La Liga

Voor Koeman begint nu het echte werk van zijn zware klus bij FC Barcelona

Frank de Boer en Ronald Koeman.Beeld anp

Het is een droom die uitkomt, zei de vorige bondscoach, Ronald Koeman, bij zijn vertrek naar FC Barcelona. Dit weekend begint voor hem de competitie. Voor de nieuwe bondscoach, Frank de Boer, begint het werk bij het Nederlands elftal juist. 

De vertrekkend bondscoach

Ronald Koeman in het Johan Cruyff stadion in Barcelona.Beeld REUTERS

“Een dag om blij en trots te zijn”, zei hij vorige maand, bij zijn presentatie in Barcelona. Want nee, een derde lokroep vanuit Catalonië kon en wilde toenmalig bondscoach Ronald Koeman (57) niet weerstaan. Hij verliet het Nederlands elftal voor zijn grote liefde FC Barcelona, de club die hij in 1992 de Europa Cup I bezorgde. “Iedereen weet dat Barça mijn thuis is”, stelde Koeman.

Maar hoe vaak zal hij de voorbije weken wakker zijn geschrokken uit zijn droom? Zal hij gepiekerd hebben over de talloze uitdagingen die hem wachten? Tijd zit hem op de hielen. Vanaf zondagavond, als hij zijn officiële debuut maakt als trainer van FC Barcelona (tegen Villarreal in een vanwege corona leeg stadion Camp Nou), volgt een opeenstapeling van wedstrijden.

Mijnenveld

Koeman wacht een zware opdracht bij Barcelona. Er wordt veel van de Zaandammer gevraagd. De club oogt als een mijnenveld. Allereerst is er de erfenis van het vorige seizoen, dat afgesloten werd met een pijnlijke nederlaag in de kwartfinale van de Champions League tegen Bayern München (8-2). Het elftal, grotendeels bestaande uit dertigers, oogde futloos en ongeïnspireerd. Toenmalig trainer Quique Setién was niet bij machte zijn team tactisch te wapenen. Diverse spelers uitten hun ongenoegen. Sterspeler Lionel Messi (33) stuurde aan op een vertrek, wat alleen om contractuele en financiële redenen niet doorging. Voorzitter Josep Maria Bartomeu hield vast aan een clausule in zijn contract: de Argentijn mocht alleen vertrekken als een club 700 miljoen euro voor hem betaalt. “Dit is dus de reden waarom ik bij de club blijf”, zei Messi in een interview met de voetbalwebsite goal.com.

Kan Koeman de muitende spelersgroep opnieuw inspireren? De pijnlijke exodus in de Champions League maakte in ieder geval één ding duidelijk: de selectie diende drastisch gerenoveerd te worden. De afgelopen weken volgde al een uittocht van diverse spelers, van wie Luis Suárez donderdag voorlopig de laatste was. De Uruguayaan verkast naar Atlético Madrid. Eerder vertrokken al Rakitic, Arthur, Vidal en Semedo.

Recordomzet van één miljard euro

Geld om nieuwe spelers te kopen is er echter amper. Memphis Depay (Olympique Lyon) en Ajacied Serginho Dest mogen dan weliswaar regelmatig de covers van Spaanse sportkranten sieren, FC Barcelona heeft nog altijd niet toegeslagen. En dat is niet uit weelde. De club schermt graag met de recordomzet van één miljard euro in het seizoen 2018/2019, maar dergelijke cijfers zijn ver weg sinds de uitbraak van het coronavirus. FC Barcelona loopt momenteel honderden miljoenen euro’s aan merchandising en kaartverkoop mis, terwijl de salarissen gewoon doorbetaald moeten worden.

Op de achtergrond spelen nog de presidentsverkiezingen van volgend jaar maart. Víctor Font, een belangrijke kandidaat om de nieuwe voorzitter te worden, liet al optekenen andere plannen te hebben met FC Barcelona. “Als wij de verkiezingen winnen, zal niet Koeman de trainer zijn”, zei Font stellig tegen radiozender RAC1. “Het is jammer, want hij begint aan een project zonder toekomst en structuur.”

Voor Koeman rest maar één ding: dermate goed presteren dat zijn positie verstevigd wordt, en hij niet afhankelijk is van de verkiezingsuitkomst in maart. “Het wordt hard werken om van FC Barcelona weer het beste team ter wereld te maken”, stelde Koeman bij zijn aantreden. Voor dromen zal hij weinig tijd hebben.

De nieuwe bondscoach

Frank de Boer, archieffoto.Beeld REUTERS

Kort na de aanstelling van Frank de Boer stuurde de KNVB een ludiek filmpje via sociale media de wereld in. Met flitsen van meningen, van Johan Derksen tot Willem van Hanegem en tientallen onbekende Nederlanders. Om maar aan te geven dat Nederland eigenlijk 17 miljoen bondscoaches heeft. De korte video sluit af met De Boer die glimlachend naar voren stapt en zegt: “Prima, daar gaan we naar kijken”.

Oftewel: De Boer is op voorhand gewapend tegen het meningencircus dat bij een baan als bondscoach hoort. Al voor zijn benoeming en officiële presentatie, vrijdag in Zeist, zijn kanttekeningen bij zijn bekwaamheid geplaatst. De Boer zou te star zijn en mede daardoor zouden zijn avonturen bij vooral Inter (85 dagen) en Crystal Palace (77 dagen) een fiasco zijn geworden. En, óók een geluid: is deze man, die zo chagrijnig kan kijken en soms moeilijk verstaanbaar binnensmonds mompelt, echt het ideale uithangbord van een Oranje dat de laatste jaren zo sympathiek overkwam en de gunfactor heroverde?

Niet genoeg diversiteit bij de bond

Humberto Tan kwam donderdag als voorzitter van de commissie-Mijnals met hele andere kritiek. Die commissie is onlangs aangesteld om diversiteit en inclusiviteit bij de KNVB te bevorderen. Tan vindt dat de bond op zijn minst had moeten gaan praten met coaches met een migratie-achtergrond. Dat Frank Rijkaard wel is gebeld, noemt Tan ‘cosmetisch’; die wilde toch niet. “Zoek ook eens naar kwaliteit buiten de ‘mensen zoals wij-kring’, want ook daar is veel kwaliteit”, zegt Tan in De Telegraaf.

Theo Janssen zette als tv-analist een vraagteken bij de communicatieve vaardigheden van De Boer. Juist die zijn belangrijk voor een bondscoach, zeker bij spelers die zichzelf als een soort ster beschouwen. In zijn begintijd als hoofdtrainer van Ajax botste De Boer keihard met topscorer Mounir El-Hamdaoui. Die veegde onlangs in het boek ‘Marokkaanse trots’ pagina’s lang de vloer aan met zijn gebrekkig communicerende trainer van toen. “Het probleem was dat hij vooroordelen over mij had. En daar is hij nooit van afgestapt”, zegt El-Hamdaoui in het boek.

Het conflict dateert van 2010, lang geleden. Later erkende De Boer al dat hij dit als beginnend trainer niet goed had gedaan. Zelfkritisch was hij ook als voetballer al. Hij won met Ajax uiteindelijk vier landstitels op rij, wat geen enkele andere trainer bij de club ooit lukte. De Boer flikte het in een tijd dat het door de ‘Cruijff-revolutie’ heel onrustig was bij Ajax. Als trainer bleef hij wars van alle intriges gewoon zijn werk doen.

Kansloze exercitie tegen Italië

Hij liet Ajax niet spectaculair voetballen, verre van, het was vooral gebaseerd op controle en balbezit, maar wel effectief. Misschien schatte De Boer de kwaliteiten van de Ajax-selecties destijds wel goed in, zoals ook Van Gaal en Koeman de (beperkte) mogelijkheden ook als leidraad voor de speelwijze van Oranje kozen.

Nadat Ajax onder De Boer op de slotdag in 2016 de landstitel verspeelde, raakte zijn loopbaan in de versukkeling. José Mourinho noemde hem na het ontslag bij Crystal Palace zelfs ‘de slechtste manager ooit in de Premier League’.

Meningen. De Boer zal ze sterk relativeren, zoals hij in het KNVB-filmpje suggereert. Als bondscoach zal hij een balans moeten vinden tussen de wensen van de spelers, die door de KNVB nogal veel macht is toebedeeld, en het uitstippelen van zijn eigen weg. Een beetje stoïcijns zijn lijkt daarbij geen handicap. Dat dit Oranje gezag van bovenaf en duidelijke structuren nodig heeft, bewees de kansloze exercitie tegen Italië onlangs nog. Het zette de selectie weer met beide benen op de grond, precies zoals hun nieuwe, nuchtere baas uit Grootebroek altijd al in het leven heeft gestaan. 

Lees ook: Het vertrek van Lionel Messi bij Barcelona heeft een droevige toon gekregen, en dat had voorkomen kunnen worden

Clublegende Lionel Messi wilde in augustus een vertrek bij FC Barcelona forceren waarna hij rokende puinhopen zou achterlaten bij de nieuwe club van Ronald Koeman. Pijnlijk en onnodig.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden