InterviewOlympische Spelen

Jacco Verhaeren, zwemcoach in coronatijd: Sport als cocktail van politiek en geld

Jacco Verhaeren, hoofdcoach van het Australische zwemmen, vorig jaar tijdens het WK in Gwangju, Zuid-Korea. Beeld AP

Geen Olympische Spelen dus dit jaar. Dat besluit had eerder moeten komen, vindt zwemcoach Jacco Verhaeren.

Het was hem een doorn in het oog: het gedraal rond de besluitvorming over uitstel van de Olympische Spelen. “Het IOC leek zich lange tijd alleen maar druk te maken over het ontsteken van de vlam of het hijsen van de vlag”, zegt Jacco Verhaeren vanuit Gold Coast, waar hij woont in de staat Queensland, Australië. 

Als hoofdcoach van de zwemmers in dat land riep hij vrijdag de vijftien olympische zwemcoaches bij elkaar. Hij vond dat hij zijn verantwoordelijkheid moest nemen waar sportfederaties en het IOC dat nalieten. Het leidde tot een statement dat de wereld inging: “Wij wilden snel uitstel van de Spelen om solidair te zijn met andere sporters in de wereld. In Italië, Frankrijk, Spanje, Nederland konden ze al niet meer trainen. Wij nog wel. Het is voor mij een kwestie van fair play en van gezondheid.”

Verhaeren en zijn zwemmers hadden nu nog gewoon kunnen trainen. In Australië is zwemmen in buitenbaden nog niet verboden. “Maar dat wilden we zelf niet meer. Gelukkig is het nu klaar.” Want: “Ik denk niet dat er iemand op de aardbol was geweest die later dit jaar met twintigduizend andere mensen uit tweehonderd verschillende landen in een olympisch dorp had willen gaan zitten om daarna weer vrolijk naar het eigen land terug te vliegen. Dan was  het circus met het virus weer van voren af aan begonnen.”

Verhaeren (50) vierde veel olympische successen als coach van Inge de Bruijn, Pieter van den Hoogenband en Ranomi Kromowidjojo. Sinds 2014 werkt hij in Australië waar het land op veel estafettes en individuele nummers medaillekansen heeft. “Ik vond het sowieso ongepast om het nu over de Spelen te hebben. Ik ben zes jaar geleden naar Australië gegaan met de focus op de Spelen van 2020, maar dat is nu van totaal ondergeschikt belang.”

Hij ergerde zich de afgelopen weken, aan de grote sportfederaties en het IOC die weinig regie namen. “Als er een crisis van deze omvang uitbreekt, is er maar één manier om die op te lossen: alle bijzaken laten vallen. En sport is maar een bijzaak. Volksgezondheid is het enige wat nu telt. Bij die bonden draait het altijd om een cocktail van politiek en geld. Die internationale bestuurders zitten ook altijd met één been op de stoel van het IOC. Ze achten hun persoonlijke belang belangrijker dan het algemeen belang. Waar hébben we het over? Ik miste bij sportbestuurders het besef waar het echt om gaat. Ik snap dat dit verschrikkelijk is voor Japan, maar er zijn nu ergere dingen. Er zijn mensen ziek, er gaan veel mensen dood. Topsporters zijn niet belangrijker dan de restauranthouder op de hoek die nu zijn broodwinning verliest. Dit gaat om integriteit, ergens voor stáán, maar dat zie ik helaas te weinig bij veel sportorganisaties.”

Voor Verhaeren zelf heeft uitstel van de Spelen persoonlijke gevolgen. Zijn contract loopt deze zomer af en hij zou na de Spelen terugkeren in Nederland. Zijn vrouw en twee kinderen (16 en 13 jaar) zouden in juni al terug verhuizen naar hun huis in Eindhoven, omdat ze hier graag de middelbare school voortzetten. “Mijn gezin gaat sowieso terug, als ze weer kunnen vliegen. Mijn eerste zorg gaat nu uit naar alle coaches die zich zorgen maken over hun werk en de atleten. Daarna ga ik een nieuw plan maken richting de Spelen.”

Hij laat in het midden of hij volgend jaar zomer nog werkt in Australië. “We moeten nu met 50 procent kennis 100 procent beslissingen nemen, zei Mark Rutte. Daarin heeft hij gelijk. Op die basis kun je geen beslissingen voor de lange termijn nemen. Dan heb je een hoger percentage nodig.” Verhaeren was al gepolst voor functies in Europa, bij onder meer de Franse zwembond en de International Swimming League. “Ik heb geen agenda. Ik sta voor alles open, in de sport of daarbuiten.”

Lees ook: 

Olympische Spelen naar zomer 2021 verplaatsen is beste optie, zegt directeur NOC-NSF

Het IOC werkt aan uitstel van de Olympische Spelen van Tokio. Ook de Japanse overheid en organisatie houden daar nu rekening mee. Wat betekent dit? Vier vragen aan Gerard Dielessen, algemeen directeur van de nationale sportkoepel NOC-NSF.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden