Jack Charlton 1935 - 2020

Jack Charlton: Engelse held van de working class

Jack Charlton in de WK-finale van 1966, op Wembley, tegen de Bondsrepubliek Duitsland. Hier torent hij uit boven Horst Dieter Höttges en Wolfgang Weber. Beeld BSR Agency

“Niets wordt je gegeven, je moet ervoor werken”, zei de beminnelijke Jack Charlton eens. Als succesvol coach van Ierland werd de Engelsman drie keer door Oranje gestuit.

De voormalig verdediger, in 1966 wereldkampioen met Engeland, overleed vrijdag, zo maakte zijn familie zaterdagochtend bekend. Charlton werd 85 jaar. Hij leed aan lymfeklierkanker en dementie.

In Nederland werd hij na zijn ­carrière bekend én geliefd als bondscoach van het Ierse nationale elftal. Daarvoor was hij weinig succesvol geweest als trainer van clubs als Middlesbrough, Sheffield Wednesday en Newcastle United. Met Ierland, waar hij tussen 1986 en 1996 werkte, kwamen de grote successen. Hij plaatste zich met de Ieren voor het EK van 1988. Daar schreef Charlton met zijn team historie door op basis van pure passie verrassend van Engeland te winnen. Tegen Nederland waren de Ieren vervolgens slechts acht minuten verwijderd van de halve finale; Wim Kieft kopte de Ierse droom aan diggelen.

Jack Charlton in 1989 als bondscoach van Ierland. Beeld BSR Agency

Het Ierse succes was nog groter tijdens het wereldkampioenschap voetbal van 1990, toen de ploeg de kwartfinale haalde. Vier jaar later was opnieuw Nederland in de tweede ronde van het WK te sterk voor het Ierland van Charlton. En op 13 december 1995 werden de Ieren, wéér door Oranje, verslagen (2-0) in Liverpool in de play-offs voor het EK. Daarna nam de populaire bondscoach ontslag. 

Charlton, die in zijn vrije tijd hield van vissen en jagen, was geen trainer die gewichtig of zwaarmoedig over zijn vak sprak. Beroepsernst kende hij niet. Charlton lachte, rookte en maakte geregeld dolletjes. Na een 3-0-nederlaag tegen Portugal verzuchtte hij op de persconferentie: “Kunnen we nu gaan, alstublieft? Ik heb trek in een biertje.”

‘Ik was niet zo goed in voetbal, maar wel in het ­afstoppen van voetballers’

In zijn jeugd werd Charlton, die eigenlijk John heette, overschaduwd door zijn jongere, talentvolle broer Sir Bobby Charlton. Jack, afkomstig uit het noordoosten van Engeland, bleek ook aanleg te hebben voor de Britse volkssport. De centrale verdediger werd tijdens een amateurwedstrijd opgemerkt door Leeds United, dat hem een contract aanbood. Voor die club zou Charlton zijn hele carrière spelen (629 wedstrijden, 70 doelpunten).

Zijn grootste triomf behaalde Charlton met het Engelse nationale team. In 1966 wonnen de gebroeders Charlton in eigen land het wereldkampioenschap voetbal. In een spannende finale, gespeeld op Wembley, werd na verlenging afgerekend met West-Duitsland (4-2). Vertederend zijn de foto’s na afloop, waarop Jack en Bobby Charlton elkaar liefdevol omhelzen. Zelf relativeerde hij graag. “Ik was niet zo goed in voetbal, maar ik was wel goed in het ­afstoppen van voetballers”, zei hij eens.

De Britten hielden van Jack Charlton. De noeste verdediger, ­iemand die niet het natuurlijke ­talent had van de meer begaafde goalgetter Bobby, viel vooral in de smaak bij de working class van Engeland. “Niets wordt je gegeven, je moet ervoor werken”, is een karakteristieke uitspraak hem. Na zijn carrière als coach was hij analist en gastspreker. Zaterdag werden bij wedstrijden in de Premier League en rond stadions overal stilgestaan bij zijn overlijden, met een minuut ­stilte en veel bloemen. 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden