Hogere leeftijdsgrens

Een kunstrijdster van 15 jaar? Dat is straks verleden tijd

De Russische president Vladimir Poetin poseert in het Kremlin in Moskou met de vijftienjarige Kamila Valieva tijdens een ceremonie na de Winterspelen van Peking.  Beeld Reuters
De Russische president Vladimir Poetin poseert in het Kremlin in Moskou met de vijftienjarige Kamila Valieva tijdens een ceremonie na de Winterspelen van Peking.Beeld Reuters

De minimumleeftijd voor deelname aan seniorencompetities in het schaatsen gaat van 15 naar 17 jaar. De zaak rond de Russische Kamila Valieva op de Winterspelen in Peking liet de noodzaak van de verhoging zien.

Redactie/ANP

Het voorstel van het bestuur van de internationale schaatsunie ISU is met grote meerderheid aangenomen op het congres van de federatie in het Thaise Phuket. “Dit is een heel belangrijke beslissing, een historische zelfs”, zei Jan Dijkema, de vertrekkende voorzitter van de ISU.

De minimumleeftijd wordt de komende jaren stap voor stap verhoogd. In het seizoen 2022-2023 blijft die 15 jaar, in 2023-2024 wordt die 16 jaar en met ingang van 2024-2025 moet een schaatser minimaal 17 jaar zijn om, onder meer, aan de Spelen te kunnen meedoen. De ISU wil zo “de fysieke en mentale gezondheid van de schaatsers beschermen”.

Ook in andere sporten woedt een discussie over het verhogen van de leeftijdsgrens. De Nederlandse gymnastiekunie pleit al jaren tevergeefs voor een minimumleeftijd van 18 in plaats van 16 jaar voor deelname aan seniorenwedstrijden.

Beschermde status

De verhoging van de minimumleeftijd in het schaatsen komt enkele maanden na de geruchtmakende ­dopingzaak rond de Russische kunstrijdster Kamila Valieva. Zij was 15 jaar toen ze in februari meedeed aan de Olympische Spelen. Ze leidde Rusland in Peking naar het goud in de landenwedstrijd, maar een dag later kwam naar buiten dat ze eind vorig jaar positief had getest op een verboden middel. Het leidde tot een dagenlange rel op de Winterspelen.

Sporttribunaal CAS bepaalde in een spoedzitting dat Valieva ondanks haar dopingzaak toch mocht meedoen aan het individuele toernooi. Dat kwam vooral omdat ze jonger dan 16 jaar is. Sporters tot die leeftijd hebben een ‘beschermde status’ bij het mondiale antidopingbureau Wada.

De jonge Russin stond na de korte kür aan de leiding, maar tijdens de vrije kür ging het helemaal mis. Valieva greep naast de medailles en dat leverde de huilende kunstrijdster bij het verlaten van het ijs een publiekelijke uitbrander van haar omstreden coach op.

‘Druk al op jonge leeftijd te hoog’

Volgens de ISU stond de verhoging al langer op het programma, nog voor de rel rond Valieva. Uit onderzoek van de atletencommissie bleek al dat een grote meerderheid van de schaatsers en coaches voor een hogere minimumleeftijd is.

Het voorstel werd in Phuket met 100 stemmen voor en 16 tegen aangenomen. De Nederlandse schaatsbond KNSB stemde ook voor. “Met name bij het kunstrijden zien we dat de druk om op mondiaal niveau te presteren al op zeer jonge leeftijd te hoog is”, zei KNSB-directeur Herman de Haan onlangs op Schaatsen.nl. “Wetenschappers stellen ook dat deze belasting, zowel mentaal als fysiek, onverantwoord is voor een kind in ontwikkeling. Er zijn voorbeelden uit het verleden van meisjes die zeer jong al olympisch kampioen werden, maar daarvoor achteraf wel de prijs hebben betaald.”

Nadelen aan hogere leeftijdsgrens

Toch zijn er ook nadelen aan een hogere leeftijdsgrens voor internationale wedstrijden, vindt de Brabantse kunstrijdster Lindsay van Zundert. Op de 17-jarige Van Zundert heeft die beslissing geen invloed meer, maar de kunstrijdster debuteerde zelf op haar vijftiende in grote internationale wedstrijden.

“Ik heb altijd plezier gehad in mijn trainingen en voelde me nooit onder druk gezet door wie dan ook”, laat Van Zundert weten. “Het is wel zo dat als dit besluit eerder was genomen, dan had ik dus niet op mijn vijftiende mijn eerste seniorenwedstrijden kunnen rijden, had ik niet kunnen deelnemen aan het WK, en had ik me niet kunnen kwalificeren voor de Olympische Spelen en dan stond ik dus niet in Beijing.”

De kunstrijdster die ervoor zorgde dat Nederland voor het eerst in 46 jaar weer vertegenwoordigd was in deze discipline op de Olympische Spelen ziet ook nadelen voor talenten die een snelle ontwikkeling doormaken. Voor haar zelf kwam een ticket voor de Spelen ook eerder dan verwacht.

“Door die nieuwe leeftijdsgrens is de kans ook groter dat talenten, om meerdere redenen, eerder afhaken. En het talent in Nederland is al zo schaars”, aldus Van Zundert die zegt zelf ook hard op zoek te zijn naar sponsors.

Lees ook:

Column John Graat: De tranen van ‘Miss Perfect’ Kamila Valieva waren de zoutste

Cynischer dan Kamila als ‘beschermd persoon’ zien, kan bijna niet.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden