Zlatan Ibrahimovic 40 jaar

Terug naar het startschot: Zlatans slalom voor de eeuwigheid

Zlatan Ibrahimovic in het shirt van zijn huidige club AC Milan. Beeld Reuters
Zlatan Ibrahimovic in het shirt van zijn huidige club AC Milan.Beeld Reuters

Zlatan Ibrahimovic wordt zondag veertig. De spits is nog altijd actief bij AC Milan en het Zweedse nationale elftal. Terug naar het startschot van zijn imposante carrière: zijn solo tijdens Ajax-NAC Breda in 2004, een iconisch moment in de voetbalhistorie.

Het is met de kennis van nu misschien lastig voor te stellen, maar in Amsterdam waren er in die tijd lang twijfels over Zlatan Ibrahimovic. Was dit nou een topspeler? Ajax had hem in 2001 gekocht van Malmö FF, maar echt overtuigen kon de Zweed niet. “Op trainingen liet hij soms de meest geniale dingen zien, maar in wedstrijden lukte het niet”, vertelt oud-ploeggenoot Jan van Halst. “Zlatan had een overdreven profileringsdrang. In wedstrijden verloor hij met enige regelmaat de bal en wist hij zich geen raad met zijn slungelachtige lichaam, waardoor hij soms een beetje ongeïnteresseerd overkwam. Het publiek pikte dat niet.”

Ronald Koeman, die in december 2001 de ontslagen Co Adriaanse opvolgde, deed al snel een beroep op Van Halst. “Ga jij maar op de kamer met die Zweed”, zei hij tegen zijn routinier. Misschien dat Van Halst – ervaren en een warme persoonlijkheid – zich kon ontfermen over de toen 19-jarige Ibrahimovic. “Alleen, Zlatan laat niet iedereen toe”, herinnert Van Halst zich. “Hij had een beetje die straatmentaliteit. Zo van: ik bepaal zelf wel wat ik doe.”

Onbegrepen genie

Ibrahimovic voelde zich een onbegrepen genie. Zijn brutale, soms arrogante gedrag, gevoed door zijn jeugd in de migrantenwijk Rosengård te Malmö, rijmde niet met zijn prestaties op het veld, waardoor het publiek in de Arena hem ging uitfluiten. Ibrahimovic snapte daar niets van, merkte Van Halst. “Ik weet nog dat we een keer op de kamer lagen en hij vol onbegrip zei: ‘The people don’t know how good I am’.”

In Ik, Zlatan, de biografie van Ibrahimovic, valt te lezen hoe zijn zelfbeeld werd gecorrigeerd door zaakwaarnemer Mino Raiola, iemand die dezelfde taal spreekt als Ibrahimovic. “Als je met mij wilt samenwerken, moet je doen wat ik zeg”, houdt Raiola zijn pupil voor tijdens hun kennismakingsgesprek. “Je moet je auto’s verkopen, je horloges verkopen en drie keer zo hard gaan trainen. Want je cijfers zijn waardeloos.” In zijn eerste drie seizoenen bij Ajax scoorde Ibrahimovic respectievelijk zes, dertien en weer dertien keer. Te weinig, volgens Raiola. “Je bent niet de beste. Je bent nothing. Je moet harder werken.”

Langzaam valt het kwartje bij Ibrahimovic. En dan, op zondag 22 augustus 2004, komen zijn trainingsarbeid, verbeterde techniek en zijn uitzonderlijke talent ineens samen. Een moment dat achteraf het startschot bleek van een indrukwekkende carrière langs clubs als Juventus, Internazionale, FC Barcelona, AC Milan, Paris Saint-Germain, Manchester United, LA Galaxy en weer AC Milan, waar hij op zijn veertigste nog steeds kan rekenen op een basisplaats.

Ajax speelt die dag tegen NAC Breda, de eerste thuiswedstrijd van het seizoen. Ronduit turbulent was de aanloop naar dat duel. Oranje had kort daarvoor een oefeninterland gespeeld tegen Zweden, waar Ibrahimovic zijn ploeggenoot Rafael van der Vaart, de favoriete speler van het Ajax-publiek, blesseerde. Opzettelijk, stelde Van der Vaart in de pers.

‘Dit is ballet, kunst!’

Ibrahimovic wordt vanaf het begin uitgefloten en uitgejouwd. Maar dan volgt minuut 76, de stand is 4-1 voor Ajax. Ibrahimovic begint zijn solo. Dé solo. Hij neemt de bal aan halverwege de helft van NAC. En begint aan iets waarvan hij niet weet hoe het zal eindigen, laat staan dat hij weet dat het een iconisch moment in zijn carrière en in de geschiedenis van de eredivisie zal worden. Eerst ontdoet hij zich van Mike Zonneveld, dan volgen David Mendes da Silva, Marcel Koning, Ronnie Stam, nog een keer Mendes da Silva. Hoe langer de slalom duurt, hoe hulpelozer ze lijken. Uiteindelijk, na de laatste kapbeweging, schiet hij de bal met links langs keeper Davy Schollen. De inlopende Pieter Collen komt te laat. “Dit is ballet, kunst”, jubelt commentator Frank Snoeks.

Eindelijk ziet het Nederlandse publiek hoe goed Ibrahimovic is. “Het was mijn afscheid, mijn loop-naar-de-hel-voorstelling”, zei Ibrahimovic erover in Ik, Zlatan. Een paar dagen later zou hij tekenen voor Juventus. De rest is geschiedenis.

Mike Zonneveld (40), huisman:

“Ik was degene bij wie Zlatan zijn actie begon. We stonden 4-1 achter toen de bal ineens tussen ons in viel. Ik dacht nog: ik ros die bal weg en klaar, maar hij kwam voor m’n zwakke rechterbeen, waardoor hij heel simpel op de bal ging staan en zijn solo begon. Hoewel ik geïrriteerd was over ons spel, kon ik zeker genieten van zijn actie. Voor zoiets kun je alleen maar applaudisseren als tegenstander. Het mooiste vond ik nog dat Zlatan op het laatst, toen onze keeper uitkwam, zijn voet over de bal haalde en hem het bos instuurde. Dat was zo knap. Ik weet nog dat we na afloop in de spelersbus tegen elkaar zeiden: ‘Zo, die hebben we ook weer naar een mooie club gebracht’. Een paar dagen later bleek dat ook echt zo te zijn en ging hij naar Juventus. Na mijn carrière (Zonneveld stopte in 2013 bij NAC Breda, red.) ben ik huisman geworden. Dat bevalt mij prima. Ik voetbal nog steeds. Dit seizoen in het derde van Noordwijk. Sinds kort train ik ook het elftal van mijn zoontje. Maar ambities als trainer? Nul. Ik hoef niet meer zo nodig in de voetballerij.”

Marcel Koning, NEC-seizoen 98/99.  Beeld Hollandse Hoogte /  ANP
Marcel Koning, NEC-seizoen 98/99.Beeld Hollandse Hoogte / ANP

Marcel Koning (46), startend ondernemer:

“Ik word best vaak herinnerd aan dit doelpunt. Als Ibrahimovic weer eens heeft gescoord, dan is het wachten op filmpjes van zijn doelpunt tegen NAC in groepsapps. Het is een fenomenale goal, al was ik daar op dat moment natuurlijk niet mee bezig. Als je de beelden terugkijkt, dan zie je dat ik alles doe om het doelpunt te voorkomen. Ik probeer nog aan zijn shirt te trekken of hem bij zijn arm te pakken, maar zelfs dat lukte niet. Hij was gewoon niet te houden. Achteraf ben ik wel blij dat juist Zlatan dat doelpunt tegen ons maakte, en niet een of andere middelmatige voetballer. Wat hij op zijn leeftijd nog doet, is ongelooflijk knap. Zelf ben ik op dit moment bezig met het opstarten van een horecazaak, wat altijd een droom van mij is geweest. Met een compagnon werk ik aan plannen voor een wijnbar met daarbij ook shared dining. De afgelopen drie seizoenen ben ik trainer geweest van derdedivisieclub Westlandia, maar daar ben ik gestopt. Ergens had ik gehoopt om assistent-trainer te worden bij een BVO (betaald-voetbalorganisatie, red.). Ik hoop dat die kans zich nog eens voordoet.”

Pieter Collen, verdediger Feyenoord, eredivisie, seizoen 2006-2007. Beeld Hollandse Hoogte /  ANP
Pieter Collen, verdediger Feyenoord, eredivisie, seizoen 2006-2007.Beeld Hollandse Hoogte / ANP

Pieter Collen (41), golfleraar en voetbaltrainer:

“Ik kwam te laat om die goal nog te voorkomen. Ik dacht: ik ga naast onze keeper Davy Schollen staan om hem dekking te geven, maar het ging gewoon te snel. Een mooie goal. Ik word er niet vaak aan herinnerd, behalve rond Ajax-NAC. Ach, ik heb geen trauma’s aan dat doelpunt overgehouden hoor. Hoeveel werd het die dag? 6-2? Dat vond ik eigenlijk veel erger. Ik heb momenteel twee banen: ik ben golfleraar bij een bedrijf dat ook golfreizen organiseert en daarnaast ben ik trainer bij de amateurs van Sparta Onder 23. Dat Zlatan op zijn veertigste nog steeds voetbalt, is heel knap. Het zegt iets over hoe iemand in elkaar steekt. Hij zal er veel voor doen en laten. Ook fysiek moet hij sterk zijn. Daar moet je wat geluk bij hebben. En je moet ervoor leven. Als iemand ooit zo’n goal tegen mij had moeten maken, dan maar Zlatan Ibrahimovic, een fantastische voetballer. Dankzij hem staat in ieder geval één ding vast: wij worden nooit meer vergeten.”

Ton Lokhoff. Beeld ANP
Ton Lokhoff.Beeld ANP

Ton Lokhoff (61), destijds NAC-trainer:

“Als trainer kon ik me wel opwinden over dat doelpunt. Je laat je als spelers toch niet zo voor joker zetten? Ibrahimovic maakte vijf, zes kapbewegingen voordat hij de bal in het doel schoot. Dan moet je toch ingrijpen, een overtreding maken? Het leek wel een trainingsdoelpunt, eentje zonder weerstand, terwijl ik van mijn spelers wel wat meer weerstand had verwacht. Het was net Fifa, dat computerspelletje. Daar leek het op. Maar ja, als ik het doelpunt nu zie, dan kan ik alleen maar mijn hoed afnemen en applaudisseren. Vaak begin ik er zelf over, als ik dit doelpunt weer eens voorbij zie komen in een rijtje met Messi en Maradona. In dat rijtje hoort het zeker thuis. Alleen Messi en Maradona deden hun solo’s in een volle sprint, Zlatan niet. Zijn doelpunt was meer gebaseerd op techniek en kracht. Erg knap dat je dat met zo’n lang, slungelachtig lichaam kan. Ik kan óf kwaad zijn op dat doelpunt óf diep respect hebben voor iemand die al twintig jaar meedraait. Nou, doe dan dat laatste maar.”

Lees ook:

Zijn standbeeld is weg uit Malmö, maar Ibrahimovic blijft een held: ‘Zlatan is als een God voor ons’

Zlatan Ibrahimovic (39) is de grote afwezige op dit EK. In Malmö, de stad waar hij opgroeide, wordt zijn naam tijdens Zweden-Slowakije met eerbied uitgesproken.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden