MentaliteitInterview

Henk Fraser vindt dat je als voetballer moet wíllen winnen

Henk Fraser, de rechterhand van Louis van Gaal. Beeld Photo news
Henk Fraser, de rechterhand van Louis van Gaal.Beeld Photo news

Trainer Henk Fraser (55) van Sparta is nu óók assistent bij het Nederlands elftal. ‘Met discipline, fitheid en de bereidheid om te winnen kunnen we veel compenseren.’


Ergens halverwege juli kreeg Henk Fraser een WhatsApp-bericht. ‘Kun je mij even terugbellen? LvG’, stond er. Eerst dacht de trainer van Sparta nog dat hij in de maling werd genomen, maar het nummer bleek toch echt van Louis van Gaal, die Fraser vroeg of hij zijn assistent bij Oranje wilde worden.

“Een enorme eer en erkenning”, vindt Fraser, die zijn functie bij Sparta voorlopig zal combineren met zijn taken bij het Nederlands elftal. Toen het nieuws naar buiten kwam, vielen hem vooral warme, lovende woorden ten deel - overgehouden aan zijn goede prestaties als trainer van ADO Den Haag, Vitesse en Sparta, de club waarmee hij vorig seizoen verrassend achtste werd. Soms voelde dat ook wel wat ongemakkelijk, bekent Fraser in de persruimte op Het Kasteel. “Zeker in de aanwezigheid van veel mensen, zoals afgelopen week bij de verkiezing van Coaches Betaald Voetbal. Ineens krijg je veel aanzien, terwijl er voor mij niet zo gek veel verandert. Als mens blijf ik hetzelfde.”

Het liefst zit ik drie weken in mijn eentje in het oerwoud

Fraser is gevormd door zijn ouders, een Surinaamse vader en een Indiaanse moeder. Toen hij acht jaar oud was, verhuisde hij van Suriname naar Schiedam. Indiaanse mensen zijn rustig, bescheiden en afstandelijk, schetst hij. Daarin herkent hij ook wel iets van zichzelf. “In een omgeving die voor mij bekend is, kan ik me vrij bewegen, maar verder ben ik graag op mezelf. Als ik drie weken op vakantie naar Suriname ga, dan zit ik het liefst drie weken in mijn eentje in het oerwoud, waar ik kan genieten van de natuur en de dieren. Ik zou wel heel graag nog een keer met mijn vader en zoon naar Suriname willen. Dat zou fantastisch zijn.”

Fraser zegt het niet zonder reden. Zijn vader is bepalend geweest in zijn leven. “Het belangrijkste wat mijn vader mij heeft meegegeven, is opvoeding”, stelt de voormalig verdediger van Sparta, FC Utrecht, Roda JC en Feyenoord nadrukkelijk. “Een opvoeding die hard was, consequent, rechtvaardig en gedisciplineerd.”

Incasseringsvermogen hebben we bijna niet meer

“Mijn vader is degene geweest die de winnaars- en vechtersmentaliteit in mij ontwikkeld heeft. Dat heeft me niet alleen op het rechte pad gehouden, maar het heeft me ook gebracht tot waar ik nu ben. Hij heeft me weerbaar gemaakt. Wat ik tegenwoordig zie - en dan praat ik niet alleen over discriminatie - is dat we steeds minder weerbaar zijn. Alles is al snel een aanval. Incasseringsvermogen hebben we bijna niet meer.”

Fraser haalde zijn schouders op toen hij hoorde dat hij paste binnen het profiel als assistent van Oranje omdat hij ‘een kleurtje’ zou hebben. “Voor mij is dat een non-issue”, benadrukt hij. “Ik kijk niet naar kleur, afkomst of geloof. Daarom heb ik me ook altijd afzijdig gehouden in deze discussie, omdat ik niet wil dat mensen mij in een hokje duwen. Ik heb geen voorkeur. Echt niet. Ik respecteer alle culturen, gewoontes en geloven.”

Mijn huidskleur vind ik totaal niet relevant

“Dat mensen een verband leggen tussen mijn aanstelling bij Oranje en mijn huidskleur vind ik totaal niet relevant. Ten eerste omdat ik zo niet in het leven sta, maar ook omdat mensen niet hebben opgelet in hoeverre de diversiteit in de maatschappij plaatsvindt. Zeker in de sport. Sparta en het Nederlands elftal zijn daar goede voorbeelden van.” Bij Sparta, waar Fraser morgen met een uitwedstrijd bij FC Utrecht begint aan zijn vierde seizoen, heeft hij voor deze voetbaljaargang een heldere doelstelling geformuleerd: handhaving in de eredivisie. Zijn selectie is nagenoeg hetzelfde, evenals de begroting van zijn club Sparta.

“Doordat we geen transfergelden konden benutten, hebben we misschien zelfs wel een stapje achteruit gedaan. Dus handhaving is een realistische uitdaging voor Sparta.”

Dat realisme predikt Fraser voortdurend in Rotterdam-West. “Ik houd mijn spelers voor dat we vorig seizoen achtste zijn geworden - niet door zeer attractief voetbal in 34 wedstrijden, maar wel door heel realistisch te zijn. En daarmee bedoel ik dat we fit waren, de bereidheid hadden en zeer gedisciplineerd waren.”

Wat je erin stopt, komt er ook weer uit

Zijn assistent Aleksandar Ranković zei eens tegen hem: ‘Voetbal is eigenlijk een simpel spel: wat je erin stopt, komt er ook weer uit.’ Daarin schuilt het fundament voor het succes van afgelopen seizoen, beaamt Fraser. “In Nederland hebben we nog steeds hele vaardige voetballers rondlopen”, vindt hij. “Alleen, ik denk dat we soms geklopt worden op basis van de intensiteit in onze trainingen en wedstrijden. Sommige ploegen - uit landen waar we voorheen makkelijk overheen liepen - zijn meer gaan trainen op discipline, fitheid en de bereidheid om te winnen. Daarmee kun je veel compenseren.”

Fraser heeft als voorbeeld Diego Simeone, coach van de Spaanse landskampioen Atlético Madrid. “In Nederland houden we van attractief, verzorgd voetbal, maar je moet je afvragen of wij dat als Sparta moeten doen tegen Ajax en PSV. Ik was vorige week bij de strijd om de Johan Cruijff Schaal. Ik werd bijna depressief. Dat was zo snel, zo sterk, zo goed in aannames en passing. Ik dacht: daar moeten wij binnenkort ook tegen spelen. Wat kunnen wij als Sparta doen om daar een resultaat tegen te halen? Daarvoor moeten wij in ieder geval als team spelen. Zoals Simeone dat deed met Atlético.”

Andere zaken aan hun hoofd

En dat is een pittige opdracht, beseft de zesvoudig international. “Dit seizoen is het eerste waarin invloeden van buitenaf - invloeden door wat we het afgelopen seizoen hebben gepresteerd - hun weerslag hebben op de ploeg, zoals transferperikelen, interesse in spelers en spelers die zichzelf nu anders inschatten. Ik denk dat er wel zeven, acht spelers op dit moment andere zaken aan hun hoofd hebben. Het seizoen ervoor was dat wel anders.”

Tot slot de hamvraag bij de aftrap van het nieuwe seizoen: wie wordt er landskampioen? “Ik heb een goed gevoel bij PSV”, bekent Fraser. “Als dat team het niveau van de wedstrijd om de Johan Cruijff Schaal de hele competitie kan vasthouden, dan kan PSV het Ajax heel moeilijk maken. Maar je merkt al aan mijn woorden: Ajax is nog steeds de favoriet.”

Lees ook:

Louis van Gaal voor de derde keer aan de slag als bondscoach: ‘Een sleutelpositie om het voetbal verder te brengen’

Al vrij snel na het opstappen van Frank de Boer na het EK werd duidelijk dat Louis van Gaal hem zou opvolgen. De KNVB zocht een Nederlandse coach en ‘een echte baas’.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden