Olympische Spelen

Coronastress brengt het beste naar boven bij de Nederlandse roeiers: goud, twee keer zilver en brons

Lucas Theodoor Dirk Uittenbogaard, Abe Wiersma, Tone Wieten, Koen Metsemakers tijdens de finale mannen dubbelvier op de Sea Forest Waterway tijdens de Olympische Spelen van Tokio. Beeld ANP
Lucas Theodoor Dirk Uittenbogaard, Abe Wiersma, Tone Wieten, Koen Metsemakers tijdens de finale mannen dubbelvier op de Sea Forest Waterway tijdens de Olympische Spelen van Tokio.Beeld ANP

Twee uurtjes roeien op een winderige ochtend in Tokio leverde de Nederlandse ploeg liefst vier medailles op: goud, twee keer zilver en een bronzen plak.

Een paar dagen voelde de Nederlands roeiploeg zich bekeken langs de boorden van Sea Forest Waterway. Als de concurrentie een oranje truitje ontwaarde, gingen de stekels uit, werd het team uitgejouwd en beschimpt. Na drie positieve testen in de equipe wilden niet veel roeiers nog in de buurt van de Nederlanders gezien worden. Dat schroeide en deed pijn, en ging soms voorbij aan de grenzen van het betamelijke. Maar het inspireerde ook, bleek woensdagmorgen in Tokio: Oranje toonde met een gouden medaille, twee zilveren en een bronzen plak dat tegenslag ze niet uit evenwicht brengt.

De mannen in de dubbelvier sleepten op een vroege morgen in een industriële uithoek van Tokio de eerste gouden medaille voor Nederland binnen. Een bijzondere bovendien: de Nederlandse mannen hadden al jaren geen olympische hoofdprijs in de wacht gesleept. De illustere Holland Acht, die in 1996 in Atlanta sportgeschiedenis schreef, kreeg pas in 2021 een opvolger. Een boot die zich de afgelopen jaren al toonde, en gisteren zijn favorietenrol waarmaakte. Dirk Uittenbogaard, Abe Wiersma, Tone Wieten en Koen Metsemakers mogen zich vanaf nu olympisch kampioen noemen.

Aan hun medaille ging een traject van vernieuwing en verandering vooraf. Na het desastreus verlopen WK van 2018 in Plovdiv staken de mannen de koppen bij elkaar en besloten het anders te gaan doen. “We hebben sindsdien echt héél hard getraind”, zei Tone Wieten gisteren, met een gouden medaille om zijn hals. “We zijn tot het randje gegaan en soms erover. Want pas als je weet waar het randje zit, kun je er net onder blijven. En als je dat dan structureel doet, dan kan er wat moois ontstaan.”

Melvin Twellaar had eerder op de dag ook al in die richting gehint. Twellaar was eerder op de ochtend samen Stef Broenink heel dicht bij het goud gekomen in de dubbeltwee, maar moesten ondanks een indrukwekkende eindsprint net Frankrijk voor laten. “Roeien is natuurlijk een studentensport, maar sinds een paar jaar hebben we het echt veel professioneler aangepakt. Achter alles wat we nu doen zit een plan. We werken compromisloos en dat is lastig met allemaal studenten. Wij moeten soms toch wat meer overtuigd worden.”

‘Iedere dag hadden we een test’

En zo zette de Nederlandse roeiers de sport weer op de kaart. Ook de vrouwen vier-zonder (en Hogerwerf, Karolien Florijn, Ymkje Clevering en Veronique Meester) wonnen woensdagmorgen zilver, nadat Roos de Jong en Lisa Scheenaard in de dubbeltwee de medailleoogst van de roeiploeg hadden opgestart met een bronzen plak.

Die oogst had de wrange bijsmaak van een week lang ellende met corona. De roeiploeg verloor in de aanloop naar de eerste wedstrijd liefst drie leden. Hoofdcoach Jozy Verdonkschot, roeier Finn Florijn en een staflid testten de laatste dagen allemaal positief.

“Dat was lastig”, zei de zilveren Ymke Cleverink na afloop. “Maar onze coach heeft ons steeds voorgehouden: wat er ook gebeurt, deal ermee. Die mindset heeft zich hier wel uitbetaald. Dat hebben we zo goed en zo kwaad als het ging gedaan. Maar het was ook moeilijk: iedere dag hadden we een test. Dan werd er op de deur van ons appartement geklopt en moesten we maar afwachten wat er nu weer gezegd zou worden. Soms was het dan de schoonmaakploeg. Dat waren best spannende momenten.”

Nog een klein golfje tegen

Hoofdcoach Jozy Verdonkschot had een dag voor de wedstrijd nog even van zich laten horen, en was duidelijk geweest, via een videoverbinding uit het hotel waar hij in afzondering moet blijven. Hij gaf zijn ploeg mee om weerbaar te zijn: “Als je hier doorheen komt, dan kun je pas echt laten zien hoe goed je bent.” Of, zoals Tone Wieten, bemanningslid van de gouden vier, het zei: “Het is een beetje zoals drijven op zee. En dat je dan ziet dat er een heel grote golf op je af komt. Dan kun je in paniek raken en die golf proberen te ontwijken, of je laat je meevoeren en ziet waar je uitkomt.”

Zijn gouden boot kwam op de eerste 500 meter van de race nog een klein golfje tegen toen Dirk Uittenbogaard met een misslag de boot uit balans bracht. “Dat was wel een momentje van paniek”, zei hij na afloop. “Het gebeurde op een stuk waarop we juist het verschil hadden willen maken, op een open stuk water waar wind en golven vrij spel hadden. Dan denk je wel even O, shit. Maar we hadden geen tijd om erbij stil te staan. Het kostte ons een halve bootlengte. Gelukkig konden we ons herpakken en weer rust in de boot krijgen.”

Dat leidde uiteindelijk tot de eerste gouden medaille in 25 jaar. Een medaille die amper leek door te dringen tot de vier roeiers van het vlaggenschip van de Nederlandse ploeg. “Dat komt later wel”, zei Verdonkschot. De afgelopen dagen, waarin de roeiploeg toch vooral het virus verder buiten de ploeg wilde houden, had zijn wissel getrokken. “Ja, eigenlijk waren het twee wedstrijden”, zei Uitdenbogaard. “Het was iedere dag overleven om de volgende dag te halen en toen kwam er vandaag ook nog een een échte wedstrijd bij. En die hebben we gelukkig gewonnen.”

Lees ook:

Coronabesmettingen maken Nederlandse roeiers tot paria’s: blijf uit mijn buurt

De Nederlandse roeiers leven als paria’s in Tokio. ‘Out, out’ schreeuwt een Australische coach tegen Olivia van Rooijen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden