Paralympics

In Tokio moeten de nieuwe rolmodellen opstaan

Esther Vergeer, Jetze Plat en Fleur Jong (van links naar rechts) Beeld Hollandse Hoogte / Soenar Chamid sportfotografie
Esther Vergeer, Jetze Plat en Fleur Jong (van links naar rechts)Beeld Hollandse Hoogte / Soenar Chamid sportfotografie

Op de Spelen in Tokio moeten nieuwe paralympiërs opstaan als rolmodellen. Maar kan dat, in een toernooi dat door corona minder aansprekend is?

Op hun gemak komt een kleine groep in oranje kleding aanlopen en -rollen, vanuit het volledig afgesloten paralympisch dorp in Tokio naar de kleine ruimte waar een persgesprek kan plaatsvinden. Voorop, net als dinsdagavond, de twee vlaggendragers van de openingsceremonie: Jetze Plat en Fleur Jong. Daarna komen chef de mission Esther Vergeer en twee begeleiders.

Het is de volgorde die ertoe doet. Tokio, waar de paralympiërs dertien dagen lang hun mondiale podium krijgen, is de plek waar een nieuwe generatie Nederlandse paralympiërs moet opstaan. Dat is althans de hoop van Vergeer. ‘Nieuwe energie’ wil ze, met een paar nieuwe namen in de schijnwerpers. Zodat ze niet zelf elke keer weer wordt gebeld met een vraag over parasporten. “En dan ook met een ander verhaal dan ik al jaren vertel.”

Daarom zwaaien dinsdagavond bij de openingsceremonie de twee mediagenieke atleten Plat en Jong met de Nederlandse vlag. Zij moeten onder meer samen met Diede de Groot (tennis) en Bo Kramer (basketbal) dit jaar echt de natuurlijke opvolgers worden van de boegbeelden die de paralympische sport jaren heeft gehad: Vergeer zelf (tennis) en Marlou van Rhijn (atletiek). Zij ontstegen de sport, ieder op hun eigen manier, maar doen niet mee in Tokio. Ook Bibian Mentel, de snowboardster die dit voorjaar overleed, hoort thuis in deze categorie.

Media-aandacht en naamsbekendheid

Iemand als Plat (30) heeft zich ondertussen al ruimschoots bewezen en wordt door media steeds meer gevonden. Plats stelregel is dat als je mega-aandacht wil krijgen, je ook mega moet presteren. In alle drie de onderdelen waar de tweevoudig paralympisch kampioen aan meedoet, is hij ook regerend wereldkampioen. In Rio werd hij gesponsord door BP, inmiddels zijn daar andere grote sponsoren aan toegevoegd: Toyota, Campina. En die eerste bombardeert het publiek inmiddels met commercials. “Dat is wel gaaf.”

Voor Jong (25) is dat nog anders. Zij moet al haar medailles nog winnen. Desondanks kreeg ze al internationale aandacht, onder meer na haar wereldrecords in het verspringen en op de 100 meter afgelopen juni op het EK in Polen. Onder meer de BBC kwam voor Tokio op Papendal nog langs voor een groot interview.

De nieuwe Nederlandse sterren vinden hun weg naar naamsbekendheid langzaamaan. Naast Plat en Jong zat Bo Kramer al bij Humberto, en Diede de Groot is hard op weg om de golden slam te halen, een unieke prestatie in het tennis met alle grand slams en ook nog olympisch goud. Iets wat zelfs Vergeer nooit lukte.

Desondanks merkt Marlou van Rhijn, die vlak voor de Spelen haar carrière beëindigde, dat zij nog steeds wordt benaderd voor gesprekken over de paralympische sport, juist omdat een nieuw rolmodel nog niet is opgestaan. “Wilde je iemand spreken over paralympische sporten de laatste jaren, dan kwam je bij mij uit. Nu ik ben gestopt, geef ik minder interviews. Maar ik wil ook niet weglopen voor mijn rol: de sportprestaties onder de aandacht brengen. Daarom blijf ik het ook doen, tot er een ‘Marloutje’ opstaat die de plek kan innemen.”

Het mondiale gezicht van de paralympische sport

Van Rhijn werd na Londen in 2012, het evenement dat de parasport op de kaart zette, internationaal de blade babe, het mondiale gezicht van de paralympische sport bij de vrouwen, helemaal nadat Nike in 2014 haar sportverhaal vertelde in de campagne ‘Just do it’. Ze bevestigde dat met twee keer goud in Rio, op de 100 en haar favoriete 200 meter.

Wat haar sinds Londen overkwam, lijkt voor de atleten nu in Tokio niet mogelijk, vreest Van Rhijn. “Om de aandacht te krijgen, moeten er drie dingen zijn: media-aandacht, een professioneel georganiseerd toernooi en goede en snelle atleten. Je kan niet maar een van die drie hebben. In Londen, waar ik voor het eerst kwam, was het er allemaal. Tokio zou het moeten zijn. Maar vanwege de coronasituatie denk ik dat er minder uitkomt dan verwacht.”

Vergeer ziet het juist positief. Volgens haar is het geluid van de huidige generatie sporters al ‘heel luid’. “Ik denk dat we al daar zijn waar we willen zijn. Het podium is er al, zelfs in de Helden of de Linda.” Zeker medailles op de Spelen kunnen ‘zoden aan de dijk zetten’, aldus Vergeer. “Succes in Tokio blijft hangen. Een WK of een EK veel minder.” Wel zegt ze dat er nog kansen zijn om het succes te vermarkten, ook binnen NOC-NSF. “We kunnen wel extra investeren om de para-atleet 365 dagen te kunnen laten zien.”

Jong voelt er geen extra druk door, zegt ze maandag, een beetje huppend van prothese op prothese. “We lopen dinsdag voorop bij de ceremonie, we representeren de ploeg. Dat voelt als een soort verantwoordelijkheid. En ik hoop dat ik een rolmodel kan zijn, al was het maar voor een paar mensen die zich erdoor geïnspireerd voelen.”

Lees ook:

Esther Vergeer: ‘De paralympische sporter staat niet op en denkt: goh, weer wat om te overwinnen vandaag’

Esther Vergeer is voor het eerst chef de mission op de Paralympische Zomerspelen. Vanuit Tokio hoopt ze dat de 73 Nederlandse atleten vanaf dinsdag anderhalve week succesvol zijn.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden