Versnellingspelletjes

Onder haar nieuwe trainer wordt Dafne Schippers langzaam weer sneller

Dafne Schippers bij de Harry Schulting Games in Vught op 26 mei.  Beeld ANP / Ed Turk
Dafne Schippers bij de Harry Schulting Games in Vught op 26 mei.Beeld ANP / Ed Turk

Hoe heeft Dafne Schippers de afgelopen maanden aan haar herstel gewerkt? Haar nieuwe trainer Wigert Thunnissen spreekt van een precair proces. ‘Ze is in het verleden om de pijn heen gaan trainen. Het kost tijd om dat weer af te leren.’ Maandag is haar eerste grote wedstrijd: de FBK Games in Hengelo.

Esther Scholten

In stilte heeft Dafne Schippers de afgelopen maanden aan haar rentree gewerkt, na de olympische deceptie in Tokio. Ze verliet nationaal sportcentrum Papendal om met een nieuwe coach in een nieuwe setting op zoek te gaan naar wat er fysiek nog mogelijk is. Aan motivatie geen gebrek, maar wat kan haar getekende lichaam aan? En hoe leer je dat weer te vertrouwen, het trapte immers al zo vaak op de rem?

“Het is een precair proces”, vertelt trainer Wigert Thunnissen. “We werken vanuit een historie waarin Dafne tijdens races verschrikkelijke pijnen leed.”

Hij wil een inkijkje geven in de manier waarop hij de tweevoudig wereldkampioene begeleidt. Zelf wijst Schippers interviewverzoeken af: ze waakt ervoor verwachtingen te wekken. Ook voor haar regeren op dit moment de vragen. Meest prangende: kan zij ondanks chronische rugklachten ooit nog op topniveau presteren?

Alleen wedstrijden kunnen antwoorden geven en iets zeggen over waar ze nu staat, verklaart haar broer en manager Derek Schippers. Daarom wil zij eerst haar benen laten spreken. Wat dat betreft is haar deelname aan de Fanny Blankers-Koen Games in Hengelo, komende maandag, een belangrijk meetmoment: haar eerste grote wedstrijd in tien maanden.

Het ‘first things first’-principe volgen

Thunnissen is tevreden over de samenwerking. “Het gaat de goede richting op. Uit tests blijkt dat Dafne steeds sneller wordt. Maar het is een lange weg en de finish is nog niet in zicht. We zetten stap voor stap.” Juist dat is de grootste uitdaging, stelt hij: het ‘first things first’-principe heel secuur volgen.

“Eerst moest ze weer een robuust lijf hebben, zodat het de klappen kan opvangen die de rug alleen te machtig zijn. Een sterk spierkorset kan een groot deel van de krachten opvangen die anders op de wervelkolom terechtkomen. Met krachttraining zijn de eerste stappen gezet. Die rug is er gewoon. Hoe zorg je dat die niet zo zwaar belast wordt dat de pijn ondraaglijk wordt?”

Mede door hernia-achtige klachten strandde de zilveren medaille-winnares van Rio 2016 vijf jaar later op de Spelen van Tokio in de halve finales van de 200 meter. Na een periode van bezinning stopte ze de samenwerking met bondscoach Bart Bennema en vertrok ze naar clubcoach Thunnissen van KAV Holland in Haarlem. Ook krachttrainers Collin Dam en Martijn Hoekstra – die met BMX’ers en judoka’s werken – zijn bij de begeleiding betrokken.

Thunnissen, oud-bondscoach estafette: “Niks ten nadele van Papendal, maar daar wordt met groepen gewerkt en heb je niet de mogelijkheid om intensief een-op-een aan de slag te gaan. Wij kunnen met z’n drieën maatwerk voor Dafne leveren. Dat betekent dat we geen haast hebben. Dat we de dingen doen die nodig zijn en pas de volgende stap zetten als we de vorige goed genoeg vinden. Daar sparren we over. Een voorbeeld? We hebben op een gegeven moment besloten om het sterker worden meer tijd te geven en nog iets langer te wachten met het trainen van explosieve kracht.”

De beroemde versnelling verdween

Hoeveel spierkracht is nodig? En wanneer gaat die ten koste van de ontspanning in de loop? Schippers verbaasde de wereld in 2015 en 2017, door als witte vrouw beslag te leggen op mondiale sprinttitels (200 meter). Souplesse was haar handelsmerk. Maar met de groei van de stalen bundels in benen en schouders verdween haar beroemde versnelling in het tweede gedeelte van de race.

“In wezen is dat nu het enige wat ik wil zien als ze loopt: ontspanning en ritme. Volle bak is nog niet het doel. Haar techniek moet anders. Ze is in het verleden om de pijn heen gaan trainen. Het kost tijd om dat weer af te leren en een nieuw bewegingspatroon in te slijpen. Bij versnelling-spelletjes vervalt ze soms nog in het oude patroon. Zo werkt het motorisch geheugen.”

Dat zag Thunnissen ook terug bij haar eerste wedstrijd, een nationaal onderonsje vorige week in Vught. “De ene race was meer een strijd dan de andere.” Schippers liep de series en de finale van de 100 meter in 11,23 (met te veel rugwind) en 11,37. Op de FBK Games treft ze internationale concurrenten die 10,8 kunnen klokken. “Dat niveau heeft Dafne nog niet. Daarom moet dat niet je eerste wedstrijd zijn.”

100 meter lopen zonder in een rolstoel te worden afgevoerd

Thunnissen: “Vught was mentaal belangrijk. ‘Oh, ik kan dus twee keer een 100 meter lopen op een dag zonder dat ik in een rolstoel wordt afgevoerd’. Iedere atleet heeft races nodig om in vorm te komen. Voor Dafne geldt dat extra. Zij begint vanuit een revalidatietraject. Natuurlijk is dat spannend en heeft het meer lading.”

Oorspronkelijk was het de afspraak om in ieder geval samen te werken tot Schippers weer pijnvrij uit het startblok kon komen. In maart was dat ‘gefixt’. Nu is het de intentie om tot Parijs 2024 door te gaan. “Voor mij was het belangrijk om in die periode te zien of we een klik hebben. Ik merkte dat zij niet iets najaagt uit nood, maar dat ze het gewoon wil. Ze is echt dedicated en bereid uit haar comfortzone te stappen.”

Het zegt volgens hem veel dat ze het veilige Papendal, waar alles voor je geregeld wordt, achter zich liet en de regie volledig in eigen hand heeft genomen. “Als je iets wil veranderen, moet je dingen ook anders durven doen.” Alsnog zijn ze geregeld met z’n tweeën op het trainingscomplex bij Arnhem, met name voor metingen. “We zijn daar als gast. Het is heel simpel: een atleet als Dafne heeft Nederland nooit gekend, we zijn altijd welkom.”

Benen in de knoop

Thunnissen geeft Schippers andere looptechniek-opdrachten dan ze gewend was. Soms eindigt ze met haar benen in de knoop, waar ze dan om kan lachen. Door continu vanuit verschillende ‘aanvliegroutes’ hetzelfde beweegpatroon te trainen, wordt het een gewoonte. “Het gaat om impliciet leren. Niet nadenken, maar voelen wat je moet doen. Dan blijf je op dezelfde manier lopen, ondanks verstoringen.”

Langzaam ziet hij het ‘vrijheidsgevoel in de beweging’ terugkeren bij zijn pupil. Ook de paslengte is weer bijna op 2,20 meter. “Binnen een weekschema veranderde ik maximaal één ding. Ook om de impact te kunnen zien. De extra ochtendloopjes hebben bijvoorbeeld duidelijk effect gehad op de fitheid. Dan kun je zeggen: het aerobe energiesysteem heeft toch niets met sprint te maken? Als het goed is, hoeft het geen aandacht. Maar dit moest beter.”

Er staan voorlopig vier wedstrijden gepland: na Vught en de FBK Games nog de Diamond League in Parijs en de NK. Daarna maken coach en pupil de balans op. Doel van dit seizoen is de 100 meter. “De snelheid moet op orde zijn voor je aan de 200 denkt. Ik wil haar eerst fatsoenlijk op de sprint hebben staan.”

Lees ook:

De tranen schieten in de ogen van Dafne Schippers na een confronterende aftocht: ‘Ik moet niet blijven aanmodderen’

Dafne Schippers werd in Tokio met de harde werkelijkheid geconfronteerd.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden