Europese Kampioenschappen Petanque op de Parade in Den Bosch. Joey van Doorn in actie namens Nederland.

ReportageEK

Petanque wil af van het imago van bezigheidstherapie voor oude mannen

Europese Kampioenschappen Petanque op de Parade in Den Bosch. Joey van Doorn in actie namens Nederland.Beeld Maikel Samuels

Petanque is populair. Bij het EK in Den Bosch wordt de sport ingezet als middel om de eenzaamheid onder ouderen en jongeren te bestrijden.

Thomas Sijtsma

Voor de liefhebber is petanque absoluut een kijksport. Laat daar geen misverstand over bestaan. Deze middag op de Parade in Den Bosch staan ongeveer vierhonderd mensen naar de wedstrijden op één van de 26 banen van de Europese kampioenschappen te kijken. Ze zijn al uren geboeid. Met de handen op de rug en een aandachtige blik volgen ze de metalen ballen die in het grind naast de Sint-Jan ploffen.

Een precisieschot van Joey van Doorn (28) doorbreekt de serene stilte op het plein. Vanaf de tribunes rond het overdekte centre court, hier ‘carré d’honneur’ genoemd, klinken juichkreten gevolgd door luid applaus voor de lokale favoriet uit buurdorp Schijndel. Samen met dubbelpartner Josefien Koogje verslaat hij het Monegaskische duo.

Ongelofelijk hoog niveau

Ook Henny Hommerson (75) heeft vanaf de tribune de bal van Van Doorn bejubeld. Ze is petanquefan. De partner van de Geldropse draagt zelfs voor de gelegenheid een oranje shirt. “Het is hier hartstikke mooi, wat een ongelofelijk hoog niveau. Bij belangrijke punten voel je de spanning van de spelers.”

Het is dag twee van het EK petanque. Houd vooral die benaming aan. De beoefenaars kijken er streng op toe. Jeu de boules verwijst naar het spel op de camping, petanque is de wedstrijdsport. Van Doorn, als 9-jarige enthousiast gemaakt door zijn opa, traint twintig uur per week. De duels worden via een livestream uitgezonden in Frankrijk.

De spelers van de 27 deelnemende landen zijn jong, veelal twintigers en dertigers. Met veertig jaar is een speler een routinier. Toch wordt dit toernooi mede georganiseerd als middel tegen de toenemende eenzaamheid onder jongeren én ouderen. Tijdens de coronapandemie is de maatschappelijke betrokkenheid in alle leeftijdsgroepen afgenomen met een sociaal isolement als gevolg.

null Beeld Maikel Samuels
Beeld Maikel Samuels

De Nederlandse Jeu de Boules Bond (NJBB) koppelt topsport aan breedtesport. In aanloop van het EK zijn in zes Brabantse steden 130 wijktoernooien georganiseerd met in totaal 350 recreanten. Hoogtepunt was de finale van dinsdagavond naast de Sint Jan.

Geschikt om te verbinden

“Het thema eenzaamheid vinden we als bond belangrijk”, zegt Lieke Vogels, voorzitter van de NJBB. “Petanque is als sport geschikt om te verbinden, het is zowel financieel als fysiek gezien toegankelijk en contact wordt makkelijk gelegd. In Frankrijk, toch de bakermat, komen mensen door petanque op dorpspleinen samen.”

Volgens More2win, een organisatie die de sociale impact van sport wil stimuleren en bij dit toernooi optreedt als partner van de NJBB, heeft het wijktoernooi effect. Deelnemers deden volgens cijfers van de organisatie gemiddeld zeven nieuwe kennissen op en de helft kreeg meer contact met buurtgenoten.

null Beeld Maikel Samuels
Beeld Maikel Samuels

Het EK dient nog een doel. Van Doorn betreurt het dat petanque als bezigheidstherapie voor oude mannen op de camping wordt gezien. “Daarom hebben we dit toernooi naar de stad en naar de mensen gehaald”, zegt Vogels. “In andere landen worden wedstrijden vaak weggestopt in een sporthal op een verlaten industrieterrein. Hier laten we zien dat het serieuze sport is dat op hoog niveau wordt gespeeld. Zoals hier, met deze sfeer, dat is nog nooit vertoond.”

Hommerson kan het beamen. Zij blijft met haar partner ook nog in de avonduren zitten. “Voor ons is dit het perfecte dagje uit. Nee, je krijgt ons voorlopig niet naar huis.”

Meer spelers, minder leden

Petanque heeft tijdens de coronapandemie een vergelijkbare ontwikkeling doorgemaakt als bijvoorbeeld hardlopen en wielrennen. Dat denkt de NJBB, maar harde cijfers zijn er niet. Meer mensen zijn petanque gaan doen, maar dat is niet te merken aan een stijging van het aantal leden van de bond. De hoogtijdagen van petanque in Nederland, ongeveer 15 jaar geleden, zijn voorbij. Destijds waren er meer dan 18.000 leden, dat aantal ligt inmiddels rond de 15.500. Het EK moet bijdragen de neerwaartse spiraal om te buigen.

Lees ook:

Buitenmens

Hij doet het nu dertien jaar: boulen, ook wel petanque. Louwe Schol (76, met groen petje) had voor die tijd nooit ‘een bal geraakt’. Inmiddels staat hij drie tot vier keer per week op de baan in IJsselstein. Urenlang, ook in herfst en winter.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden