Achteruitgang

Hoe maak je het Nederlandse tophockey weer sexy? ‘Het water staat de clubs aan de lippen’

Floris Wortelboer is namens Oranje in duel met een Argentijnse hockeyer (2018).Beeld BSR/SOCCRATES

Het nationale tophockey bij de mannen staat er niet meer zo florissant op. Onder een onzeker gesternte met financiële zorgen en teruglopend bereik start morgen een nieuw hoofdklasseseizoen. Hoe wordt Nederland weer toonaangevend? 

Toen de hele sportwereld dit voorjaar plat ging, bouwde Mirco Pruyser zijn kantoor om tot een half krachthonk. Hardlopen deed hij voor het eerst in zijn leven op asfalt. Dat leverde de international van Amsterdam pijnlijke kuiten op. Het maandenlange improviseren op fysiek terrein zal doorwerken in de nieuwe competitie, verwachten de coaches. “We moeten een inhaalslag maken die zijn tol gaat eisen”, zegt coach Roelant Oltmans van titelfavoriet Kampong. Zijn collega Paul van Ass van HGC: “De belastbaarheid van de spelers is voorlopig nog een stuk minder”.

Het is slechts één van de zorgen bij de start van het hoofdklasseseizoen morgen. Daar komt de onzekerheid over coronabesmettingen bij. Gisteren bleek al dat drie spelers van Amsterdam positief zijn getest; zij zitten in quarantaine. Het openingsduel tegen HGC is uitgesteld. “Gaan we deze competitie wel afmaken?”, vraagt Robert van der Horst van Oranje-Rood zich af. 

De clubs worstelen door corona met het toegangsbeleid voor publiek

Door de coronapandemie worstelen hoofdklasseclubs met het toegangsbeleid voor publiek. De bezoekerslimiet is nu op slechts 250 toeschouwers gelegd. Als er een tribune is, mogen dat er meer zijn. Bij HC Rotterdam moeten bezoekers vanaf zondag een kaartje kopen. Een primeur voor de hoofdklasse. Dat gebeurt om te registreren hoeveel mensen er zijn, maar vooral om de kosten van alle maatregelen te dekken. Dat raakt een van de wezenlijke problemen waar de hoofdklasse mee kampt: gebrek aan geld. De lange coronapauze heeft er financieel ingehakt, maar ook vóór corona hadden veel clubs in de top het al moeilijk.

Erik Gerritsen, directeur van hockeybond KNHB: “Selecties zijn geprofessionaliseerd met salarisbetalingen en dat is goed, maar daar hangt wel een prijskaartje aan. De inkomsten zijn niet meegegroeid met hogere uitgaven. Die clubs zijn concurrenten van elkaar en nemen daarbij risico’s. Dat heeft hen kwetsbaar gemaakt.” De voorzitter van de belangenvereniging van hoofdklasseclubs (HHcv) stelt het nog wat scherper. Tjeerd Boven: “De clubs staat het water aan de lippen, als gevolg van de ratrace om de play-offs te halen. Ze leefden boven hun stand. De coronacrisis heeft wel geholpen de salarissen te saneren.”

Mede door bezuinigingen zijn diverse (buitenlandse) toppers naar een andere competitie vertrokken, wat de kwaliteit van de hoofdklasse niet bevordert. Van Ass: “Het idee dat we de beste competitie ter wereld hebben, staat onder druk.” De achteruitgang is al even gaande. Het Nederlands elftal van de mannen pakte de laatste jaren geen grote prijzen meer. De internationale kalender, die voller en voller raakte, is volgens Gerritsen sowieso steeds moeilijker te combineren met een volwaardige hoofdklasse. “Maar wij zullen er nooit voor kiezen om de spelers van het nationale team uit de competitie te halen, zoals in India of Australië. Wij blijven in dat hybride model geloven.”

De hoofdklasse trekt daarbij de laatste jaren ook minder media-aandacht. In het algemeen kampt het topclubhockey met gebrek aan uitstraling. Van Ass: “Er komen nog steeds evenveel mensen kijken als veertig jaar geleden. Daar is dus geen progressie in geboekt. Het zal sexyer moeten.” 

Een nieuwe sponsor voor de hoofdklasse is prachtig, maar niet genoeg om zaken te verbeteren

De analyse van alle problemen wordt inmiddels breed gedeeld in hockeyland. Dat in een keukenketen nu een sponsor voor de hoofdklasse is gevonden, is prachtig maar lang niet genoeg om zaken te verbeteren. Daarom gaan vertegenwoordigers van de clubs, KNHB, coaches en deskundigen dit najaar in een tweedaagse bij elkaar zitten om na te denken hoe het anders moet met de hoofdklasse. Gerritsen noemt een voorbeeld: “De uitstraling op tv moet beter. Zet bij HGC bijvoorbeeld de camera’s aan de andere kant neer, zodat ze op de tribune zijn gericht en niet op het veld waar HGC-7 nog aan het ballen is. Of hang dezelfde doeken op alle velden, achter het doel, zodat je een uniforme uitstraling krijgt en geen zicht meer op de parkeerplaats hebt.”

Nina van der Marel van HDM probeert van Thirsa Kho van Oranje Rood af te komen, december 2019.Beeld BSR Agency

Op zoek ook naar een ‘nieuw verdienmodel’ wil Gerritsen vooraf niets uitsluiten, ook een andere opzet van de competitie niet. “De play-offs trekken veel aandacht en hebben wel de goede uitstraling. In plaats van die in één week te proppen, zou je die over een maand kunnen uitsmeren.” Boven gelooft vooral in de inzet van digitale marketing. Vanaf dit najaar worden alle wedstrijden van de mannen door het bedrijf Eyecons live gestreamd, zodat iedereen ze gratis op internet kan bekijken. Langs elk hoofdklasseveld hangen dan tien camera’s. Die videobeelden worden volautomatisch aan elkaar geplakt.

Een slimme onlinestrategie kan het bereik daarvan flink doen verhogen, denkt Boven. De oud-marketingtopman van Unilever gelooft in een goede inzet van sociale media als TikTok, Instagram, Facebook en Twitter. Volgens Boven kan de hoofdklasse dan ‘gemakkelijk’ wekelijks minstens een half miljoen mensen aan zich binden. “Als derde sport van Nederland is de potentie verschrikkelijk groot. Al die ouders, ooms en tantes moeten we gaan mobiliseren. Dan word je voor adverteerders interessant.”

Maar, voegt Boven eraan toe, dan is het wel noodzakelijk dat de bestuurders van clubs dit echt als het gezamenlijke belang gaan zien. En daar schort het nu nog aan. Boven verwijst naar de onenigheid in het voetbal. “Ken je de Eredivisie CV? Ja? Nou, kijk. Om het diplomatiek te zeggen: het is bijzonder lastig om alle clubs op één lijn te krijgen. De houding is altijd constructief hoor, maar vaak krijgt het lokaal belang toch prioriteit. Dat werkt niet.”

Meer fans binden, dat is dé taak, zegt Boven. Die ambitie spreekt hij uit in een tijd dat sportparken voorlopig alleen onder strenge voorwaarden voor een beperkt publiek toegankelijk zijn. “Fans kun je ook online aan je binden.”

Lees ook: 

Er is een exodus van buitenlandse hockeyers gaande. ‘Een Amerikaanse aanvoerster, wil je dat?’

In de hockeyhoofdklasse is mede vanwege de coronacrisis een uittocht gaande, vooral van buitenlanders spelers. ‘Tweede garnituur moet je niet willen.’

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden