EK Voetbal

Oranje wint tegen Noord-Macedonië ook derde groepswedstrijd. Maar alleen cijfermatig klopt alles

Georginio Wijnaldum scoort het derde doelpunt van Nederland. Beeld AP
Georginio Wijnaldum scoort het derde doelpunt van Nederland.Beeld AP

Het Nederlands elftal won ook het laatste pouleduel: 3-0 tegen Noord-Macedonië. Het koppeltje Depay-Wijnaldum leeft op in 4-3-3.

In het laatste treffen in de poulefase had Nederland verder willen slijpen aan de gekozen speelwijze en vertrouwen willen opdoen voor de knockoutfase. Het is maar de vraag of dat maandagavond in de Johan Cruijff Arena echt is gelukt. Het Oranje van Frank de Boer zaaide ondanks de glansrijke cijfers toch ook weer nieuwe twijfels over het vervolg.

Natuurlijk is er afgaande op de resultaten geen vuiltje aan de lucht tot nu toe op dit EK. Drie zeges, acht doelpunten voor, twee tegen. Maar ook de ruime 3-0 tegen de nummer 62 van de wereld kon niet verhullen dat het voetballend allemaal heel schraal blijft, in dit systeem. De discussie over dat 5-3-2 zal voortslepen tot aan de achtste finale van zondag in Boedapest.

Pas toen De Boer zijn elftal maandagavond na de rust weer in het meer vertrouwde 4-3-3 had gegoten, kwam er meer variatie en gevaar in het aanvalsspel. Meteen doemden toen ook de woorden op die de vorige bondscoach Ronald Koeman afgelopen week sprak. Hij was ‘niet zo positief’, ook omdat De Boer zijn succesvolle ‘koppeltjes’ uit elkaar had gehaald. Hij doelde vooral op Memphis Depay en Georginio Wijnaldum. Gisteravond kwam die tandem in het 4-3-3 het beste tot zijn recht. Twee keer legde Depay de bal panklaar voor Georginio Wijnaldum. Het leidde tot de 2-0 en 3-0.

Gebrek aan spanning

De Boer had vooraf gezegd dat hij in deze wedstrijd het overschakelen van het ene naar het andere systeem wilde uittesten. Wie het Nederlands elftal in de eerste helft met heel rommelig en onsamenhangend voetbal zag voortmodderen, bekroop de gedachte dat het statement tegen het 5-3-2 leek. De spanning kon het niet zijn, misschien was het een gebrek aan spanning.

Georginio Wijnaldum viert zijn eerste doelpunt. Beeld EPA
Georginio Wijnaldum viert zijn eerste doelpunt.Beeld EPA

De Boer had ervoor gekozen zijn basisteam grotendeels intact te houden. Met vijf dagen zonder wedstrijd voor de boeg was er voldoende tijd om te herstellen. Bovendien was het in zijn ogen belangrijk om in het ritme te blijven en meer automatismen in het spel te krijgen.

Maar in de vijfde wedstrijd in het 5-3-2-korset bleek het weer flink te knellen. In de vorige twee wedstrijden op dit EK was sprake van een soort waterbedeffect. Wat tegen Oekraïne niet goed ging, de defensieve organisatie, werd een speerpunt tegen Oostenrijk. Dat leidde ertoe dat Nederland verdedigend toen weliswaar weinig weggaf, maar dat ging weer ten koste van het aanvallende spel. De uitdaging voor het veredelde oefenduel met Noord-Macedonië, als proef voor de achtste finale, was om die twee facetten organisch te laten versmelten.

Lukte dat? Niet echt. Verdedigend rammelde het toch weer regelmatig. Zelfs de povere opponent van de Balkan kon te vaak opstomen richting het doel van Stekelenburg en kreeg voor rust zelfs een paar mogelijkheden om de score te openen. Een doelpunt van Trickovski werd afgekeurd wegens buitenspel en Trajkovski poeierde tegen de paal.

Gravenberch zoekend naar zijn rol

Aanvallend bleek opnieuw dat Nederland in dit systeem veel moeite heeft om het spel zelf te maken. Ryan Gravenberch stond in de basis als vervanger van Marten de Roon, die op de tribune zat om geen nieuwe gele kaart op te lopen. Gravenberch was zichtbaar zoekende naar zijn rol op het middenveld. Waar hij bij Ajax zo balvast is, leed hij nu veel balverlies. Maar dat gold zelfs ook voor de man naast hem, Frenkie de Jong. Door het slaapwandeltempo verzandden veel aanvalspogingen al ver voor het doel van Dimitrievski.

Sprankelijk voetbal is van dit Nederland blijkbaar niet te verwachten in dit 5-3-2. Dat systeem maakt van Nederland vooral een vrij effectieve counterploeg. Op momenten dat Noord-Macedonië zich met veel mensen op de helft van Nederland waagde, loerden vooral Donyell Malen en Memphis Depay op uitbraken. Dat had tegen Oostenrijk gewerkt, en dat deed het nu weer.

Malen mocht gisteravond in de basis starten omdat eerder op dit EK van veel chemie tussen de spitsen Weghorst en Depay niet veel sprake was geweest. De snelle Malen lijkt Depay beter aan te voelen. Halverwege de eerste helft wist de PSV’er wel raad met een diepe bal van Daley Blind. De aanval werd uiteindelijk afgerond door Depay. Niet veel later had Malen bij een uitbraak Dumfries bijna al zijn derde doelpunt van het toernooi laten maken. Hij stuitte op Dimitrievski.

Memphis Depay viert zijn goal tegen Noord-Macedonië. Beeld Pool via REUTERS
Memphis Depay viert zijn goal tegen Noord-Macedonië.Beeld Pool via REUTERS

Voor veel meer opwinding kon Oranje in de eerste helft niet zorgen. Die was er meer na de rust, toen er met Steven Berghuis op rechts werd doorgeschakeld naar 4-3-3. Oranje kreeg er meer flair door en meer kansen. Berghuis stond aan de basis van de combinatie die tot de 2-0 leidde. Het derde doelpunt was de fraaiste aanval van de avond. Via De Jong, Malen en Depay kon Wijnaldum vervolgens zijn 25ste interlandgoal maken.

Welke conclusies kon De Boer eraan verbinden? Niemand hoeft hem te vertellen dat dit slechts Noord-Macedonië was en dat die ploeg in de tweede helft een uitgebluste indruk maakte. En dat het dus niet zoveel zegt dat 4-3-3 tegen deze ploeg beter leek te werken. Zondag, tegen een ongetwijfeld veel sterkere tegenstander, zal het accent zeker weer meer op de verdediging moeten liggen. Om die echt solide te maken, is er in Zeist nog wel het nodige te praten en te sleutelen. Mocht dat lukken, dan heeft Nederland met de snelheid van Malen in combinatie met de nog wisselvallige Depay in snelle counters best een geducht wapen in huis.

Stekelenburg: We moeten realistisch zijn

De manier waarop Oranje de groepsfase van het EK is doorgekomen, stemt doelman Maarten Stekelenburg tot tevredenheid. Maar de doelman waakte gisteravond ook voor al teveel euforie. “Ons doel was om groepswinnaar te worden. Negen punten uit drie duels is fantastisch. Maar nu begint het toernooi eigenlijk pas”, zei Stekelenburg na de zege op Noord-Macedonië in Amsterdam.

Supporters zongen tijdens de tweede helft in de Johan Cruijff ArenA ‘kampioenen, olé, olé!’. Stekelenburg: “Ik heb eerdere toernooien meegemaakt, ik weet hoe het werkt. Als je wint, worden we kampioen. Als dat zo makkelijk was, waren we dat wel vaker geworden. Nu kun je geen offday meer hebben.”

Stekelenburg vond het tegen Noord-Macedonië zeker in het laatste kwartier ‘een soort tenniswedstrijd’: het ging maar op en neer. “Dat moet er wel uit. Ik ben altijd bezig met het houden van de ‘nul’. Dat wordt dan wat lastiger. Ook in de eerste helft was er een fase dat we Noord-Macedonië te veel ruimte gaven en zij erdoorheen konden voetballen. Ook rond de zestien van ons gaven we ze te veel ruimte. Er zijn genoeg dingen die beter moeten. Maar, de resultaten geven wel vertrouwen.”

Bij vlagen wervelend

Volgens bondscoach Frank de Boer is Oranje klaar voor de achtste finales op het EK. De tegenstander wordt morgenavond bekend. “We staan er goed op”, vond De Boer. “Per duel worden we beter. Er is progressie. Het gaat gewoon de goede kant op.” Al had ook hij gezien dat het spelbeeld wisselend was. “Er waren veel aardige aanvallen, bij vlagen was het zelfs wervelend. Alleen leden we vooral in het begin wat veel balverlies. Misschien waren we iets minder geconcentreerd. Je wilt alles geven, maar niet tegen een onnodige kaart aanlopen. Pas na de kwartfinales worden alle kaarten kwijtgescholden. Onbewust speelt dat misschien mee. Niemand wil tegen een schorsing aanlopen.”

Over de combinatie van Memphis Depay en de voor Wout Weghorst spelende Donyell Malen zei De Boer: “Bij vlagen zag het er goed uit. Wat dat betekent voor de volgende wedstrijd? Dat hangt ook af van welke tegenstander we treffen. We hebben ook gezien dat Wout goed inviel. Ik stel het beste elftal op, niet de beste spelers. Wout is een ander type. Met Malen kan Memphis meer in de spits spelen. Maar ik kijk naar de tegenstander en dan beslis ik met wie we de beste winstkanen hebben.” (ANP)

Lees ook:

Bondscoach De Boer: We hebben een excellerende Depay nodig om ver te komen

Noord-Macedonië, debutant op het EK, verloor de eerste twee duels. De Boer: “Zij willen natuurlijk gaan stunten. Wij nemen deze wedstrijd heel serieus. Voor onderschatting is geen plaats.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden