ColumnJohn Graat

De sportbonzen zijn medeplichtig aan Poetins valse imago

null Beeld Werry Crone
Beeld Werry Crone
John Graat

De foto werd deze week pas verspreid. Vladimir Poetin zit achter een bureau terwijl hij kijkt naar een scherm met daarop paralympische atleten uit Rusland. Via Zoom steekt hij ze een hart onder de riem voor de Paralympics in Peking. De foto is genomen daags voor Poetin zijn tanks Oekraïne liet binnenrollen om daar miljoenen mensenlevens te verwoesten.

Meteen een terzijde: de Chinese president Xi heeft Poetin eerder gevraagd deze invasie uit te stellen tot na de Winterspelen voor valide sporters. Dat meldde The New York Times donderdag. Als dit klopt: blijkbaar moest de idylle van de Spelen als verbroederingsfeest nog even intact worden gehouden. Maar het paralympisch festijn? Jammer dan. Het is een bitter handjeklap tussen twee onderdrukkende regimes die niet toevallig tot de allerbeste vrienden van de allerhoogste sportbazen behoren.

Beste vriendjes

Dat dictators de sport gebruiken als propagandamiddel is niets nieuws. Adolf Hitler deed het al in 1936, Jorge Videla in 1978. Poetin bouwde dit zorgvuldig op. De man met het blote torso op dat paard ventte zijn sportieve imago, als oud-judokampioen van Sint-Petersburg en ex-ijshockeyer, altijd uit. Gedurende twintig jaar stak hij zijn tentakels diep in de internationale sportbesturen. Hij was beste vriendjes met de corrupte Fifa-baas Blatter en had grote invloed op de benoeming van de Europese voetbalbaas Ceferin.

Poetin kreeg er veel voor terug. Ondanks al zijn mensenrechtenschendingen en de oorlog die hij in 2008 in Georgië begon, gingen zijn Winterspelen van 2014 en zijn WK voetbal in 2018 gewoon door. Nadat hij in 2014 nog even een biertje had gedronken met onze koning begon hij op de slotdag van Sotsji de annexatie van De Krim. Ondertussen bezit hij al jaren de hoogste orde van het IOC. Ook werd hij op het schild gehesen in het internationale judo (erevoorzitter), het taekwondo (ere-dan) en het zwemmen. Een hoge Orde van Vriendschap kreeg hij ook in het voetbal, na het WK in 2018. Fifa-president Infantino sprak toen van ‘een vriendschapsband die altijd zal blijven bestaan’.

Schaamteloze hypocrisie

Je moet de rol van sport nooit overschatten, maar de sportbonzen zijn medeplichtig aan het opbouwen van het valse imago van Poetin, in binnen- en buitenland. Dat het IOC en bijna alle bonden deze week mee zijn gegaan in de boycot van Rusland zou je historisch kunnen noemen. Immers, in Peking vorige maand zei IOC-baas Thomas Bach nog dat politiek en sport gescheiden moeten blijven. Dat mantra was altijd de schaamlap waarachter dubieuze regimes de sport konden inpalmen met hun foute geld.

Voor mij neigt de boycot naar schaamteloze hypocrisie. Deze maatregelen schaden nu het IOC, de Fifa of veel andere bonden amper. Het waren besluiten vanwege de beeldvorming en publieke opinie. Er is een streep getrokken nu. Voor even. Vrees ik. De Formule 1 in Sotsji is geschrapt; Max Verstappen gaat straks gewoon wel weer lekker racen in Saoedi-Arabië, Qatar en China.

Ik hoop dat ik het mis heb. Laat dit een kantelpunt zijn. Is deze week de aanzet gegeven tot de definitieve erkenning dat sport en politiek niet los van elkaar staan? Laat de sportwereld zich fundamenteel gaan bezinnen op de inmenging van al het foute geld, en op alle egards die ze gaven aan machthebbers met bloed aan hun handen. En laten we vooral hopen dat die ex-judoka in het Kremlin snel met een ippon op zijn rug ligt.

Lees ook:

Opeens is er een nieuwe wereldorde in de internationale sport

De internationale sportwereld schudt op zijn grondvesten. Wereldschokkende gebeurtenissen beïnvloeden tenslotte ook het IOC en de Fifa, net als in 1992. Een vergelijking, door sporthistoricus Jurryt van de Vooren.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden