Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Starter trekt naar de smoezelige wijken

Samenleving

Jeannine Julen

Ferah Can en Hassan Hidare: 'De gemoedelijkheid hier heb je aan de andere kant van de Erasmusbrug niet' © Werry Crone

Als de druk op de stad groot genoeg is, worden zelfs de slechtste wijken populair, blijkt uit cijfers van het Kadaster. Jonge kopers in grote steden trekken dan ook steeds vaker naar de sjofele wijken.

Nog maar een jaar geleden noemde ze Rotterdam Zuid een favela. Aan de andere kant van de Maas? Daar moet je niet zijn, hoorde Ferah Can (30) van haar vrienden en collega's. Steekpartijen, overvallen en inbraken. Of ze het er allemaal kon verwachten, wist ze niet zeker. Maar huizen kijken zou ze er nooit, drukte ze haar man Hassan Hidare (32) aan het begin van hun huizenjacht op het hart. Toch nippen de twee elke avond inmiddels tevreden aan hun kruidenthee in hun appartement in Hillesluis, op Zuid wel te verstaan.

Lees verder na de advertentie
Grote, geelbruine vochtplekken bedekten het plafond en de badkamer en het toilet waren compleet vervallen. Toch ging het huis weg voor 10.000 euro boven de vraagprijs.

Hassan Hidare

Exorbitante prijsstijgingen

Wie jong is en op het punt staat zijn eerste huis te kopen, komt er in de populaire delen van Rotterdam niet eenvoudig tussen, ontdekten Can en Hidare vrij snel. Het gevolg van exorbitante prijsstijgingen. Terwijl de gemiddelde woningeigenaar de waarde van zijn huis met 7 procent zag stijgen, werden koopwoningen in de Maasstad begin dit jaar ruim 15 procent duurder, tonen cijfers van het vastgoedregister Kadaster. Daar kwam afgelopen kwartaal nog eens 13 procent bovenop. Zo hard gaat het ook in Amsterdam (+13 procent), Utrecht (+12 procent) en Den Haag (+11 procent).

Waar onder andere de lage rente jonge kopers in veel delen van het land aanzet tot kopen, duwen de hoge prijzen in populaire steden ze juist de stad uit. Amsterdam, Utrecht en Groningen tellen dit jaar al minder jonge kopers dan vorig jaar, ziet het Kadaster. Het relatief betaalbare Rotterdam fungeert nog wel als trekpleister voor starters. Maar net als in de andere grote steden tonen de cijfers van het Kadaster daar een opvallende ontwikkeling: kopen in de stad kan een twintiger of vroege dertiger alleen nog als hij uitwijkt naar minder geliefde, betaalbare wijken. 80 procent van de jonge huizenzoekers koopt dan ook in wijken waar de huizenprijzen onder de 2,5 ton liggen.

De verkeerde kant van de stad

Zo kwam het dat ook Can en Hidare toch de Erasmusbrug overstaken richting de 'verkeerde' kant van de stad. Jarenlang woonden de twee in een huurappartementje in het centrum. Naar het station was het tien minuten fietsen, uitgaansstraat Witte de With lag praktisch aan de overkant en ook de grote Rotterdamse winkelstraten waren op steenworp afstand. Can: "Maar bij koopwoningen in het centrum werden we continu overboden." Het echtpaar herinnert zich de woning aan de Bloemkwekerstraat nog. Grote, geelbruine vochtplekken bedekten het plafond en de badkamer en het toilet waren compleet vervallen. "Toch ging het huis weg voor 10.000 euro boven de vraagprijs ", zegt Hidare. Was de staat van de woning perfect, dan kwamen ze soms niet eens aan bieden toe. Een belletje naar de makelaar resulteerde dan in de mededeling dat ze 'nog tien wachtenden' voor zich hadden. Ruim een kwartier later meldde die dat het huis al zo goed als verkocht was.

Op Zuid ging het er compleet anders aan toe. Ze waren voor dit huis de enige kijkers. Na twee bezichtigingen eindigden ze in een 80 vierkante meter groot appartement met een ruim dakterras, een nieuwe keuken en badkamer, midden in een drukke winkelstraat, met uitzicht op De Kuip. Kosten: minder dan 150.000 euro. "We hebben zelfs onder de vraagprijs kunnen bieden." Een paar straten verderop, in de op het centrum uitkijkende woontorens op Laan op Zuid, zijn soortgelijke appartementen minstens twee keer zo duur. De huiver van Can? Die was compleet verdwenen toen ze bij de Turkse groenteboer 50 cent te kort kwam en hij mompelde 'dat komt een volgende keer wel'. "Die gemoedelijkheid heb je aan de andere kant van de brug niet."

Tussen 25 en 30 jaar vinden de meeste mensen hun levenspartner. Waar vind je die potentiële kandidaten? In de stad.

Willem Boterman, sociaal geograaf

Particuliere beleggers

Makelaar Daan Kardol van Zuidstad Makelaars, al vijftien jaar actief in Rotterdam Zuid, komt de laatste anderhalf jaar meer overgestoken starters tegen. Een kleine twee jaar geleden waren vooral particuliere beleggers en 'de mensen van Zuid' zijn belangrijkste kopers, nu vormen starters die boven de Maas niet aan de bak komen een belangrijke doelgroep. Kardol en zijn collega's doen er goede zaken door: hij verkocht twee keer zoveel woningen als twee jaar geleden. Niet heel vreemd. "In het centrum gingen de prijzen het afgelopen jaar met een ton omhoog. Hier vindt een starter nog een dubbele bovenwoning voor 150.000."

Maar ook op Zuid trekken de prijzen flink aan. Katendrecht, een bruisende, opgeknapte wijk aan de rand van het centrum, is met zijn barretjes, restaurantjes en culturele voorzieningen voor starters haast niet meer te betalen. "Wie wilde daar vroeger nou wonen? Katendrecht stond bekend om zijn prostituees. Nu kost een appartement van 90 vierkante meter met zicht op de Maas er al snel drie ton of meer." Ook het karakteristieke oud-Charlois met zijn jarendertigwoningen is in trek: de wijk komt als tweede favoriet van jonge kopers uit de bus, tonen kadastercijfers. Kardol zag de prijzen daar het afgelopen jaar 40.000 euro omhoog gaan. "Hoogopgeleide starters die voorheen in Rotterdam Noord kochten, zoeken nu naar soortgelijke, betaalbare woningen op Zuid."

Tekst gaat verder onder de foto

Marije Pots: "Soms denk ik: was ik mijn zoektocht maar in deze wijk begonnen, dan had ik mijn huis voor nog minder gekocht." © Werry Crone

Yuppenbuurten

Als de druk op een stad groot genoeg is, worden zelfs de slechtste wijken populair bij bewoners, zegt sociaal geograaf Willem Boterman van de Universiteit van Amsterdam. "In New York is nu South Bronx in opkomst." Een wijk die, naast de geboorte van de hiphopcultuur, vooral gekenschetst wordt door armoede en criminaliteit. Nu de rest van New York onbetaalbaar is, trekken ook hippe New Yorkers die kant op. In Amsterdam zag Boterman een aantal jaar geleden hetzelfde gebeuren. Toen wijken als de Pijp en de Jordaan te duur werden, trokken starters richting de Baarsjes en Amsterdam-Oost. Eerst smoezelige, armere wijken, inmiddels yuppenbuurten. Nu ook dat te prijzig wordt, kijken ze buiten de ring in Osdorp en Slotervaart naar geschikte woonruimte. Wordt het daar straks te gortig, dan zal ook Amsterdam Zuidoost Bijlmer - voor sommigen nog steeds het South Bronx van Amsterdam - in populariteit groeien, verwacht Boterman.

Dat een bepaalde slag starters coûte que coûte in de stad wil blijven, komt volgens Boterman doordat bijna al hun dagelijkse bezigheden zich in de stad afspelen. "Het zijn vaak hogeropgeleiden die hebben gestudeerd in de stad. Nu ze zijn afgestudeerd, bevindt ook hun eerste baan zich daar. Ze gaan er uit, naar de kroeg, naar een koffietentje. En ook niet onbelangrijk: tussen 25 en 30 jaar vinden de meeste mensen hun levenspartner. Waar vind je die potentiële kandidaten? Ook in de stad." Heeft een wijk binnen de stad weinig stedelijke kenmerken - winkels die tot laat open zijn, restaurantjes en lunchrooms - dan zul je daar ook niet veel starters vinden, zegt Boterman.

Senioren 

Marije Pots, 28 jaar oud, begint dan ook hard met haar hoofd te schudden als de naam van de Utrechtse Vinexwijk Leidsche Rijn valt als potentiële woonplek. "Dan kan ik net zo goed in een dorp buiten Utrecht gaan wonen." Zo'n buitenwijk heeft geen sfeer, geen cafeetjes, geen winkels die tot laat open zijn, moppert ze. "Nu fiets ik binnen een kwartier overal heen. Veel van mijn vrienden wonen in de stad en mijn tennisclub is in de buurt. Toen ik een jaar geleden aan mijn zoektocht begon, wilde ik heel graag een huis in Utrecht kopen. Lukte het niet, dan bleef ik zitten waar ik zat: in mijn huurwoning nabij het centrum."

Sinds een half jaar woont Pots in het, zoals zij het omschrijft, ietwat belegen Tolsteeg. Een Utrechtse jarenvijftigwijk met veel senioren en hoge flats vol sociale huurwoningen waar zo nu en dan een nat dekbed over het balkon hangt. Geen wijk die ze een jaar geleden bovenaan haar wensenlijstje had staan, maar inmiddels woont ze er met veel plezier. "Ik woon recht tegenover een winkelcentrum. Kijk maar, de Lidl is hier aan de overkant. Het station is tien minuten fietsen en het is hier in opkomst", glundert ze.

Jonge kopers mogen het dan lastig hebben in de stad, ze zijn zeker niet de zieligste. Er zijn groepen die soms niet eens een hypotheek kunnen krijgen

Willem Boterman, sociaal geograaf

Koffietentjes

Niet alleen informeren Pots' woningzoekende vrienden met steeds meer interesse naar de wijk - één stel is er zelfs al naartoe verhuisd - maar ook de wijk zelf verandert: in een oude watertoren achter haar appartement opende onlangs een hip restaurant, rondom diezelfde toren vestigen zich steeds meer koffietentjes en lunchrooms. Daarnaast worden de vrijgekomen woningen in haar portiekwoningen bijna allemaal verkocht aan twintigers of jonge dertigers, ziet ze. En als Pots in een verloren kwartiertje op zoeksite Funda snuffelt, ziet ze het effect van al die veranderingen in haar wijk. Ook in Tolsteeg gaan de huizenprijzen rap omhoog. "De huizen in dit blok gaan al weg voor een hogere vraagprijs dan toen ik mijn huis in mei kocht. Soms denk ik: was ik mijn zoektocht maar in deze wijk begonnen, dan had ik mijn huis voor nog minder gekocht."

De komst van hoogopgeleide starters in sjofele wijken als Hillesluis en Tolsteeg stemt gemeenten blij, zegt sociaal geograaf Boterman. Hun komst zorgt voor meer bedrijvigheid. Maar Boterman waarschuwt ook voor een zorgwekkend bijeffect: de oorspronkelijke Tolsteger of Hillesluizer met een uitkering of een klein inkomen kan, als-ie wil verhuizen, op den duur niet meer terecht in zijn eigen wijk. Die is dan te duur geworden. In Amsterdam gebeurt het al, zegt hij. "De Pijp in Amsterdam-Zuid was vroeger een diverse wijk, maar nu wonen er vooral mensen met een hoog inkomen."

Huurtoeslag

Jonge kopers, die als het meezit ook van pa en ma nog wat geld kunnen lenen, drukken zo hun armere buren de stad uit. Voor die laatste groep is kopen of particulier huren niet te betalen. En op een sociale huurwoning is het in veel gevallen jaren wachten. Boterman: "Jonge kopers mogen het dan lastig hebben in de stad, ze zijn zeker niet de zieligste. Er zijn groepen die soms niet eens een hypotheek kunnen krijgen."

Daar zijn Hidare en Can zich maar al te goed van bewust als ze op de 20ste en 25ste van de maand weer uitkijken op ellenlange rijen voor de pinautomaten voor hun huis. Allemaal mensen die hun uitkering, huur- of zorgtoeslag komen pinnen, vermoeden ze. Anders dan toen ze in de Rotterdamse binnenstad woonden, zegt het jonge echtpaar iets te willen betekenen voor hun wijk. Horen ze bij de bakker weer eens een gefrustreerde Marokkaanse of Turkse twintiger klagen over de zoveelste afwijzing, dan nemen ze zijn cv en sollicitatiebrief met liefde onder de loep. "Eén keer eerder hebben we dat al gedaan. We willen ze laten zien dat er meer is dan Zuid. Dat ze aan de andere kant van de brug ook best kans maken."

Lees ook: 

Starters kopen juist vaker een woning

De keerzijde van de 'buurt in opkomst'

Deel dit artikel

Grote, geelbruine vochtplekken bedekten het plafond en de badkamer en het toilet waren compleet vervallen. Toch ging het huis weg voor 10.000 euro boven de vraagprijs.

Hassan Hidare

Tussen 25 en 30 jaar vinden de meeste mensen hun levenspartner. Waar vind je die potentiële kandidaten? In de stad.

Willem Boterman, sociaal geograaf

Jonge kopers mogen het dan lastig hebben in de stad, ze zijn zeker niet de zieligste. Er zijn groepen die soms niet eens een hypotheek kunnen krijgen

Willem Boterman, sociaal geograaf