Abe Lenstra (met bal) komt het veld op voor Heerenveen-Haarlem op 6 mei 1948.

Voetbalgeschiedenis

Unieke wedstrijdbeelden in kleur te zien van voetballer Abe Lenstra

Abe Lenstra (met bal) komt het veld op voor Heerenveen-Haarlem op 6 mei 1948.Beeld Fries Film Archief

Voor het eerst zijn van Abe Lenstra wedstrijdbeelden in kleur gevonden. Ze tonen de zwarte kuif van Lenstra, een van de beste voetballers aller tijden, in volle glorie.

Als tweede man van zijn elftal komt hij het veld oplopen, een leren bal in zijn hand, de kenmerkende zwarte kuif opstaand op het voorhoofd. Drie meter binnen de lijnen laat hij de bal vallen om er verder mee te dribbelen. Abe Lenstra is er klaar voor.

Voor het eerst zijn kleurenbeelden gevonden van een van de beste voetballers die Nederland ooit heeft gehad. Het zijn wedstrijdbeelden van Heerenveen-Haarlem, gespeeld op 6 mei 1948. De beelden maken van de linksbinnen niet langer een zwart-wit icoon, maar een mens van vlees en bloed, met eenzelfde of zelfs meer hunkering naar het spel als de voetballers van nu.

Documentaire

De beelden uit het filmpje van drie minuten en vier seconden worden zaterdag voor het eerst op televisie getoond in de documentaire over Lenstra van Piter Tjeerdsma voor Fryslân DOK ter ere van de honderdste verjaardag van de rasvoetballer uit Heerenveen (maar zijn ook hieronder te bekijken). Lenstra speelt in het traditionele tenue van Heerenveen, met vier pompeblêden op de witte banen van het blauwgestreepte shirt. Tegenstander Haarlem, met Kick Smit in het elftal, speelt in de traditionele blauwe shirts en met rode broek.

Fries Film Archief-coördinator Syds Wiersma stond achter zijn bureau ‘te stuiteren’ toen hij de kleurenbeelden vond op een filmrol van Oeds Andries Brouwer uit Dokkum. Brouwer was oud-directeur van de busmaatschappij Noord-Friesland en tevens sportman, maar iemand die zelf niet zoveel van voetbal hield, zo leerde Tjeerdsma na navraag bij de familie. “Maar hij had wel oog voor wat relevant was. Zo filmde hij onder meer het kisten van twintig mannen die door de Duitsers in 1945 waren gefusilleerd. En dus een belangrijke voetbalwedstrijd.” Want op die zesde mei 1948 had Brouwer zich op een of andere wijze toegang verschaft tot het veld. Lenstra, destijds 28 jaar, loopt vlak langs hem het gras op. 

Vaak amateurfilmers

Van Lenstra zijn relatief veel filmbeelden bekend, voornamelijk uit de wedstrijden die hij voor het Nederlands elftal speelde. Maar de beelden in kleur zijn uniek, onderstreept Wiersma, ook al zijn veel filmrollen uit die periode nog lang niet allemaal bekeken. “Kleurenbeelden in die jaren zijn vaak afkomstig van amateurfilmers, want voetbal in kleur kwam pas in de jaren zestig op televisie.”

Het was voor de archivaris toch nog even zoeken over welke wedstrijd het precies ging. Wiersma: “Ook in 1946 werd Heerenveen-Haarlem gespeeld. Maar toen we op deze filmbeelden gingen inzoomen op het scorebord, zagen we 3-2 staan. Dat kon niet in 1946 zijn, want toen scoorde Haarlem maar één keer”.

In het filmpje worden twee doelpunten van Haarlem van veraf gefilmd. De wedstrijd eindigde uiteindelijk in 4-3 voor Heerenveen, met Lenstra die alle goals voor de Friezen maakte. Wiersma: “Dat is het enige jammere aan deze beelden. Lenstra maakte dus vier doelpunten, maar niet een daarvan staat op de film. Zelfs de penalty die hij nam, heeft Oeds Andries Brouwer er niet op staan”.

Lees ook:

Ook de voetbaltalenten van Heerenveen hangen aan Epke’s rekstok

Bij SC Heerenveen krijgen jeugdspelers ook training in turnen en rugby om hun motorische ontwikkeling te stimuleren. Dat blijkt hard nodig.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden