InterviewJacco Verhaeren

Zwemcoach Jacco Verhaeren kiest voor zijn gezin: ‘Ik ben tevreden met hoe ik het zwemmen in Australië achterlaat’

Zwemcoach Jacco Verhaeren  Beeld Hollandse Hoogte / Soenar Chamid sportfotografie
Zwemcoach Jacco VerhaerenBeeld Hollandse Hoogte / Soenar Chamid sportfotografie

2020 was een veelbewogen sportjaar. Trouw blikt in een serie terug. Vandaag zwemcoach Jacco Verhaeren die zijn ambities in Australië opgaf voor zijn gezin.

Als zwemcoach was Jacco Verhaeren altijd bezig met in de toekomst kijken. Dat is de essentie van periodisering en daar was hij een meester in. Als geen ander wist hij trainingsprogramma’s zo samen te stellen dat zijn pupillen op het juiste moment piekten. Nu ligt de toekomst blanco voor hem, een geheel nieuwe ervaring.

Eind september keerde Verhaeren (51) terug naar Nederland, na zeven jaar Australië. Eigenlijk hadden de Olympische Spelen zijn sluitstuk als bondscoach moeten worden, maar Tokio 2020 werd Tokio 2021 en een langer verblijf overzee was voor zijn gezin geen optie. Zijn zoons zijn inmiddels tieners en die wil hij graag in Brabant laten wortelen. Ook kantelde corona zijn perspectief.

“We leven in rare tijden. Meer dan in andere jaren voelde ik de afstand. Als er in je directe familie dingen gebeuren, mensen ziek worden, overlijden zelfs, dan zit je daar op dat grote eiland. Dat was ook een overweging om de terugkeer niet uit te stellen. Ik denk dat die beslissing moeilijker was geweest als ik atleten aan het coachen was. Als bondscoach sta je er iets verder vanaf. Natuurlijk voelt het als vertrekken zonder de kers op de taart, maar ik ben tevreden met hoe ik het zwemmen in Australië achterlaat.”

One size fits all

Toen hij in 2014 begon, trof hij een zwemnatie in verval aan. De Spelen van 2012 waren dramatisch verlopen, met maar één gouden plak. Het vertrouwen was ver te zoeken en het niveau van planning en periodisering ondermaats. “Als je op een Olympische Spelen wil pieken, moet je in het ritme van dat evenement denken. Dat gebeurde daar niet. Er was geen vierjarenplan. Men ging van toernooi naar toernooi.

“In veel systemen en binnen veel sportbonden denkt men in one size fits all-oplossingen. Zo worden atleten vaak allemaal tegelijk op trainingskamp gestuurd. Maar dat hoeft niet het beste te zijn. Juist het individuele karakter van een programma is belangrijk. Ik ben bij iedere coach en atleet langsgegaan met de vraag: ‘Wat vind jij de beste planning voor de Olympische Spelen?’ Daar hadden we het dan samen over. Een deel van mijn baan was ook de trainers uit te dagen en een spiegel voor te houden: is dit echt de beste planning?

“Ik nam de atleten en hun coaches heel bewust mee in de besluitvorming. Vertrouwen kun je alleen verdienen door duidelijkheid te scheppen en transparant te zijn. Inspraak waren ze niet gewend. De organisatie in Australië was voor ik kwam redelijk top-down. Ik heb meer beslissingen mét de mensen genomen. Daardoor voelden zij zich ook eigenaren van het proces en ontstond er meer begrip en samenwerking.”

Groeiend niveau

Die teamcultuur is een mooie erfenis. Omgekeerd is hij zelf ook rijker geworden van zijn tijd down-under. De man die vanaf de badrand in Nederland Pieter van den Hoogenband, Inge de Bruijn en Ranomi Kromowidjojo naar olympisch goud leidde, moest sturing geven aan een landenploeg met meer dan dertig atleten, een kleine twintig coaches en evenveel andere stafleden als fysiotherapeuten en krachttrainers. “Ik moest zorgen dat het geheel een geoliede machine was. Dat was een van de leukste aspecten van het werk. Ik heb daardoor veel kunnen opsteken over leiderschap.”

Zijn naam wordt genoemd als de komende technisch directeur van sportkoepel NOC-NSF. Zelf houdt Verhaeren alle opties open. Over het Nederlandse sportlandschap is hij bij het weerzien na zeven jaar in ieder geval zeer te spreken. “Als je ziet hoe breed het aanbod is van atleten die zich in de top-8 van de wereld nestelen, dan kun je niet anders dan concluderen dat het niveau van de Nederlandse topsport groeit.”

De komende acht maanden zal Verhaeren wat advieswerk doen. Er zijn meerdere sportbonden binnen Europa die om zijn input hebben gevraagd. Ook gaat hij zijn licht opsteken bij het bedrijfsleven. “Ik wil me breed oriënteren om een afgewogen keuze te kunnen maken wat ik na Tokio 2021 ga doen. Ik zit nu officieel dertig jaar in het zwemmen en ben dat nog steeds niet zat. Het heeft er alle schijn van dat ik daarin doorga, maar het is ook weleens goed om buiten die sport te kijken, zelfs buiten dé sport. Dat is het leuke van deze tijd.”

Lees ook:

Een droombaan, maar geen ideale huisvader

Zwemcoach Jacco Verhaeren vertrekt naar Australië

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden