TopsportkinderenKunstrijden

Schaatsunie twijfelt over piepjonge kampioenen

Ex-kunstrijdster Sarah Abitbol beschuldigde haar voormalig trainer van meerdere verkrachtingen.Beeld Photo News

Net als in turnen speelt ook in kunstrijden de discussie om de leeftijdsgrens te verhogen en misstanden rond jonge kinderen te voorkomen. 

Piepjonge kunstrijdsters kunnen over vijftien maanden nog olympisch goud veroveren, maar daarna is dat waarschijnlijk voorbij. Als het congres van de Internationale Schaatsunie (ISU) tenminste volgend jaar akkoord gaat met een verhoging van de minimum leeftijd voor senioren naar zeventien jaar.

Kampioenen van vijftien bepalen nu het imago van de sport. Steeds weer nieuwe. Want de figuren die heel jonge rijdsters op het ijs toveren, daartoe zijn oudere rijdsters maar zelden in staat.

De wereld van het kunstschaatsen werd dit jaar geschokt door de dood van de jonge Australisch-Russische rijdster Jekaterina Androvskaja. Zij maakte op 17 juli in Moskou een einde aan haar leven.  In februari was ze op 20-jarige leeftijd met kunstrijden gestopt, vanwege epileptische aanvallen. Daarna kampte ze met depressies. In 2017 was ze met de Australiër Harley Windsor wereldkampioen paarrijden bij de junioren geworden. Opgeleid in Rusland was ze als 15-jarige tegen een vergoeding voor Australië gaan schaatsen.

Druk op jonge talenten verminderen

In een reactie liet de ISU-voorzitter Jan Dijkema weten dat zijn organisatie naar de leeftijdsgrenzen moet kijken om de druk op jonge talenten te verminderen. Tevens moeten de mogelijkheden voor kunstrijders om van nationaliteit te veranderen, worden beperkt. En verder gaat de medische commissie van de ISU de mentale gezondheid van jonge rijders en rijdsters beter in de gaten houden.

De roep om verhoging van de minimumleeftijd voor senioren is niet nieuw. Twee jaar geleden stelde Nederland het al voor. “Een aantal landen wilde dat niet op de agenda”, zegt internationaal scheidsrechter Jeroen Prins, de man achter het voorstel. “Het gaat natuurlijk om al die jonge meisjes die in Rusland om de paar jaar zeg maar worden gerecycled.”

Artisticiteit van een kür

Bij turnen ligt de minimumleeftijd voor vrouwen op zestien jaar, voor de mannen op achttien. De overeenkomsten tussen turnen en kunstrijden zijn legio. Sporters beginnen heel jong, zijn erg afhankelijk van hun trainers en zijn op hun top voordat ze volwassen zijn. Door de nieuwe leeftijdsgrens en de artisticiteit van een kür in de beoordeling zwaarder te laten wegen ziet Prins een kans om volwassen rijdsters terug te brengen in de wedstrijd.

Boegbeeld Joan Haanappel vindt het sleutelen aan de leeftijdsgrenzen onzin. “Kunstrijden begin je jong en je bereikt je top heel jong. Dat is altijd zo geweest. Als sporters viervoudige sprongen kunnen uitvoeren, moeten ze daarvoor de waardering krijgen.”

In Frankrijk 21 trainers aangeklaagd

Het turnen werd dit jaar opgeschrikt door wereldwijde verhalen over misbruik van soms jonge sporters. In het kunstrijden deed het in januari verschenen boek van Sarah Abitbol in Frankrijk ook een zware storm opsteken. ‘Un si long silence’ (Zo lang was het stil) is de titel. De vroegere paarrijdster beschuldigt trainer Gilles Beyer ervan haar begin jaren negentig herhaaldelijk te hebben verkracht. De Franse bond heeft Beyer altijd de hand boven het hoofd gehouden. In het spoor van Abitbol hebben landgenoten 21 trainers aangeklaagd. In Duitsland is de bejaarde trainer Karel Fajfr van mishandeling beschuldigd. Fajfr kreeg in 1995 al een celstraf van twee jaar voorwaardelijk en een beroepsverbod voor drie jaar. Prins noch Haanappel kennen Nederlandse voorbeelden.

Lees ook: 

Danie (15) streeft naar perfectie op de schaats

 Net als turnen is kunstrijden een sport waarin jonge meisjes kunnen excelleren. Daar schuilt een gevaar in. “Er is in de begeleiding van Nederlandse talenten de afgelopen jaren veel veranderd.”

De weg naar normalisatie wordt voor de geplaagde turnsport eerder nog langer dan korter

De lange weg naar normalisatie wordt voor de geplaagde turnsport eerder nog langer dan korter, meldde de KNGU deze week. Zo is een trainer van Team NL tijdelijk de toegang tot de turnzaal ontzegd en heeft een groots aangekondigd onafhankelijk onderzoek naar grensoverschrijdend gedrag vertraging opgelopen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden