Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Serge Dassault (1925 - 2018) was een groot industrieel, maar een dubieuze politicus

Samenleving

Kleis Jager

Serge Dassault © Getty Images
naschrift

Serge Dassault boekte grote successen als vliegtuigbouwer, maar hij zal ook herinnerd worden als een burgemeester die zijn kiezers goed gevulde enveloppen toestopte.

In de senaat wilde niemand zijn optredens missen. Serge Dassault, voor het eerst gekozen in de Franse Eerste Kamer in 2004 op 79-jarige leeftijd, greep zijn spreektijd altijd aan om uit te varen tegen de verzorgingsstaat. Die maakte mensen lui, vond hij.

Lees verder na de advertentie

Het homohuwelijk en vakbonden, daar moest de topman van het luchtvaartconcern Dassault Aviation ook niets van hebben. De oude Grieken, zo wist hij te vertellen, waren ten onder gegaan aan de herenliefde. En wat de werknemersverenigingen betreft, als het hem aan lag werden ze morgen nog opgeheven.

Als politicus werd hij niet erg serieus genomen, maar zijn status van groot industrieel werd door niemand betwist. Achter het imago van een reactionaire, maar gemoedelijke opa school een scherpe persoonlijkheid die weinig ontging. En een harde werker.

Zijn leven lang deed Dassault zijn uiterste best uit de schaduw te komen van zijn beroemde vader, Marcel. Marcel Dassault was de grondlegger van het bedrijf, uitvinder van onder andere de Mirage-straaljager. Marcel bedacht ook de naam Dassault. Eigenlijk heette de familie Bloch, maar die Joodse naam wilde de pater familias na de oorlog - die hij deels doorbracht in Buchenwald terwijl zijn gezin in het doorgangskamp Drancy bij Parijs achterbleef - niet meer dragen.

In de ogen van zijn vader kon Serge Dassault niets goed doen, ondanks zijn successen als hoofd export

Dat Serge, die ook ingenieur werd, deze luchtvaart-legende zou opvolgen lag vast. Maar dat moment brak pasaan in 1986. Tot die tijd werkten vader en zoon uiterst moeizaam samen. Niets kon Serge goed doen, ondanks zijn successen als hoofd export. De aandacht en de complimenten van de chef gingen naar Serge's zoon Olivier die, bedacht Marcel aan het einde van zijn leven, eigenlijk geschikter was voor de baan. Serge's moeder Madeleine greep in en voorkwam zijn ultieme vernedering. Na veertig jaar zwoegen, op zijn 61-ste, had hij het dan eindelijk voor het zeggen. 'Alsof ik voor een tweede keer geboren werd', zo omschreef hij zelf dat moment.

Dassault bouwde het koninkrijk dat hij erfde uit, Dassault Aviation is nu vijf keer meer waard dan toen hij begon. Een gouden zet bleek de productie van het zakenvliegtuig Falcon - de Rolls onder de privéjets - die de dalende vraag naar militaire toestellen in de jaren tachtig en de jaren negentig compenseerde. Met Dassault's grote project - het Rafale-gevechtsvliegtuig - wilde het jarenlang niet lukken, tot de orders een paar jaar geleden opeens binnenstroomden.

Met een geschat vermogen van 21,6 miljard euro hoorde Dassault bij de rijkste Fransen, Forbes noteerde hem als nummer 57 op de wereldranglijst.

Die kon zijn vader in zijn zak steken. Ook op het gebied van media won Serge de strijd. In 2004 kocht hij de uitgever van het prominente dagblad Le Figaro, terwijl Marcel nooit verder was gekomen dan het belegen magazine Jours de France, gespecialiseerd in het wel en wee van gekroonde hoofden. In de politiek eindigde de wedstrijd in een gelijkspel: Marcel was senator en Kamerlid, Serge senator en (bijna 14 jaar) burgemeester van de Parijse voorstad Corbeil-Essonnes.

Voor die laatste prestatie bleek Dassault bereid heel ver te gaan. Om zich van zijn herverkiezing te verzekeren stopte hij iedereen geld en cadeaus toe die hem aan een paar stemmen kon helpen. Zelfs noemde hij dit 'gewoon de mensen een steuntje in de rug geven'. Een pizzeria, een vrachtwagen, een flinke bijdrage voor een nieuwe moskee, of gewoon een dikke envelop met biljetten, niets was te gek voor Dassault die alles uit eigen zak betaalde.

Van justitie, die hem deze maand had willen horen over belastingontduikng, was hij nooit onder de indruk. 'Wat wil je', verklaarde een vriend. 'Op zijn achttiende werd Serge door de Gestapo opgepakt en ondergebracht in het doorgangskamp Drancy bij Parijs. Een verhoor op een politiebureau deed hem echt helemaal niets.'

Serge Dassault werd geboren op 4 april 1925 in Parijs en overleed daar ook op 28 mei 2018.

In Naschrift beschrijft Trouw het leven van onlangs overleden bekende en minder bekende mensen. Het dossier Naschrift vindt u hier. Een tip voor Naschrift? Mail naar naschrift@trouw.nl Of per post naar Trouw/Naschrift, postbus 859, 1000 AW Amsterdam


Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kunt u vinden in uw inbox.
Bent u de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

Door een profiel aan te maken ga je akkoord met de gebruiksvoorwaarden en geef je aan het privacy statement en het cookiebeleid te hebben gelezen.

Deel dit artikel

In de ogen van zijn vader kon Serge Dassault niets goed doen, ondanks zijn successen als hoofd export