UitspraakOperatie Aderlass

Dopingarts Mark S. veroordeeld tot bijna vijf jaar cel

De Duitse sportarts Mark S. hoort zijn straf aan in het proces rondom dopingoperatie Aderlass. Beeld AFP
De Duitse sportarts Mark S. hoort zijn straf aan in het proces rondom dopingoperatie Aderlass.Beeld AFP

Langlaufer Max Hauke werd begin 2019 met een infuus in zijn arm aangetroffen in een Oostenrijkse hotelkamer. De arts die hem begeleidde, Mark S., is vandaag veroordeeld tot een celstraf van 4 jaar en 10 maanden.

S. werd door de rechter veroordeeld voor het toedienen van bloeddoping aan tientallen sporters. De rechtbank van München legde hem ook een beroepsverbod van 3 jaar op. Zijn vier handlangers zijn ook schuldig bevonden aan overtredingen van de drugswet en antidopingwet. Duitsland kent sinds 2015 een antidopingwet en dit was het eerste grote strafproces voor doping.

De arts was de spil in de dopingaffaire die de naam ‘Operatie Aderlass’ kreeg. De sportarts uit Erfurt bekende tijdens het proces dat hij bij heel wat sporters illegale bloedtransfusies heeft uitgevoerd, vooral bij langlaufers en ook bij enkele wielrenners, onder wie Alessandro Petacchi, Stefan Denifl en Georg Preidler. De aanklagers eisten een week geleden een gevangenisstraf van 5,5 jaar.

De rechtbank achtte bewezen dat de 42-jarige S. jarenlang wintersporters en wielrenners met bloeddoping behandelde. Bij een Oostenrijkse mountainbikester diende hij een preparaat toe dat niet was goedgekeurd voor gebruik bij mensen. De rechter veroordeelde de arts om die reden ook voor toedienen van gevaarlijk lichamelijk letsel. Volgens de aanklagers heeft S. sinds 2011 bij ten minste 23 sporters illegale bloedtransfusies uitgevoerd.

Max Hauke, hier op een screenshot van YouTube. Het was de video waar Operatie Aderlass bekend om werd. Beeld YouTube
Max Hauke, hier op een screenshot van YouTube. Het was de video waar Operatie Aderlass bekend om werd.Beeld YouTube


Wat heeft de sportwereld geleerd van ‘Operatie Aderlass’, de grootste dopingzaak van de afgelopen jaren?

Max Hauke, een talentvolle langlaufer, bevroor zowat toen in februari 2019 agenten zijn hotelkamer in het Oostenrijkse Seefeld binnenkwamen. Hauke wist dat hij niet kon liegen. Het infuus, waarmee hij zichzelf nieuw bloed gaf, zat nog in zijn linkeronderarm. De beelden die tijdens zijn arrestatie werden gemaakt (en later naar buiten kwamen), werden het symbool van ‘Operatie Aderlass’, een grote dopingoperatie van de Oostenrijkse en Duitse politie.

Want terwijl Hauke zich zat te verbijten op een hotelkamerbank, werd niet veel later in het Duitse Erfurt ook een inval gedaan. Mark S. werd gearresteerd, de dokter die Hauke met zijn dopingprogramma had geholpen en bij wie ruim veertig zakken bloed werden gevonden.

Tijdens de zitting kwam naar voren hoe lang S. zijn gang kon gaan: bijna acht jaar. En hoe schijnbaar kinderlijk eenvoudig het was voor een atleet om aan nieuw bloed te komen (dat levert extra rode bloedlichaampjes op, waardoor meer zuurstof opgenomen kan worden en zo het uithoudingsvermogen verbetert). De onderzoekers kwamen erachter dat in negen landen bloedtransfusies plaatsvonden, van Duitsland tot Hawaii.

Een van S.’ handlangers, Diana S., reed voor tweehonderd euro per keer door Europa om atleten van bloed te voorzien. Soms op de hotelkamer, soms op de achterbank van haar auto. Sporters kregen te horen dat je met water en een zoutoplossing opmerkelijke waarden kon maskeren. De kosten voor een klant? Rond de 10.000 euro.

Bij S. waren zeker 23 atleten klant die meededen aan grote evenementen als de Olympische Winterspelen van 2014 en 2018 en de Tour de France van 2018. Vooral in de langlaufwereld en in het wielrennen doken namen op. Onder andere die van George Preidler, die in 2017 als ploeggenoot Tom Dumoulin nog de Giro had helpen winnen. Het leidde tot een boze reactie bij de Nederlandse Girowinnaar.

Bekentenis

Heeft de sportwereld geleerd van de dopingzaak? Herman Ram, voorzitter van de Nederlandse dopingautoriteit, zegt dat deze zaak alleen mogelijk was door nieuwe wetgeving, ingesteld sinds 2015, waardoor het in Oostenrijk en Duitsland mogelijk is om dopingovertreders strafrechtelijk te vervolgen. In veel landen is dat niet zo. “De sport zou ervan kunnen leren dat de sport de middelen ontbeert om iets van deze omvang en deze aard effectief aan te pakken. We moeten accepteren dat de polsstok niet groter is dan hij is, maar dat we ook de middelen die er zijn moeten benutten en dat het strafrecht effectief kan zijn. Dat noem ik een les.”

Ram spreekt hoe dan ook van een succes. “Dit was geen kleine of onbelangrijke zaak. We zijn er blij mee, eenvoudigweg omdat een langlopend en tamelijk effectief netwerk uit de markt is gehaald.”

S. zelf liet afgelopen week in een slotverklaring nog eenmaal optekenen wat hij het hele proces zei: “Ik deed het niet voor het geld. Ik was gefascineerd door topsport, maar heb een verkeerde afslag genomen.” Een andere uitspraak was intrigerender: “Ik ben van mening dat doping bij topsport hoort en er altijd zal zijn”.

Lees ook:

Terug van weggeweest: het ongemak rond doping in het wielrennen

Het aantal dopingzaken in het wielrennen verdubbelde in 2019, ook vanwege operatie Aderlass. Ook doken bekende namen in 2020 weer op. Het ongemak rond het onderwerp in de sport neemt weer toe.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden