Beeld Trouw

Column Henk Hoijtink

Koeman is een goede trainer, vanaf het begin

Eind jaren negentig volgde ik met succes de cursus Trainer-Coach III. Toen een jongere collega dat hoorde, was hij diep onder de indruk. Dan kon ik weten wat beide trainers in een wedstrijd wilden, dacht hij. Kon het mooier in ons werk?

Het is de gedachte dat wedstrijden worden bepaald door trainers en wat zij willen, dat het er allemaal heel anders uit kan zien als de trainer de ene speler opstelt en niet de andere, of als hij er één een paar meter naar links laat spelen, of naar rechts.

In het begin van deze eeuw konden de discussies van collega’s oeverloos zijn over de ideale opstelling van Oranje. Het was de tijd waarin het met Clarence Seedorf in Oranje maar nooit echt wilde lukken. Hij werd verkeerd gebruikt, vonden er altijd een paar. Hij moest een paar meter naar links, dacht de één, een paar meter naar rechts, wist een ander.

Van mij, dachten de collega’s, moest dan toch wel hét antwoord komen. Ik haalde de schouders op: laat de trainer de opstelling bepalen, en als Seedorf zo goed is, moet hij de zaken in het veld toch wel zo naar zijn hand kunnen zetten dat hij er goed uitkomt.

De trainer als marionettenspeler

Maar de gedachte van de trainer als marionettenspeler is nog veel sterker geworden. Op praattafels ligt tegenwoordig vooral de vraag wie de trainer moet opstellen en wie niet, met de suggestie dat het er heel anders kan uitzien.

Wat konden we in de achterliggende cyclus van Oranje al niet horen? Ja, zelfs dat van Quincy Promes, de onbestemde aanvaller, een rechtsback moest worden gemaakt. Dat heeft hij vorig seizoen bij Sevilla weleens gespeeld. Niet zo goed dan dat ze hem wilden behouden. Ze lieten hem na één jaar al gaan, naar Ajax.

Donny van de Beek, de loper van Ajax, moest nu toch wel worden opgesteld, aan hem kón je niet meer voorbij. Hij speelde tegen Wit-Rusland en, hé, het zag er niet anders uit. Ja, je kon ter verdediging aanvoeren dat zijn bewegingsruimte niet groot was, maar dat was te voorzien. Is het niet aan de speler, zo goed dat je niet aan hem voorbij zou kunnen, om dan toch te zoeken naar manieren om er beter uit te komen?

Frenkie de Jong kreeg mandekking tegen Noord-Ierland. Dan gaat het al gauw over de speler naast hem, of wat de trainer daar dan had moeten doen. Maar deed Frenkie zelf niet teleurstellend weinig om het slot open te breken? Meer dan van trainers is voetbal een spel van spelers.

Eendimensionale kritiek

Ik deed de (laagste) trainerscursus niet om te weten wat trainers willen, nee, om te ervaren hoe moeilijk het is om een groep in één richting te krijgen. Dát was zinvol voor ons werk, dacht ik. Als je dat weet, weet je hoe eendimensionaal de kritiek kan zijn dat speler X niet speelt, hoe simpel de voorstelling dat het er heel anders zou kunnen uitzien.

Met die blik is Ronald Koeman een goede trainer. Niet nu pas of nu weer, zoals je weleens hoort, maar vanaf het begin, bij Vitesse ooit. Hoor hoe bijna eerbiedig de losbol Theo Janssen, toen speler van Vitesse, over hem spreekt. Dat zegt (mij) iets.

Natuurlijk, hij heeft rijper moeten worden. Maar altijd al zijn directheid en duidelijkheid zijn wapens geweest, aangevuld steeds meer met de aangename subtiliteit die levenservaring kan brengen. Dat gaat wel even dieper dan schuifspelletjes met spelers.

We hebben twee toernooien gemist, maar we praten al over een aanvaller die we rechtsback kunnen zetten, over voetballers die je móet opstellen én – dat hoor je ook al – we moeten ‘doorselecteren’: nieuwe spelers erbij. Zo ver wanen we ons alweer.

Ik zie de grijns van Ronald Koeman voor me. Laat, zeg ik nog steeds, de trainer het bepalen – helemaal deze.

Chef sport Henk Hoijtink bespreekt in zijn columns de voetbalwereld. Lees ze hier terug.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden