AnalyseOlympische Spelen

Uitstel van de ‘vervloekte’ Spelen is onvermijdelijk

De Griekse actrice Xanthi Georgiou speelde de rol van Griekse hogepriesteres bij de aankomst van het olympisch vuur in een leeg stadion in Tokio donderdag. Beeld BSR Agency

Het IOC besluit nog niet tot het onvermijdelijke uitstel van de Olympische Spelen in Tokio. Intussen bungelen de atleten in onzekerheid.

Je zult maar Harrie Lavreysen zijn. De beste baanwielrenner van de wereld is in de vorm van zijn leven en heeft drie keer olympisch goud voor het grijpen. Je zult maar Epke Zonderland zijn, Ranomi Kromowidjojo of Lobke Berkhout, grote sporters die nog één keer alles in hun leven aan de kant hadden gezet voor hun laatste kans op nieuwe olympische roem. 

Natuurlijk is het begrijpelijk dat al die sporters nu zenuwachtig en soms wanhopig zijn. Ze zien via sociale media hoe concurrenten elders in de wereld wel nog volop aan het trainen zijn, zoals turnster Sanne Wevers deze week verontwaardigd liet blijken via Twitter. Waarom wij in Nederland niet? De meeste topsporters hier zijn aan huis gekluisterd en doen wat oefeningen in de huiskamer of staan, zoals Dafne Schippers, gewichten te heffen in een garage. Enkele atleten trainden stiekem door op het gesloten sportcentrum Papendal, bleek deze week. 

Vooralsnog is het IOC blind voor de realiteit

Al die sporters en hun coaches willen het zekere voor het onzekere nemen: stel dat de Spelen van Tokio deze zomer toch doorgaan. Dat die ‘vooralsnog’ doorgaan werd deze week nog eens herhaald door organisatoren en bewindslieden in Japan, en door Thomas Bach, de voorzitter van het Internationaal Olympisch Comité. Zij sluiten nog altijd de ogen voor de realiteit die vooraanstaande figuren in de internationale topsport inmiddels wel durven uit te spreken: deze  Olympische Spelen kunnen vanwege het coronavirus niet op 24 juli beginnen. En waarschijnlijk dit jaar helemaal niet gehouden worden.

Allereerst zijn er praktische redenen. Van de 11.000 deelnemers moet 46 procent zich nog kwalificeren. Selecteren vanachter de bestuurstafel is zeer onwenselijk en leidt geheid tot rechtszaken. Maar het werkelijke kwalificatietraject ligt al even stil en het lijkt uitgesloten dat er nog veel kwalificatietoernooien gehouden kunnen worden in de maanden mei en juni, en dat zou al onwenselijk kort voor de Spelen zijn. In veel landen lijkt de piek van de besmettingen nog te moeten komen. 

Bovendien is van gelijke kansen al geen sprake meer, zei ook de Britse sportlegende Sebastian Coe, voorzitter van de internationale atletiekfederatie. De dopingstrijd ligt ook stil. En sporters in Italië en Spanje kunnen al een tijdje geen stap meer buiten de deur zetten. In veel andere landen, zoals Nederland, hebben sporters met drastische beperkingen te maken. Elders in de wereld wordt wel doorgetraind, en in China is zelfs bijna alles weer hervat. De topsport, met haar streven om grenzen te verleggen, wordt niet serieus genomen als vooraf genoegen wordt genomen met een halfbakken toernooi waar veel sporters niet op hun best kunnen zijn.

De lol is er af

Veruit het belangrijkste argument voor uitstel: de Spelen kunnen dit jaar niet het mondiale sportfeest zijn dat het moet zijn. De lol is er al lang vanaf. Veel sporters komen uit landen waar het menselijk leed niet te overzien is, waar zich grote drama’s afspelen, waarvan het eind nog niet in zicht is. Die drama’s zijn soms heel dichtbij. Ook sporters zelf of hun begeleiders zijn ziek geworden. Dan geeft het geen pas om straks uitbundig om zoiets als een medaille te gaan juichen. Het traditionele ontsteken van de vlam in Olympia vorige week zonder publiek had al iets treurigs, de sfeerloze overdracht van de fakkel voor de estafette donderdag in een spookachtig leeg stadion in Tokio was ronduit potsierlijk.

Dan het publiek: dat zal voorlopig nog niet vliegen en geboekte reizen (willen) annuleren. Uiteraard groeit dus de frustratie in Japan. Vicepremier Taro Aso had het al over ‘vervloekte’ Spelen. Organisatiecomité TOCOG, de overheid in Japan en het IOC blijven zich vastklampen aan de illusie dat het misschien toch nog goedkomt voor 24 juli. Er is grofweg 25 miljard euro geïnvesteerd in dit evenement. Bovendien heeft het IOC kapitale bedragen geïnd van de grote sponsors en de Amerikaanse broadcaster NBC voor de uitzendrechten. En die machtige Amerikanen schijnen nog altijd verplaatsing tegen te houden omdat hun verdienmodel in de zomer op de Spelen is gebaseerd.

De druk op het IOC wordt groter

Maar de druk op het IOC om overstag te gaan wordt nu groot. Het Spaans olympisch comité pleit voor uitstel. Wereldkampioene polsstokhoogspringen Katerina Stefanidi zei dat het IOC nu sporters zich in allerlei bochten laat wringen om toch te kunnen trainen, wat neerkomt op ‘spelen met hun gezondheid’. Vanuit de atletencommissie van het IOC sprak oud-ijshockeyster Hayley Wickenheiser zich uit voor uitstel. In Japan zelf deed Kaori Yamaguchi, oud-judoka en nu bestuurslid van het Japans Olympisch Comité, hetzelfde. 

Nu het organisatiecomité en het IOC nog. Om de sportwereld tegen zichzelf in bescherming te nemen en de worst weg te halen die sporters nu nog altijd wordt voorgehouden, tegen beter weten in. 

Lees ook: 

Hoe de sportwereld ten prooi viel aan chaos door gebrek aan regie

De topsport kwam hortend en stotend tot stilstand door het corona­virus. Waar waren de internationale sportfederaties? Zij schitterden door afwezigheid. 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden