wetenschap
Universiteit Twente stopt met uitdelen van cum laude
Het oordeel ‘met lof’ zou niet objectief tot stand komen en benadeelt vrouwelijke promovendi.
Hoe het digitale schaduwbrein angst en veroudering te lijf kan gaan
Door een vette hap in de winter denkt je lichaam dat het zomer is. Wat doet dat met je?
Kan Europa een klimaatramp voorkomen door de Beringstraat dicht te gooien? Deze oceanograaf onderzocht het
Een perfecte zetelverdeling zit er weer niet in. Hoe worden de restzetels verdeeld?
Onze hersenen doen niet aan polderen of democratie
Meer Wetenschap
Een blozende kip maakt sterke emoties door
De wangen van kippen verraden dat er van alles speelt in hun hoofd. En de stand van hun veren vertelt je of dat goed of slecht is.
Hoe kunnen we ontdekken of plastic ons ziek maakt? ‘Veel onderzoeksresultaten worden gehypet’
Overal waar we komen, ademen we plasticdeeltjes in. De aanwijzingen dat dit gevolgen heeft voor de gezondheid stapelen zich op, maar bewijs is er niet. Hoe komt dat, en hoe kun je het wél overtuigend uitzoeken? Twee onderzoekers van de Vrije Universiteit geven een voorzet.
Waarom stoppen met roken altijd zin heeft, zelfs als je vergevorderde kanker hebt
In een Amerikaans ziekenhuis kregen kankerpatiënten hulp aangeboden om te stoppen met roken. Wetenschappers volgden deze patiënten, en trokken verrassende conclusies.
Bij elke peerreview die ik doe, denk ik aan Thierry Baudet
Vandaag in de categorie ‘iedereen vindt het belangrijk, niemand wil het doen’: peerreview. Het anoniem beoordelen van een artikel van een eveneens anonieme collega-onderzoeker. Afgelopen week schreef ik er weer eentje, en daarbij dacht ik, zoals bij elke peerreview die ik doe, aan stelling 10 van het proefschrift van Thierry Baudet.
Paleontologen vinden een van de oudste dinoskeletten ooit
In het noordwesten van Argentinië is een van de oudste dinosaurusskeletten ooit gevonden. De botten zijn 225 tot 230 miljoen jaar oud. Paleontologen beschrijven de vondst in het wetenschappelijke tijdschrift Nature.
Bezuinigen op kennis? ‘Investeren in de wetenschap is onmisbaar voor de weerbaarheid van deze democratie’
De tijd van politieke consensus over het belang van wetenschap is voorbij. Wat staat er op het spel voor de wetenschap, tijdens de Tweede Kamerverkiezingen?
Nobelprijs voor onderzoek naar aanhoudende economische groei ‘niet logisch’
De Nobelprijs voor de Economie gaat naar drie onderzoekers die hebben aangetoond hoe innovatie en nieuwe technologieën tot voortdurende economische groei kunnen leiden.
Stemt allen op de Partij voor de Kinderen!
De KidsRights Index 2025 zette Nederland op de 21ste plaats van de wereldwijde ranglijst, waar we in 2015 nog op de tweede plaats prijkten. Landen als Qatar, Litouwen en Thailand scoren op dit moment hoger dan wij. Die index scoort de nationale situatie voor kinderen op vijf basisrechten: recht op leven, op gezondheid, op educatie, op bescherming en op een gunstige omgeving. Vooral op gezondheid scoorde Nederland veel lager.
Ook de computer puzzelt opgravingen niet zomaar bij elkaar. ‘Ik ben daar zelf veel sneller in’
Het gebruik van kunstmatige intelligentie of AI in de wetenschap grijpt razendsnel om zich heen. Maar het succes verschilt nogal per vakgebied. Leidt de nieuwe technologie ook tot een revolutie in de Egyptologie?
Deze hoogleraar bakt met kinderen om ze te leren over suiker. ‘Dat chocomel meer suiker bevat dan cola, verwachten ze niet’
Met een nieuw lespakket over suikers hoopt hoogleraar chemische glycobiologie Marthe Walvoort kinderen en hun ouders bewuster te maken over de aanwezigheid van deze moleculen.
Metalen ‘hotel’ voor organische moleculen levert Nobelprijs voor Scheikunde op
Een MOF is een metalen rooster met holtes waarin organische moleculen lekker kunnen nestelen. Dat concept is dit jaar bekroond met de Nobelprijs voor Scheikunde.
Klassiek kwantumonderzoek beloond met Nobelprijs voor Natuurkunde
De Nobelprijs voor Natuurkunde gaat dit jaar naar drie ontdekkers van kwantumtunneling, een fenomeen op het kleinste niveau dat ook invloed heeft op de wereld zoals we die om ons heen zien.
Nobelprijs voor de ontdekking van een rem op ons immuunsysteem
Ons lichaam heeft een ingebouwd systeem om ons te beschermen tegen auto-immuunziektes. Voor de ontdekking daarvan krijgen drie onderzoekers de Nobelprijs voor de geneeskunde.
In de zoektocht naar buitenaards leven toont ‘vinkjesmaan’ Enceladus zich weer eens een uitstekende kandidaat
Nee, het is geen teken van leven. Maar de vondst van complexe moleculen op Enceladus maakt astronomen wel extra benieuwd naar wat er op die maan van Saturnus nog meer te vinden is.
Een brein uit balans zorgt voor rusteloze benen. ‘Ik ga ’s nachts maar even naar beneden om te springen’
Rusteloze benen: voor de één een irritante kwaal, voor de ander een ernstige uitputtende kwelling. Het best werkende middel wordt sinds kort afgeraden vanwege bijwerkingen. RLS schreeuwt om meer onderzoek.
Studie toont de onvoorstelbare controle van pianisten over hun timing
Welke handbewegingen maakt een pianist om een eigen klankkleur uit een piano te krijgen? Een groep Japanse wetenschappers deed een nieuwe poging om een antwoord te vinden op die vraag.
Wat een gestrande walvis ons over onszelf vertelt
Dierendag vandaag, dus laat mij u vertellen over een walvis. En wel de walvis die ruim een eeuw geleden de verkeerde kant opzwom en zo, in de laatste dagen van augustus 1811, strandde aan de kust van de Zuiderzee. Op het eiland Marken, of juist daartegenover, bij Monnickendam, de bronnen zijn niet helemaal eenduidig.
Kunnen we in het echt ook zombies worden zoals in ‘The Last of Us’?
Ik lag de afgelopen dagen een beetje in de kreukels en kon niet veel meer dan amechtig tv-kijken. Op aanraden van mijn zoon werd het The last of us, HBO’s meest gewaardeerde serie. Het gaat over een post-pandemisch tijdperk, waarin de vermoeide held een tienermeisje door The States smokkelt, omdat alleen zij immuun is voor ‘the fungus’.
Een in zee gedumpte kruisraket blijkt tjokvol leven te zitten
Twee studies documenteren hoe de natuur afgedankt oorlogstuig weet op te nemen.
Embryomodellen en eicellen uit het lab: deze ontwikkelingsbioloog vraagt wat aanvaardbaar is
Met stamcellen kunnen wetenschappers bijna toveren. De Leidse ontwikkelingsbioloog Susana Chuva de Sousa Lopes reflecteert op de mogelijkheden die er in het onderzoek naar embryo’s zijn ontstaan. ‘De vraag is steeds: wat wil de maatschappij?’
Trump legt verband tussen gebruik van paracetamol tijdens zwangerschap en autisme
Donald Trump heeft vrouwen gewaarschuwd voor paracetamolgebruik tijdens de zwangerschap. Volgens de Amerikaanse president is er een verband tussen het gebruik van de pijnstiller en de ontwikkeling van autisme. “Het gebruik van paracetamol is niet goed. Ik zeg het, het is niet goed”, aldus de president.
Dieren kunnen veel beter navigeren dan de gps in je auto. Maar hóe ze dat doen?
Natuurdocumentaires zitten er vol mee: zeeschildpadden die terugkeren naar hun geboortestrand, trekvogels die jaarlijks op dezelfde boom landen. Hoe doen ze het? Een multidisciplinair team wil dat tot de bodem uitzoeken.
Pfas als afslankmiddel en koeien met zebrastrepen: dit zijn de winnaars van de Ig Nobelprijzen
Ook Nederlandse wetenschappers hebben een Ig Nobelprijs gewonnen, de satirische tegenhanger van de klassieke Nobelprijzen.
Ook in de kwestie-Gaza is de universiteit minder gepolariseerd dan ze lijkt
Je kunt, heb ik me laten vertellen, altijd beter wel dan niet genoemd worden, maar toch: fraai stonden we er als universiteiten niet op, in de troonrede. Niets over ons onderwijs of onderzoek, zelfs het woord ‘innovatie’ viel niet. In plaats daarvan werden we opgevoerd als – letterlijk – schoolvoorbeeld van polarisatie in de samenleving.