ColumnHenk Hoijtink

Backs blijven backs, niet de beste voetballers

Een jongen van 19 jaar, een rechtsback die 23 competitiewedstrijden in Ajax 1 speelde, gaat naar Barcelona. Die club haalde hem deze week voor de keuring en de laatste puntjes op de i met een privévliegtuig op, las ik.

Daar heeft Sergiño Dest zelf natuurlijk niet om gevraagd. Ik wil het hier ook niet zozeer over hem persoonlijk hebben, zo kort nog nadat ik als vaker heb betoogd dat je niet uitvoerig over talenten moet schrijven – jongens die nog zoveel op hun pad zullen tegenkomen. Nee, het gaat me hier om een verschijnsel, en alle kennelijke gedachten eromheen.

Dat hij naar zo’n club kan en dat die club een vliegtuig voor hem chartert, gaat natuurlijk wel in het hoofd van een jongen van 19 zitten – het doet daar wat. Het bevestigt hem in iets waarin hij, denk ik dan, nou juist niet bevestigd zou moeten worden.

Een verhaal over Dest – ook Bayern München scheen hem te willen hebben – had deze week in het AD de kop ‘De back van de toekomst’. Ajax-trainer Erik ten Hag werd erin aangehaald. “Backs zijn de nieuwe spel­makers”, had hij al eens gezegd. Backs zullen het graag geloven – een jongen van 19 al helemaal.

Backs zijn niet voor niets backs

Ik geloof er niets van. De gedachte achter deze gekunstelde nieuwlichterij is nog te volgen: het is in het moderne voetbal steeds voller in het midden, de weinige ruimte ligt op de zijkanten, waar de backs dan heen en weer lopen. Maar de theorie gaat aan iets heel essentieels voorbij: backs zijn niet voor niets backs, ze zijn nooit de beste voetballers. (Ik was back op het niveau waar mijn plafond lag. Niemand hoefde mij te vertellen wat ik wel en vooral niet kon en moest doen.)

Ik herinner me een gewichtige analyse in Voetbal International over het Duitse team op het EK 2016. Dat speelde het nieuwe voetbal, in (jazeker) een 2-2-6-systeem: de backs, onderdeel van die 6, waren extra aanvallers. In de halve finale liet de snuggere Franse coach Didier Des­champs ze langs de lijn razen om ze pas diep op de eigen helft op te vangen, waar de ruimtes zo klein waren gemaakt dat ze zich erin vastliepen – ja, backs blijven backs, niet de beste voetballers.

Meer dan ongecoördineerd en onevenwichtig kan ik het spel van Sergiño Dest nog niet noemen. Hij kan lukraak naar voren rennen, en op de site van Ajax zie ik dat hij 57 procent van zijn verdedigende duels heeft gewonnen. Dit is, anders gezegd, zo’n verdediger die het specifieke verdedigen niet beheerst. (Hij zou 20 procent van zijn aanvallende duels hebben gewonnen. Wat daaronder ook mag worden verstaan, schrale cijfers zijn het wel voor wat een moderne, aanvallende, sturende back om niet te zeggen spelmaker moet zijn of worden.)

Ingrijpen zoals Paolo Maldini

Ja, hij is nog jong, hij kan leren. Maar zegt zulk spel niet iets over de inslag van de speler? En als dat spel al zo wordt beloond en tot dat van de toekomst wordt bestempeld, in hoeverre kan een adolescent in deze tijden dan werkelijk de noodzaak tot leren nog voelen?

Het kan, als die grote clubs hem willen, natuurlijk zijn dat ik gek ben – of hopeloos ouderwets. Laatst zag ik op Twitter een samengesteld filmpje met ingrepen van Paolo Maldini, vlijmscherp, back met een hoofdletter B. Hij wist wanneer hij naar voren kon, en ook zeker wanneer niet. Is het ook hopeloos ­ouderwets om te zeggen dat een jongen van 19 daar eens heel goed en lang naar zou moeten kijken?

Dat Ronald Koeman ook zou vinden dat backs de nieuwe spelmakers zijn en dat hij de jongen van 19 daarom naar Barcelona haalt, gaat er bij mij niet in. Maar waarom dan wel? Zoveel als ik van hem begrijp, dit niet.

Maar het kan natuurlijk zijn dat ik gek ben.

Henk Hoijtink bespreekt in zijn columns de voetbalwereld. Lees ze hier terug.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden