AnalyseProfvoetbal

Nationaal profvoetbal staart als konijn in de koplampen

Cyril Ngonge van RKC Waalwijk in duel met Joey Veerman van SC Heerenveen , afgelopen zondag in het lege Mandemakers Stadion in Waalwijk.Beeld ANP

Bestuurlijk rommelt het weer in het zo verdeelde wereldje van het betaald voetbal. Wat zit daar achter? 

In een zware tijd waarin het betaald voetbal gebaat zou zijn bij eenheid en visie is verdeeldheid troef. Met lege stadions, weifelende sponsors en een verzwakte aantrekkingskracht op tv-kijkers worden de financiële zorgen met de dag groter. Ondertussen vrezen veel clubs nog andere bedreigingen van buitenaf. Zes Nederlandse topclubs onderzoeken met Belgische topclubs de mogelijkheid van een Beneliga. Bovendien zijn er de plannen van machtige clubs uit toplanden voor een Europese clubcompetitie, een idee waar het internationaal georiënteerde Ajax wel oren naar zou hebben. Wat is dan het lot van de eredivisie?  

Gezien al die ontwikkelingen is het duidelijk dat het voetballandschap heringericht moet worden. Het Nederlands profvoetbal lijkt zich daar nog weinig van bewust. De sector maakt vooral de indruk als een konijn in de koplampen te staren. Onderling steggelend, ook dat. Het nieuwste dieptepunt was afgelopen week het opstappen van de hele raad van commissarissen van de Eredivisie CV (ECV). Te weinig clubs vertrouwden RvC-lid John Jaakke voor een herbenoeming. Om een zakelijke reden? Nee. Jurist Jaakke zou als oud-voorzitter te veel in het kamp van het altijd gewantrouwde Ajax zitten. 

Chaos troef

Het bestuurscrisisje komt op een beroerd moment. De ECV is met de Coöperatie Eerste Divisie (CED) bezig een nieuwe organisatiestructuur uit te werken. ECV en CED zijn nu twee vrij machteloze belangenbehartigers voor de 34 profclubs. Zij willen de krachten bundelen. Zo zou één nieuwe koepelorganisatie ontstaan die echt de baas wordt over beide competities. Veel toplanden als Duitsland en Spanje hebben al zo’n zelfstandige organisatie. Mede om die reden verliep in die landen de besluitvorming dit voorjaar over de afgebroken competities effectief.

In Nederland was chaos troef na de uitbraak van corona. Ajax-directeur Overmars verklaarde op eigen houtje de competitie voor beëindigd, tot grote irritatie van de rest. De KNVB nam als bevoegd gezag besluiten waar veel gedoe over was: over het Champions League-ticket (AZ boos), plaatsing voor Europees voetbal (FC Utrecht boos) en promotie-degradatie (De Graafschap en Cambuur naar de rechter). Eric Gudde, directeur betaald voetbal van de KNVB, erkende dat hij niet alles handig had aangepakt.

In deze slangenkuil is noch de bond, noch de club de gezamenlijke verenigingen de baas. En dus prevaleert altijd eigenbelang boven algemeen belang. Het ondergraaft steeds weer de slagkracht van de bedrijfstak. Bij zo’n nieuwe koepelorganisatie zouden clubs en KNVB (veel) bevoegdheden moeten overdragen aan een directie met veel mandaat en onafhankelijke commissarissen.

Tweederangs competitie

Zo lang dat niet gebeurt, gaat het niet om de wezenlijke vragen. Bijvoorbeeld: hoe hou je de competities spannend en aantrekkelijk? Met een andere verdeling van geld? Nu al drijven de staartclubs steeds verder af van topclubs, vooral van Ajax dat dankzij toptransfers en de Champions League-premies sportief vaak al geen partij meer is voor de Heraclessen en RKC’s van deze wereld. Het leidt tot spanningsloze potjes. Die ontwikkeling zal zich voortzetten. Zo’n tweederangs competitie is op termijn de dood in de pot voor de interesse van het grote publiek waar sponsors en tv-zenders zich vooral door laten leiden. Over het plan om de eredivisie in te krimpen naar zestien clubs wordt al 2,5 jaar besluiteloos gesoebat. Tot sanering en gezondmaking van de eerste divisie, waar veel clubs noodlijdend zijn, komt het evenmin.

Dat komt vooral omdat voor veel belangrijke besluiten in de ECV en CED nu nog een meerderheid van vijf zesde nodig is. Het veranderen van die zeggenschap is een wezenlijke pijler van het toekomstplan waar interim-directeur Jan de Jong van de ECV nu aan verder moet werken, alleen, voorlopig zonder raad van commissarissen. Het moet in april klaar zijn. Dan zal blijken of bij de clubs dan wel het besef is doorgedrongen dat het voor het nationale profvoetbal twee voor twaalf is.

Lees ook: 

Het betaald voetbal hoopt op een extra financieel vangnet

Het betaald voetbal hoopte deze zomer op 140 miljoen euro extra coronasteun uit Den Haag. De politiek zei ‘nee’. 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden