ReportageQatar-Ecuador

Start in leeglopend Al-Bayt onderstreept dwaas karakter van WK

Mensen verlieten het stadion bij Qatar-Ecuador al ver voor het laatste fluitsignaal.  Beeld AP
Mensen verlieten het stadion bij Qatar-Ecuador al ver voor het laatste fluitsignaal.Beeld AP

Het Al-Baytstadion, een symbool voor het omstreden WK, stroomde ver voor het einde van openingswedstrijd Qatar-Ecuador (0-2) al leeg.

John Graat

De arme keeper van Qatar beleefde in het eerste halfuur een dramatische start van het WK, maar op de tribune achter zijn doel bleef de ‘harde kern’ van het gastland stug doorgaan met wat ze hadden ingestudeerd. Ritmisch en fel strekten de mannen hun armen, yells zingend, samen springend, als iemand op een trommel sloeg.

Arbeidsmigranten worden in Qatar overal voor ingezet, tegen betaling, en dus ook om te kopiëren hoe publiek zich in echte voetballanden gedraagt. Alleen lukte het niet de kunstmatige voetbalsfeer de hele wedstrijd in stand te houden. Ver voor het eindsignaal was het Al-Baytstadion al grotendeels leeggestroomd. Ook de meeste van de 46 Oranjefans in de nok, die gratis tickets en verblijf hadden gekregen in ruil voor positief gejuich, volgden dat voorbeeld.

Het Al-Baytstadion kon al voor de aftrap symbool staan voor het bizarre karakter van dit WK. Het complex is verrezen in de woestijn, zo’n veertig kilometer van hoofdstad Doha. Het kostte naar schatting 770 miljoen euro, voor drie WK-wedstrijden. In 2019 gingen arbeiders hier nog in staking omdat ze al maanden geen loon hadden gekregen. Ze leden honger en dorst, tot de WK-organisatie ingreep.

Autochtone Qatarezen trots

Over die beladen geschiedenis wilde praktisch niemand van de ruim 67.000 mensen in het stadion zondag vooraf iets weten. De autochtone Qatarezen, voornamelijk mannen en herkenbaar aan hun lange witte gewaad en witte hoofddoek, voelden veel trots. Dat vertelden de broers Ghanim en Khalifa Al-Sulaiti, ook gekleed in een traditionele thobe.

“Wij weten hoe in Europa wordt gedacht over ons ja, en over dit WK. Dat is een gebrek aan kennis. Maar wij respecteren elke mening”, zegt Ghanim. Hij en zijn broer behoren tot de kleine, rijke bovenlaag van echte Qatarezen. “Niemand kent Qatar goed. Nu kijken meer dan een miljard mensen in de hele wereld naar ons. Dat is het mooie van dit WK.”

Dat besef maakte hem emotioneel tijdens de openingsceremonie. Die draaide om het thema ‘beit el-sha’ar’, een oud begrip dat terugvoert op de tijd dat in Qatar nog voornamelijk bedoeïenen leefden. Het ontwerp van het stadion, gevormd naar een bedoeïenentent, sloot daarbij aan. Ghanim: “Het betekent: we verwelkomen je in onze tent, we verwelkomen je in ons huis. Dat is de boodschap die we willen uitdragen met dit WK.”

‘Vrijdag was wel een shock’

Bier was er niet in het Al-Baytstadion, want dat werd vrijdag toch verboden. Jammer, vond Shakeem Usman, afkomstig uit India. Getooid met vlag, schmink en hoed in de kleuren van Qatar zat hij zondag op de tribune. “Ik werk hier als marketeer en heb meegewerkt aan de campagne voor Budweiser voor dit WK. Ja, dat bericht vrijdag was wel een shock”, lacht hij. “Ik ben hier in Qatar geboren. Toen we in 2010 het WK kregen, was dat nog heel abstract. Nu is het dan zover. Dat betekent heel veel voor mij. Een droom die uitkomt.”

Kanttekening: vrijheid van meningsuiting bestaat niet in het land. En wie even doorvraagt, merkt dat het om het voetbal bij dit WK niet zozeer te doen is. Veel verder dan de namen Messi en Ronaldo komen de meeste ‘fans’ niet. Voor de aftrap was hun optimisme over de prestaties van Qatar groot. “Wij gaan winnen van Ecuador.”

Uitstel van executie

Binnen drie minuten ligt de bal echter al achter doelman Saad Al-Sheeb, na een kopbal van Enner Valencia. De videoscheidsrechter ziet echter buitenspel. Het blijkt uitstel van executie. Ecuador, vrijdag opponent van Oranje in deze poule, is véél beter. Valencia, aanvaller van Fenerbahce, maakt met twee treffers korte metten met Qatar.

Dat behalve een paar duizend Ecuadorianen veel mensen in het stadion nauwelijks iets met voetbal hebben, blijkt na rust. Heel veel stoelen in het stadion zijn meteen al leeg. En ver voor het eindsignaal gaan veel mensen weer op weg naar de bewoonde wereld. De liefde voor voetbal en het WK blijkt niet sterk genoeg om hen in het stadion te houden. Verliezen is kennelijk moeilijk voor een volk dat gewend is om altijd alles te krijgen wat het wil. Een primeur hebben ze wel: nooit eerder verloor het gastland de openingswedstrijd van het WK.

Lees ook:
Qatar laat zien: het grote geld houdt voetbal in een wurggreep

Zelden was een sportevenement vooraf zo omstreden als het WK voetbal in Qatar. Maar de bal gaat zondag 20 november onherroepelijk rollen.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden