In memoriamSimon Kistemaker

Simon Kistemaker (1940-2021) maakte voetbal populair in de Achterhoek

Simon Kistemaker (l) en Hans Kraay junior tijdens de presentatie van de biografie 'De Kist' in 2016, in het het stadion van De Graafschap, een van de clubs waar Kistemaker trainer was.  Beeld ANP
Simon Kistemaker (l) en Hans Kraay junior tijdens de presentatie van de biografie 'De Kist' in 2016, in het het stadion van De Graafschap, een van de clubs waar Kistemaker trainer was.Beeld ANP

De markante oud-voetbaltrainer Simon Kistemaker is op 81-jarige leeftijd overleden. De voormalig coach van onder meer FC Utrecht, De Graafschap en FC Volendam was al geruime tijd ziek.

Er waren spelers die bang weg kropen. Het was 1995 en FC Utrecht had net verloren bij De Graafschap. Utrechtse supporters waren witheet na de nederlaag en wachtten de spelersbus op. Ze eisten tekst en uitleg. Hoe moest dit nu verder?

De harde van kern van FC Utrecht, bestaande uit spierbundels en schorriemorrie, had destijds geen beste naam. Het gebons op de bus werd alsmaar luider toen de spelersbus tot stilstand was gekomen. Een intimiderende werking had het. Terwijl de meeste spelers het liefst door wilden rijden, liet trainer Simon Kistemaker de deur openen. Hij stapte hoogstpersoonlijk naar buiten.

“Wat is er, mannen?”, vroeg hij te midden van de meute. “Verloren, godverdomme!”, briesten de fans. “Ja, wat denk jij?!”, reageerde Kistemaker. “Ik ben er nog veel zieker van dan jullie. Maar zorg dat je de boel niet in de steek laat! Zondag staan we er allemaal weer, hè!” Met wat krachtige taal en een paar gebalde vuisten wist Kistemaker de opgefokte menigte weer tot bedaren te brengen.

Tussen die woeste mannen

Het is een typerende anekdote, zegt Arno van den Heuvel, de inmiddels overleden teammanager van FC Utrecht, in De Kist: laatste culttrainer van Nederland, dat geschreven is door journalist Yoeri van den Busken. “Het zegt alles over zijn karakter. Niet laf wegvluchten, maar gewoon tussen die woeste mannen in gaan staan. De grootste schreeuwers gaf hij een bemoedigend tikje in de nek. En daarmee was het klaar. Vanaf dat moment droegen ze hem op handen.”

Kistemaker was een man van het volk, een man zonder opsmuk. No-nonsense. Niet verwonderlijk dat hij het best gedijde bij volksclubs als Telstar, FC Utrecht en De Graafschap.

Zijn eigen carrière werd al vroeg door een blessure in de knop gebroken. Hij begon zijn trainersloopbaan in 1982 in Australië bij Brisbane Lions. In 1984 wist hij als interim-trainer FC Volendam te behoeden voor degradatie uit de eredivisie. Hij vierde ook successen met FC Dordrecht-voorloper DS’79 (promotie in 1987), maar de meeste furore maakte hij bij De Graafschap.

In het seizoen 1990-1991 werd hij ongeslagen kampioen van de eerste divisie met de Superboeren. Van dat elftal, met spelers als Erik ten Hag, Hans Kraay junior, Jan Vreman en Peter Hofstede, maakte Kistemaker een geoliede vechtmachine. Vollgas Fussball in Doetinchem. Ja, hij kon een bullebak zijn vanwege zijn onorthodoxe trainingsmethodes, maar de meeste spelers liepen met hem weg.

Erelid van De Graafschap

“Simon was een soort missionaris”, zei Ajax-trainer Ten Hag onlangs nog raak bij ESPN. “Voor zijn komst zaten er misschien 1500 mensen op De Vijverberg en sinds hij aan het roer is gekomen, is het uitgegroeid naar duizenden mensen. En die zijn nooit meer weggegaan. Hij heeft het voetbal populair gemaakt in de Achterhoek. Door zijn manier van werken, waarmee het publiek zich kon identificeren.” In 2016 werd Kistemaker benoemd tot erelid van De Graafschap.

Met een aantal spelers onderhield Kistemaker na zijn trainerscarrière, die in 2009 eindigde bij de amateurs van ADO’20, een vriendschappelijke relatie. Onder wie met Hans Kraay junior. “Simon is ongepolijst”, zei de oud-voetballer in februari in het AD. “Altijd eerlijk. Als trainer kon hij je ongenadig hard aanpakken, maar toch had hij iets wat maar weinig trainers hebben: mensenkennis. Humor. Sociale intelligentie. Simon is puur en echt. Spelers ruiken dat.”

Overlijden van zijn vrouw

Ten Hag, ook een vriend, kocht zelfs een televisie voor Kistemaker, zodat hij voetbal kon kijken in het ziekenhuis. Maar de voetballerij, waarin hij veertig jaar werkzaam zou zijn, kon Kistemaker steeds minder boeien. Zeker nadat zijn vrouw Thea vorig jaar zomer overleed, werd hem de levenslust ontnomen. Eerder deze maand werd bekend dat Kistemaker, die al jaren met zijn gezondheid kwakkelde, opnieuw getroffen was door ziekte. Met darmkanker, prostaatkanker en uitzaaiingen in zijn longen en lever werd hij opgegeven door de artsen. De Kist werd 81 jaar.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden