Conference League-finale

De markante José Mourinho kijkt altijd eerst naar de tegenstander, en nu dus Feyenoord

Roma-coach Jose Mourinho tijdens de competitiewedstrijd tegen Venezia, half mei. Beeld EPA
Roma-coach Jose Mourinho tijdens de competitiewedstrijd tegen Venezia, half mei.Beeld EPA

De markante José Mourinho is trainer van AS Roma, woensdag de tegenstander van Feyenoord in de Conference League-finale. ‘Hij heeft iets magisch.’

Jan-Cees Butter

Om José Mourinho te typeren, is het misschien goed om terug te gaan naar 2010, het succesvolste jaar uit de trainerscarrière van de Portugees. Bij Internazionale, waar hij toen werkte, stond hij voor een lastige opgave in de halve finale van de Champions League. Zijn spelers keken nogal op naar tegenstander FC Barcelona, de ploeg met sterspelers als Xavi, Busquets en natuurlijk Messi.

Mourinho, die toen al ervaring had opgedaan bij FC Porto en Chelsea, voelde dat zijn ploeg mentaal al met 1-0-achterstond. Dus wat deed hij? Zijn tactische bespreking nam niet de gebruikelijke tien, maar liefst veertig minuten in beslag, valt te lezen in de biografie van toenmalig speler Wesley Sneijder.

“Aan het begin van zijn bespreking zaten we allemaal nog wat onderuitgezakt”, herinnert Sneijder zich. “Maar hij pakte flink uit, met beelden, met analyses, met stemkracht. Het ging alleen maar over de zwakke punten van Barcelona, hun kwetsbaarheid bij de omschakeling, dat soort zaken. Zijn verhaal draaide feitelijk om ons zelfvertrouwen. En wij gingen steeds meer rechtop zitten. Op de kamers zeiden we tegen elkaar dat we gingen winnen.” Zo geschiedde. Internazionale won in 2010 de treble; de Champions League, landstitel en Italiaanse beker.

Met Real Madrid laatste landskampioenschap

Mourinho (59) is misschien wel de grootste psycholoog onder de trainers. “Mourinho heeft de kracht om het brein van mensen te kneden, zodat ze nog geloven wat hij vertelt ook”, zei de Portugese journalist Arthur Carvalho van de sportkrant O Bola eens in Nieuwe Revu. Het leverde Mourinho veel successen op: met FC Porto won hij de Uefa Cup (2003) en de Champions League (2004), met Chelsea won hij drie keer de Premier League en met Real Madrid won The Special One zijn laatste landskampioenschap (in 2012).

In zijn laatste triomf, in 2017, toen hij met Manchester United de Europa League-finale won van Ajax, schuilde een andere grote kracht van Mourinho. Het anticiperen op de karakteristieken van een tegenstander. Toenmalig Ajax-trainer Peter Bosz liet zijn ploeg op te verwachten wijze voetballen: met hoge druk en veel pressie op de bal. En wat deed Mourinho? Hij instrueerde zijn spelers voortdurend de lange bal te geven op spits Marouane Fellaini, zodat ze onder de Amsterdamse druk uit konden voetballen. Met succes. “Ik wist vanaf de eerste minuut dat de finale binnen was”, zei Mourinho na afloop. En, snerend naar Bosz: “Er zijn veel poëten in het voetbal, maar poëten winnen niet veel titels.”

Vrijdagavond stelde AS Roma met een 0-3 zege bij Torino Europees voetbal voor komend seizoen veilig. Coach Jose Mourinho zocht na afloop de supporters op om hen te bedanken.  Beeld EPA
Vrijdagavond stelde AS Roma met een 0-3 zege bij Torino Europees voetbal voor komend seizoen veilig. Coach Jose Mourinho zocht na afloop de supporters op om hen te bedanken.Beeld EPA

Mourinho behoort tot de realisten, niet tot de romantici. “Mourinho kijkt altijd eerst naar de kwaliteiten van de tegenstander”, zei bondscoach Louis van Gaal onlangs bij ESPN. “Een geweldige trainer’’, noemde oud-voetballer Ruud Gullit hem onlangs bij Ziggo. “Hij heeft iets magisch. Een tegenstander analyseren en zijn ploeg van daaruit laten spelen, dat heeft hij als geen ander onder de knie.’’

En dus is de vraag: trapt Arne Slot met Feyenoord in dezelfde val als Ajax vijf jaar geleden? Slot kennende gaat hij uit van de kracht van zijn eigen ploeg, een tactiek die haaks staat op de werkwijze van Mourinho. AS Roma, dat vrijdagavond de zesde plek in de Serie A veiligstelde door een zege bij Torino (0-3), speelt in ieder geval met vijf verdedigers, een systeem waartegen Feyenoord het dit seizoen vaak moeilijk had.

Een ietwat afbuigende curve in Mourinho’s loopbaan

Een botsing van stijlen? Slot is het daar niet mee eens. “Ik zie juist voldoende gelijkenissen tussen het spel dat Mourinho speelt met Roma en dat wij spelen.” Over Mourinho is hij complimenteus: “Ik vind het knap dat hij het al zo lang volhoudt in de top en daar ook succesvol is”.

Dat Mourinho nu om de hoofdprijs in het nieuwe, derde Europese toernooi speelt, zegt ook iets over de ietwat afbuigende curve in zijn loopbaan. Al blijft zijn winnaarsmentaliteit fier overeind. “Mensen kunnen mijn gevoel misschien moeilijk volgen, maar dit is onze Champions League”, zei hij over de komende finale. “En dat betekent alles voor mij.”

Feyenoord is gewaarschuwd. Mourinho zal zijn hele repertoire aanwenden voor een nieuwe trofee.

Lees ook:

Zoals mijn vriend John van den Helder zou zeggen: Voor Feyenoord is nog niets verloren, hoor

Dat Feyenoord woensdag tegen AS Roma voor de vierde keer ooit een Europese beker kan winnen, doet in Rotterdam oude tijden herleven. Supporter Adri Vermaat beschrijft hoe hij uitgerekend dit bijzondere Europese seizoen zijn vaste Feyenoord-vriend John mist.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden