Beeld Trouw

ColumnMarijn de Vries

Serena Williams kan geen woorden vinden. Dat hoeft ook niet. Coco Gauff is er

Daar staat ze, met een flesje water in de hand. Op sneakers en met een trainingsjackje aan. Zoals ze ook op de tennisbaan zou staan, na een gewonnen wedstrijd. De tribunes vol. Applaus als ze wordt aangekondigd. Net als nu: “Ze speelde op de Australian Open en de US Open, hier is ze: Coco Gauff!”

Haar sneakers staan nu niet op gravel, maar in het gras. Voor haar voeten: een bord met de tekst ‘RIP George Floyd’.

“Hallo allemaal”, zegt het zestienjarige megatalent, dat vorig jaar de wereld verbaasde door in de voorrondes van Wimbledon Venus Williams te verslaan en later in Linz haar eerste WTA-toernooi te winnen.

“Mijn naam is Coco en ik heb net met mijn oma gesproken”. Ze wijst. Achter haar zit een oude vrouw op een bankje. “Ik vind het verdrietig dat ik hier ben om te demonstreren tegen hetzelfde als waar zij vijftig jaar geleden al tegen demonstreerde.”

Het onmogelijke gebeurde

Alsof ze nooit anders deed speecht ze. Te jong nog om te stemmen, speecht ze. Zonder briefje, met een overtuiging waar menig wereldleider van kan leren, speecht ze.

Het onmogelijk geachte gebeurde begin dit jaar: de wereld kwam tot stilstand. Mensen bleven binnen. Bedrijven stopten. Vliegtuigen bleven aan de grond. Het inspireerde, denk ik: grote verandering, het kán. De dood-door-een-politieknie van George Floyd werkte als een vonk.

Ik was van veel onder de indruk, deze week. Maar van Coco Gauff misschien nog wel het meest. Ik moest aan Serena Williams denken, toen ik Coco hoorde. Als klein meisje trainde Serena met haar zus Venus en haar vader in het park. “Zwartjes, zwartjes!”, riepen kinderen naar hen.

Ik moest denken aan het verhaal over Indian Wells, het toernooi waar de zusjes speelden in 2001. Een stadion gevuld met nette, witte tennismensen barstte uit in boegeroep en schelden om hun huidskleur. Nauwelijks negentien was Serena toen. Ze liet haar hoofd niet hangen. Wat de mensen riepen sneed haar door de ziel – maar ze won de finale. Serena laat haar hoofd nooit hangen. Haar ouders leerden haar trots en zelfverzekerd te zijn. Wat mensen ook zeggen. En de mensen zeiden veel.

Haar fysiek werd geëvalueerd. Te gespierd. Te mannelijk. Te afwijkend, in de nette witte tenniswereld. Haar vurige temperament werd besproken. Te hysterisch. Te respectloos. Twee jaar geleden nota bene nog, na een aanvaring met de umpire in de finale van de US Open, werd ze in een spotprent afgebeeld als een stampvoetende wilde, met dikke lippen en overdreven kroeshaar.

Altijd maar weer: stel je niet zo aan

Maar nee, dat was echt niet racistisch, werd er gezegd. Het was gewoon een karikatuur. Want zo ziet Serena er toch uit? En die umpire was echt niet seksistisch of racistisch. Serena hing gewoon weer eens de krijsende diva uit.

Al twintig jaar strijdt Serena tegen het racisme en seksisme dat haar ten deel valt en waartegen ze zich bijna niet verweren kan. De reactie is altijd: je doet het zelf met je gedrag, en: stel je dan ook niet zo aan.

Net als Colin Kaepernick is Serena Williams een van de zwarte rolmodellen in de sport die haar mond niet houdt. Het was veel makkelijker geweest dat wel te doen, het had veel minder weerstand opgeroepen. Van voortrekkers gaat altijd de kop eraf.

Dezer dagen is Serena stil. Verdoofd, zegt ze. Ze kan geen woorden vinden. En dat hoeft ook even niet. Want Coco Gauff is er. Opgegroeid met Serena als voorbeeld. Zestien, en speechend alsof ze nooit anders deed.

Journalist en voormalig profwielrenner Marijn de Vries fietst u elke maandag door het sportweekend. Lees hier eerdere columns terug.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden