riskante onderneming was. President Kennedy had in 1962 ook gezegd dat de Amerikanen naar de maan wilden, juist omdat het moeilijk was. Uiteindelijk werden er veertien Apollo’s gelanceerd, zes daarvan zetten mannen op de maan. De Apollo 11 was op 21 juli 1969 de eerste, Apollo 17 sloot op 19 december 1972 het programma af. Apollo 1 vloog bij een test in brand en de drie astronauten kwamen om het leven. Apollo 13 wist na een explosie aan boord maar ternauwernood terug te keren naar de aarde.

Computerfouten

Toen ruimtevaartorganisatie Nasa in 1968 besloot het programma om te gooien en Apollo 8 in een baan om de maan te brengen – in plaats van om de aarde – klaagden ingenieurs over het korte tijdsbestek en het houtje-touwtjekarakter van de missie. “We waren er niet klaar voor”, zei één van hen onlangs tegen de BBC. “Het was veel te gevaarlijk. Tot aan de lancering haalden we elke dag fouten uit de computerprogramma’s.”

De astronauten waren bereid die risico’s te nemen. Velen hadden hun sporen verdiend als gevechtspiloot in de Koreaoorlog. Ze wisten dat hun missie kon mislukken en dat ze zouden kunnen omkomen. Neil Armstrong bleef er nuchter onder. “90 procent kans dat ik veilig terugkeer”, zei hij voor de lancering . “50 procent kans dat we de maan niet halen.”

Zonuitbarstingen

We moeten die risico’s ook weer niet overdrijven, zegt John Tylko, ruimtevaarthistoricus van hetzelfde MIT. “Het was een complex project, maar wel een met uitgebreide aandacht voor risicobeheersing. Voor bijna alle systemen in de Apollo’s was er een back-up. Dat was nieuw. Uiteindelijk was het project zeer succesvol. Ga maar na: alle lanceringen gingen goed, er zijn na de ramp met Apollo 1 geen slachtoffers gevallen.”

Er was één risico dat niemand had zien aankomen, geeft Tylko toe. “In augustus 1972 was er een reeks uitbarstingen op de zon waarbij een grote hoeveelheid geladen deeltjes met hoge snelheden werden uitgestoten. Daar waren de Apollo’s niet op berekend. Gelukkig gebeurde dat net tussen Apollo 16 en 17 in en was er niemand op de maan. Anders hadden ze het niet overleefd. Of was hun maanlander beschadigd geraakt en hadden ze niet meer kunnen terugkeren.”

Lees ook:

Waarom de maan al eeuwen tot de verbeelding spreekt

De maan heeft altijd tot de verbeelding gesproken. Vanwege het vijftigjarig jubileum van de eerste mens op de maan laat een tentoonstelling in Parijs zien welke richtingen die verbeelding opging.

De reis naar de maan komt harder binnen dan ooit

Recensie Apollo 11

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden