Beschouwing Baanwielrennen

Nederland oppermachtig op de baan, maar het gat wordt kleiner

Juichen in een zee van tegenstanders. Nederland won alle belangrijke sprintnummers op de EK in Apeldoorn. Beeld ANP

Nederland was op de EK baanwielrennen in Apeldoorn zoals verwacht oppermachtig, maar sloot ook een verzekering af. Goud op de Spelen blijft verre van zeker, nu de Britten weer geld investeren.

Het staat zo mooi en het klopt ook nog: Nederland is Europees ongenaakbaar op alle belangrijke onderdelen van het baanwielrennen. Op de EK in Apeldoorn werd afgelopen week de individuele sprint (Jeffrey Hoogland goud, Harrie Lavreysen zilver), de teamsprint (goud met Roy van den Berg, Hoogland, Lavreysen en Matthijs Büchli), én de keirin (goud Lavreysen, brons Büchli) gedomineerd.

De Nederlanders zijn de leidende groep in een sport die in eigen land niet bovenaan staat in de populariteitslijstjes, maar wel een flink aantal olympische medailles kan opleveren. De mannensprinters en bij de vrouwen Kirsten Wild op het omnium zijn al bijna twee jaar de te kloppen renners. In Apeldoorn op de EK, aan het begin van het laatste baanseizoen voor Tokio, was dat niet anders.

Niet alleen won de Nederlandse ploeg, ze veranderden in Apeldoorn zelfs de sport, zei Jeffrey Hoogland na afloop van de door hem gewonnen sprint. De laatste bocht voor de finish is niet langer een plek om nog in te halen. Op dat moment rijden de Nederlanders daar gewoon te hard. Lavreysen haalde in de finale van de sprint 79.6 kilometer per uur, en verloor nog van Hoogland.

Het zijn bijzonder fraaie cijfers. Maar toch staat er altijd nog een asterisk achter de zwart-op-wit-staand resultaten. Want… die Britten.

Pedaal

Matthijs Büchli had het heus wel gezien. Zesvoudig olympisch kampioen Jason Kenny had een nieuwe manier gevonden om zijn schoen vast te zetten aan zijn pedaal. De riem zat onder de schoen, zodat hij geen band over zijn schoen hoefde te doen. Büchli wist wat dat betekende: “Dat scheelt toch weer een paar honderdsten per rondje.”

Al drie Olympische Spelen lang verrast Groot-Brittannië met een sloot aan medailles, vanwege een uitgekiend fitnessplan én futuristische technologieën die verstopt zitten in aerodynamische fietsen, strakke helmen en nieuwe wielen. Andere landen mogen de EK’s en WK’s winnen, maar het belangrijkste baantoernooi is al twaalf jaar voor de Britten.

Om die reden is succes nooit zeker. Het gaat bij de Nederlandse ploeg vaak over de Britten. Bondscoach Hugo Haak keek in een redelijk tot goed gevuld Omnisport in Apeldoorn spiedend rond naar wat zij aan nieuwigheden presenteerden: “Ik zag niks. Ze wachten nog even. Maar je kan ervan uitgaan dat in Tokio de teamsprintfinale tegen de Britten wordt gereden.”

De Engelsen zaten in Apeldoorn verstopt in een met hekken afgezette ‘teambox’ iets aan de zijkant van het middenterrein. Kenny (31) pufte er zaterdagavond uit na een voor hem teleurstellende keirin waarin hij de finale niet haalde. Met witte sokken in slippers, weer helemaal in de mode tegenwoordig, nam hij zijn nederlaag zelfs vrolijk op. Hij zat er niet zo mee. “Natuurlijk wil ik winnen als ik rijd. Maar er is maar één doel, en dat is Tokio. Wij als land moeten accepteren dat we niet elk jaar het maximale resultaat kunnen behalen.”

Kenny heeft in Rio nog één gouden medaille nodig om de meest succesvolle Brit in de geschiedenis van de Spelen te worden. Hij weet als geen ander hoe een sporter moet pieken. “Ons plan werkt, zo blijkt. De geldstromen worden gekanaliseerd naar eens in de vier jaar. Ik krijg nu meer steun van het team en dan word ik beter.”

Geheimzinnig

Nieuw in de UCI-regels staat dat materiaal dat op de Spelen wordt gebruikt, al een keer is getoond tijdens een officiële wedstrijd. De Britten kunnen dus niet ‘zomaar’ aanzetten met nieuw spul. De ‘kans is groot’ dat over twee weken bij de wereldbeker in Minsk de Britse fiets wordt gepresenteerd, glimlacht Keith Reynolds, teammanager van de Britten. Hij doet er geheimzinnig over, overigens net als de Nederlanders die hun eigen Kinsei (zoals de fiets sinds zaterdag heet) woensdag tot vijf minuten voor de start van het toernooi verborgen hielden in een zwarte zak. Kenny is veel duidelijker: “Die nieuwe fiets, dat wordt heel gaaf.”

In Apeldoorn waren er tekenen dat de Britten zich roerden. In de mannen teamsprint werden ze tweede, zes tienden van een seconde achter Nederland. Ook Kirsten Wild, de Nederlandse koningin op de baan in Apeldoorn met drie Europese titels, voelt de druk die van de Engelsen komt. Laura Kenny, die onder haar meisjesnaam Trott furore maakte maar nu drie jaar is getrouwd met Jason Kenny, is na de geboorte van haar zoontje weer terug op topniveau en deed voor het eerst sinds Rio weer mee op de vierkamp.

Wild was door het dolle toen ze vrijdag na de allerlaatste sprint van het omnium naar zichzelf kon wijzen als winnares van de vierkamp en ze Kenny, viervoudig olympisch kampioene, net aan voorbleef. “Voor mij was ze onklopbaar. Ik heb zo vaak van haar verloren. Het is fijn dat ik in haar buurt kan zitten, of voor haar, zoals nu.”

Bondscoach Haak: “Het kunstje van de Britten zal dit jaar niet anders zijn. Gelukkig zijn wij begonnen waar we vorig jaar zijn gestopt. Ik hoop dat dat andere landen laat schrikken.” 

Hoogland was wel blij met een beetje concurrentie. Het houdt de Nederlanders ook scherp. “Het veld is zoals verwacht, met wij heel goed. Het komende doel is nu dat wij zo zeker mogelijk moeten worden.”

Van Schip naar Tokio?

Publiekslieveling Jan-Willem van Schip solliciteerde in Apeldoorn naar een plek in de olympische équipe, met zilver op zowel de puntenkoers als de koppelkoers. Hij heeft ook een ander voordeel mee: als hij ook in de wegrit kan rijden, is er een kans om op de sprint een vierde man mee te nemen.

De KNWU overweegt die keuze serieus, want zo is er kans dat ook Matthijs Büchli mee naar Tokio kan. Büchli is weliswaar wereldkampioen keirin, maar moet in de teamsprint Jeffrey Hoogland voor zich dulden. Als Van Schip op zowel weg als baan kan rijden, scheelt dat in de telling een renner en kan Büchli toch mee.

Probleem is dat Van Schip nog geen wegploeg heeft voor volgend jaar. Zijn huidige team, Roompot, is er vorige week mee opgehouden. Waarschijnlijk wordt dit plan pas na de wereldbekercyclus in het baanwielrennen definitief. Want er kan altijd nog iemand geblesseerd raken.

Lees ook: Het harde regime is terug bij Kirsten Wild, en ze pakt meteen goud

Na een zomer die vooral leuk moest zijn, is het harde regime terug bij Kirsten Wild. Haar laatste winter voor Tokio leverde donderdag al een Europese titel op, op de afvalkoers.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden