Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Sportclubs willen een zwarte lijst met daarop ook ontuchtverdáchten

Samenleving

Petra Vissers

© ANP XTRA

Sportkoepel NOC-NSF en vrijwilligersorganisaties komen nog dit jaar met een nieuwe, gezamenlijke zwarte lijst voor ontuchtplegers. Niet iedereen vindt het wenselijk dat daar ook niet-veroordeelden op komen.

De jeugdtrainer die op de sportclub de fout in gaat, kan nog te gemakkelijk zijn boeltje pakken en zich bij een volgende club vergrijpen aan jonge sporters. NOC-NSF en vrijwilligersbond Vereniging NOV hebben nu ­ieder een eigen zwarte lijst, en dat werkt niet.

Lees verder na de advertentie
Het adagium dat iemand onschuldig is tot het tegendeel is bewezen, geldt in het strafrecht. Hier gaat het om civiel recht. Jij mag ook beslissen wie je toelaat in je eigen huis

Marjan Olfers, hoogleraar sport en recht, Vrije Universiteit

Op beide lijsten staan mensen die veroordeeld zijn door het Instituut Sportrechtspraak, dat zaken behandelt van zowel sportclubs als vrijwilligersorganisaties. Maar verenigingen sturen vermoedens van misbruik zelden door naar de tuchtrechter en dus staan er op beide lijsten amper ­namen; bij zowel Vereniging NOV als NOC-NSF zou het gaan om drie mensen. De lijsten zijn ook niet gecombineerd, waardoor iemand die bij de scouting een jongetje aanrandt, wel terecht kan bij een sportclub.

Niet in de haak

Op de nieuwe lijst moeten ook mensen komen die via het strafrecht veroordeeld zijn, bijvoorbeeld voor aanranding, en mensen die een sanctie kregen van hun club. Met name de wens om ook mensen die niet veroordeeld zijn door een rechter op de lijst te zetten, heeft nog wel wat haken en ogen. Want hoort een onschuldige (tot het tegendeel is bewezen) thuis op een lijst vol aanranders en verkrachters? Volgens hoogleraar sport en recht Marjan Olfers van de Vrije Universiteit wel. “Het adagium dat iemand onschuldig is tot het tegendeel is bewezen, geldt in het strafrecht. Hier gaat het om civiel recht. Jij mag ook beslissen wie je toelaat in je eigen huis.”

Maar inderdaad, zegt Olfers, de organisaties moeten goed kijken hoe hun nieuwe lijst juridisch in elkaar moet steken. Olfers, die betrokken is bij het project: “Je moet goed kijken of plaatsing op zo’n lijst proportioneel is. Ook de privacy moet goed geborgd zijn.” Wat haar betreft is er bij een vermoeden van misbruik voldoende reden voor een vlaggetje bij iemands naam. “Je moet het risico dat er iets misgaat, zo klein mogelijk maken.”

De sportbonden en vrijwilligersorganisaties discussiëren er volgens een woordvoerder van NOC-NSF nog over of er ook mensen op de lijst moeten naar wie geen onderzoek is gedaan door de politie of de tuchtrechter, maar van wie het bestuur een sterk vermoeden heeft dat er iets niet in de haak is.

Eigenrichting

Hoogleraar recht en psychologie Peter van Koppen (Universiteit Maastricht en Vrije Universiteit) heeft geen goed woord over voor het idee om verdachten of mensen naar wie geen onderzoek loopt op een zwarte lijst te zetten. “Eigenrichting, noemen we dit”, reageert hij. Juridisch kan het allemaal, aldus Van Koppen. “Maar de vraag is of we dit moeten willen. Bij een vermoeden van misbruik is het heel simpel: je moet aangifte doen.” Ook als het slachtoffer dat zelf niet wil, kan een club de politie bellen. Sinds 1 januari moet er een melding gedaan worden bij de sportbond.

Van Koppen: “Bepaalde gedragingen zijn strafbaar en daar kan iemand voor veroordeeld worden. De rest is naming and shaming, alsof iedere voetbaltrainer aan kleine jongetjes zit.” Dat de organisaties zeggen goed om te willen gaan met de privacy van wie er op de lijst staat, noemt hij onzin. “De essentie van zo’n lijst is dat iedereen erin moet kunnen zoeken.”

Het idee voor de nieuwe lijst is niet ingegeven door de recente misbruikzaak van atletiektrainer Jerry M. Hij bekende dat hij over een periode van 35 jaar negen meisjes tussen de elf en achttien jaar misbruikte. NOC-NSF en Vereniging NOV werken al langer aan een gezamenlijke lijst, naar aanleiding van een kritisch rapport van de commissie-De Vries eind 2017. Die concludeerde dat er binnen de sport nog te weinig gebeurt om seksueel misbruik tegen te gaan en op te sporen.

In de zomer willen de twee ­organisaties hun plannen voorleggen aan de Autoriteit Persoonsgegevens.

Lees ook:

Luuk: De coach ging steeds een stapje verder
Luuk von Burg trainde twee jaar onder basketbalcoach Edmar D., die 3,5 jaar cel en tbs kreeg voor seksueel misbruik, webcamseks en het maken van kinderporno. 
Luuk vraagt zich nog steeds af waarom de club nooit heeft geïnformeerd of er bij hem iets is gebeurd.

Seksuele intimidatie of misbruik: één op de acht sporters kent het
Bijna één op de acht van de sporters heeft als kind op z’n minst één ervaring met seksueel grensoverschrijdend gedrag. Vier procent geeft aan ernstige vormen van seksueel misbruik te hebben meegemaakt: aanranding en verkrachting.

Deel dit artikel

Het adagium dat iemand onschuldig is tot het tegendeel is bewezen, geldt in het strafrecht. Hier gaat het om civiel recht. Jij mag ook beslissen wie je toelaat in je eigen huis

Marjan Olfers, hoogleraar sport en recht, Vrije Universiteit