ColumnHenk Hoijtink

Voetbal zonder publiek kan ons niets vertellen, dus ik kijk nog niet

Wilfried de Jong, een fervent liefhebber toch, mist de sport op tele­visie niet echt, las ik deze week in een verhaal met hem in Trouw. Zoals hier al vaker gezegd: we kunnen best wel even zonder. De Bundesliga in lege stadions, de Spaanse competitie die ook weer is begonnen – ik heb er nog niets van gezien.

Ik hoor dat Bayern München heel goed voetbalt, en dat geloof ik. Goeie voetballers hebben ze daar. Ik ben gecharmeerd van middenvelder Goretzka en aanvaller Gnabry. Maar in wat ze nu doen in die echoputten zonder publiek ben ik niet geïnteresseerd – het kan me ook weinig zeggen.

Aad de Mos had alleen de eerste wedstrijd na de hervatting van de Bundesliga helemaal gekeken, zei hij in deze krant. Daarna heeft hij de tv steeds voortijdig uitgezet. Hij vindt het niks, voetbal zonder publiek. Het AD berichtte dat de Duitsers al niet meer massaal naar hun competitie kijken. In het begin werden er kijkcijferrecords gebroken, maar de lol – voor zover die er kon zijn – is eraf.

Toch hoor je ook andere geluiden. Algemeen Dagblad-collega Maarten Wijffels, een toegewijd analist, ziet juist nu mooie dingen, meer finesses. Kenneth ­Perez had het ook gezegd: zonder publiek zie je nog beter wie écht goed kan voetballen. In hetzelfde verhaal waarin De Mos zijn afkeer uitte, schaarde ook Perez’ collega-analist Arnold Bruggink zich in dit kamp. “Je gaat veel meer kijken naar de details van spelers”, zei hij. “De hersens en de motoren van de ploegen vallen nu meer op.”

Ik ben van de school die zegt dat hoe goed je een bal kunt raken niet bepaalt of je een goede voetballer bent. Van de school van Cruijff, die zei dat een voetballer de bal hooguit drie minuten in een wedstrijd heeft, en dat wat hij in al die andere minuten zonder bal doet, bepaalt of hij een goede voetballer is of niet.

Een speler die een bal aanneemt, en alle opwinding daar dan over in een tv-studio – ik ben er nooit van geweest.

Ik denk nu: er valt een factor weg, de omgeving, het publiek, een factor die druk kan veroor­zaken. Wat kan sport zonder druk zijn? Sport is geen ballet, waarin zonder tegenstander kan worden geoefend totdat de pas perfect is. Is niet het mooiste van sport juist te zien hoe sporters met druk omgaan, of ze kunnen bieden wat in steeds veranderende omstandigheden kan worden gevraagd?

Er zijn zoveel factoren die bepalen of je het goed of niet goed doet

Ik bel sportpsycholoog Rico Schuijers. “Voetbal is een ingewikkeld spel om aan te geven of je goed speelt”, zegt ook hij. “Er zijn zoveel factoren die bepalen of je het goed of niet goed doet.”

Hij weidt even uit, in jargon. Je hebt taakgerichte spelers, spelers die erop gericht zijn zich door training te verbeteren, maar die met het testmoment van de wedstrijd en de druk van dien moeite kunnen hebben. En je hebt egogerichte spelers, de haantjes. Zij zullen het minder leuk vinden: ze willen waardering van het ­publiek, daar doen ze het voor.

De hersens en de motoren, waar Bruggink het over heeft, zijn dan taakgerichte spelers. Ik denk toch dat je de kracht daarvan pas echt kunt zien, of niet, als de omgeving tegenwerkt. Juist nu kunnen zien hoe goed een speler écht is? Het is meer de indruk van de observator, zegt Schuijers.

Hoeveel profvoetballers hebben we al niet horen zeggen dat er in de jeugd betere waren dan zij, die het toch niet haalden? Die konden dan beter een man pas­seren, of een bal hooghouden.

De bal ineens spelen vraagt meer techniek dan hem 2000 keer hooghouden, zei Cruijff. ­Deze observator gaat weer eens kijken, als voetbal alles heeft wat bij sport hoort – alles wat ons kan vertellen wie goed is en waarom.

Henk Hoijtink bespreekt in zijn columns de voetbalwereld. Lees ze hier terug.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden