BeschouwingOlympische Spelen

De sporter staart wezenloos naar de lege tribune en hangt zichzelf een medaille om. Is dit de toekomst?

Medaillewinnaars moeten in Tokio zelf hun medaille omhangen, ook Niek Kimmann na zijn gouden olympische race bij het BMX in het het Ariake Urban Sports Park. Beeld ANP
Medaillewinnaars moeten in Tokio zelf hun medaille omhangen, ook Niek Kimmann na zijn gouden olympische race bij het BMX in het het Ariake Urban Sports Park.Beeld ANP

De Olympische Spelen laten zien dat sport een vergrootglas is, waardoor de blik op de werkelijkheid plots veel scherper wordt.

Een dag of drie voor de start van de Olympische Spelen dreigde de voorzitter van het organisatiecomité nog even: als de besmettingen binnen de olympische bubbel zouden doorzetten, was afgelasting een optie. Toshiru Muto wist ook dat het rollende gevaarte niet meer te stoppen was. Zelfs de besmettingen binnen de muren van het olympisch dorp zorgden daar niet voor. Nu de Spelen een week onderweg zijn is duidelijk geworden dat Spelen gewoon de Spelen blijven. Wat er ook gebeurt.

Toch is het beeld anders, zo zonder publiek op de tribunes. Soms zie je sporters na afloop van een mooie prestatie wezenloos naar de lege stoeltjes staren, in de hoop ergens een blik te ontmoeten met wie ze hun succes, of hun verlies kunnen delen. Tijdens de medailleceremonie moeten sporters zelf de plak van een presenteerblaadje af te pakken. Om ’m daarna ook zelf om de eigen nek te hangen, alsof je jezelf nog maar een glaasje wijn inschenkt in een lege huiskamer en volhoudt dat het gezellig is.

Een leven lang getraind, opgesloten in hotelkamertjes

Dat is niet alles. Japan is streng voor sporters die tegen een positieve coronatest aanlopen. In de Nederlandse ploeg zijn inmiddels zeven besmettingen. De betrokken sporters en hun begeleiders zitten in speciale hotels in afzondering. De omstandigheden daar zijn ondermaats, vindt NOC-NSF. De sportkoepel zette afgelopen week maximale diplomatieke druk om ervoor te zorgen dat ramen open mochten, en er sportmaaltijden konden worden geserveerd. Er zit enige verbetering in, maar het blijft wrang: sporters die een leven lang hebben getraind, opgesloten in kleine Japanse hotelkamertjes.

Een verslaggever van de NOS vroeg op een ingelaste persconferentie aan chef de mission Pieter van den Hoogenband of dat het wel waard is. Moet je als sporter het risico willen lopen om in een Japans quarantainehotel te worden opgesloten? Van den Hoogenband aarzelde even in zijn antwoord. Maar zei uiteindelijk van wel. Nederland wilde niet het enige land zijn dat niet zou meedoen aan de Spelen. En bovendien: het gaat om sporters die jarenlang hebben getraind om te kunnen deelnemen. Moet je die hun droom ontnemen?

De grenzen van een nieuwe werkelijkheid

Daarmee zijn de Spelen met al hun beperkingen toch vooral een uitvergroting van de wereld waarin we door corona terecht zijn gekomen. Een wereld waarin niets is zoals het was en waarin het virus de richting bepaalt. In het dagelijks leven zijn we daar al aan gewend geraakt. Een verjaardag vieren via een videoverbinding was een paar maanden geleden plots volstrekt normaal, net als afzondering als je in contact was geweest met iemand die het virus onder de leden had.

Op de Spelen is dat nieuwe normaal onder het vergrootglas komen te liggen, simpelweg omdat het het grootste sportevenement ter wereld is. Voetbal in de eredivisie, zonder publiek: kenden we, wisten we. Atletiek in een leeg stadion: raakten we aan gewend, en speelde zich toch grotendeels af buiten het zicht van de camera’s. De Spelen worden live uitgezonden – eens in de vier jaar willen kijkers zich vereenzelvigen met ‘s lands beste sporters. En dan blijkt zo’n virus toch een lastig ding: het heeft het olympisch aanzien geschaad. Wennen aan een nieuwe werkelijkheid heeft blijkbaar grenzen.

En binnen al die beperkingen is er nog steeds ruimte voor verhalen. Verhalen die iedere Spelen kleuren. Verhalen over succes, en over falen. Het verschil tussen een gouden plak of een grote teleurstelling is ook met alle beperkende maatregelen in Tokio flinterdun. De Nederlandse ploeg verzamelde afgelopen week tussen al die traditionele pieken en dalen vijftien medailles. En liep er een handvol mis. Als de zware deken van het virus even van het evenement wordt afgetrokken, is dat wat het altijd al was: een kronkelpad langs emoties.

Lees ook:

Biles is op, Wevers ook. Turnschandalen werpen schaduw over Tokio

De erfenis van alle schandalen hangt als een schaduw boven het olympisch turntoernooi. Simone Biles is op, Lieke Wevers ook. Een Amerikaanse turnkenner zegt: “Veel sportliefhebbers willen eigenlijk niet weten hoe gouden medailles verdiend worden.”

Lees ook:

De stoep is inmiddels een stukje hotelkamer geworden

Op de stoep voor ons hotel wordt het langzaam een rommeltje. Een man met een scooter heeft zojuist drie porties eten gebracht. Verslaggever Antal Crielaard beschrijft het dagelijks leven in Tokio, tijdens de Spelen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden