PSV-crisis

Kan Van Bommel zijn spelers wel bereiken? Dat blijft de grote vraag

Mark van Bommel bij de wedstrijd FC Emmen-PSV Beeld ANP Sport

Slechts één van de laatste negen wedstrijden wist PSV te winnen. Uitgeschakeld in Europa. De titelrace? Voor de winterstop zo goed als verloren. Maar coach Mark van Bommel geeft geen krimp. 

Het was een bijna surreëel interview. PSV had zondagavond opnieuw puntenverlies geleden bij FC Emmen (1-1), waardoor de achterstand op koploper Ajax opliep naar dertien punten, en trainer Mark van Bommel stond na afloop tamelijk opgewekt voor de camera van Fox Sports.

Dat PSV slechts één van de laatste negen wedstrijden wist te winnen, dat PSV vorige week werd uitgeschakeld in de Europa League en dat PSV de titelrace al voor het ingaan van de winterstop verloren heeft, dat zag je niet aan Van Bommel. Je hoorde het evenmin.

Van Bommel (42) repte in overwegend positieve bewoordingen over zijn elftal. “We hadden het fantastisch voor elkaar”, zei hij. En ook: “Je ziet dat we heel erg goed kunnen voetballen.” Het is alleen zaak om een goede eerste helft, zoals tegen FC Emmen en vorige week ook tegen SC Heerenveen (2-1), na de rust een passend vervolg te geven, stelde hij.

Trainer van een topclub?

Was dit de trainer van een topclub? Was dit de oud-voetballer die ten koste van alles wilde winnen? Werkend bij een organisatie die zichzelf tot doel heeft gesteld om over vier jaar structureel tot de beste 32 clubs van Europa te behoren, zoals algemeen directeur Toon Gerbrands afgelopen zomer nog trots presenteerde?

Van Bommel, slim en berekenend in het spel met de media, is het wel toevertrouwd om te acteren dat hij alles onder controle heeft bij PSV. Hij handelde naar de geest van zijn voormalig trainer Louis van Gaal: naar buiten toe je spelers beschermen, naar binnen eerlijk en kritisch zijn op elkaar. Inhoudelijke kritiek op spelers ontwijkt Van Bommel vaak.

Of dat laatste intern afdoende gebeurt, is de vraag. Een vrij cruciale vraag ook. Het bepaalt namelijk de geloofwaardigheid van een coach. Van Bommel heet een geboren trainer te zijn, een speler die handelde naar de geest van een wedstrijd en probeerde te leveren wat het elftal nodig had, maar het coachvak is iets anders. Daarin moet Van Bommel, bezig aan zijn tweede seizoen bij PSV, niet als ondersteunend individu opereren, maar als leider om een collectief dezelfde richting in te laten bewegen.

Didactische kwaliteiten

Dat vraagt didactische kwaliteiten, zoals voor een docent zijn leerlingen de lesstof probeert eigen te maken. “Je moet leren om voor een groep te staan en leren om op het juiste moment de juiste dingen te zeggen – en óók nog eens op de juiste toon”, zei oud-bondscoach Bert van Marwijk eens, de schoonvader van Van Bommel. En Ernest Faber, tegenwoordig hoofd jeugdopleiding bij PSV, stelde als toenmalig trainer van NEC: “Voor de groep staan, het lesgeven, en met allerlei verschillende soorten spelers omgaan die je jouw visie duidelijk moet zien te maken, is even wat anders. De vraag die ik mezelf als trainer vaak stel is: heb ik het wel goed uitgelegd? Het kan voor mij wel helder zijn, maar bereik ik er mijn spelers ook mee?”

Van Bommel mag zich die vraag ook stellen. Mooi voorbeeld is de uitwedstrijd bij Sparta, begin november, waar PSV pas in blessuretijd gelijkmaakte (2-2). “Er was vooraf een duidelijk plan”, zei Van Bommel na afloop op de persconferentie. “Maar de uitvoering was niet hoe we het hadden afgesproken.” Ook in Emmen zag Van Bommel de ruimtes in de tweede helft veel te groot worden.

Beginnersfouten

Dergelijke ervaringen horen bij de ontwikkeling van een beginnende trainer. Evenals de beginnersfouten zoals ook Van Bommel ze maakte met de gebrekkige communicatie bij zijn keeperswissel (Unnerstall voor Zoet) en het overdragen van de aanvoerdersband. Van Bommel zag een leider in Rosario, terwijl de middenvelder zich ongelukkig en ongemakkelijk voelde met de band om zijn arm. Sinds kort is Dumfries captain.

Van Bommel weet dat hij zich iets kan permitteren. PSV-directeur Gerbrands is wars van het opportunisme in de voetballerij en bewaart graag de kalmte. “Ik beschouw het trainerschap als een ervaringsvak”, zei de oud-volleybalcoach in 2005 in de Volkskrant. “Je maakt fouten, maar als je bereid bent om daarvan te leren, maak je dezelfde fout maar een keer.”

Van Bommel zal zijn eerder gemaakte fouten niet meer herhalen. Maar de vraag of hij, de zogenaamd geboren trainer, zijn spelers voldoende kan bereiken, blijft overeind.

Lees ook:

Is Mark van Bommel wel een geboren trainer?

Mijn eerste gedachte toen Mark van Bommel trainer werd? Hoe zal hij met spelers omgaan? Zal dat uiteindelijk niet zijn achilleshiel zijn?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden