Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Rapport: Gemeenten komen afspraken over verwarde personen niet na

Samenleving

Redactie

Onno Hoes leidde het team dat onderzoek deed naar de aanpak van verwarde personen. © ANP

Veel gemeenten weten zich nog onvoldoende raad met verwarde personen, terwijl ze daar voor 1 oktober een plan voor hadden moeten maken.

Een op de drie gemeenten in Nederland heeft zijn zaken niet op orde bij de aanpak van verwarde personen. Dat schrijft het zogeheten 'Schakelteam verwarde personen' onder leiding van Onno Hoes in een eindrapport van de adviescommissie. 

Lees verder na de advertentie

De bedoeling was dat gemeenten vanaf 1 oktober een plan op tafel zouden hebben voor de omgang en opvang van verwarde personen. Volgens het schakelteam hebben de betrokken ministeries en de Vereniging van Nederlandse Gemeenten haar adviezen onvoldoende opgevolgd.

‘Verward’ is een breed begrip. Mensen met een psychose vallen eronder, maar in sommige gevallen ook verslaafden, licht verstandelijk gehandicapten of asielzoekers met een trauma. Die totale groep zorgt de laatste jaren voor steeds meer overlast. Het aantal politiemeldingen is van 2012 tot 2017 bijna verdubbelt naar zo’n 80 duizend. Een kleine groep van ongeveer zesduizend mensen heeft verscheidene van die meldingen op zijn naam staan.

Het grootste wapenfeit van het schakelteam van Onno Hoes is het landelijk meldingsnummer

Veel oorzaken

De stijging heeft een keur aan oorzaken. Zo streeft de overheid er al jaren naar om mensen meer in hun eigen huis te helpen, in plaats van in een ggz-instelling.  

Wel vergoeden verzekeraars sinds dit jaar extra bedden in de beveiligde zorg, daar waar verwardheid en agressie samenkomen. Ook als er meer bedden nodig blijken dan eerder afgesproken. Maar volgens het schakelteam komen die beloften in de praktijk maar moeilijk van de grond. Bedden zijn deels wel beschikbaar, maar nog niet op de juiste locatie. En dan is het in die sector ook nog erg moeilijk om personeel te vinden.

Veel geldpotjes en decentralisatie

Daarnaast nekt het hulpverleners dat ze als boekhouders aan het werk moeten om te zien uit welk geldpotje de hulp betaald moet, stelt de adviescommissie. Dat staat directe hulpverlening in de weg.

Dat geld kan uit de Wet maatschappelijke ondersteuning komen, maar ook uit de Wet langdurige zorg of de Zorgverzekeringswet. De overheid zou voor een deel van dat geld de schotten tussen die potjes wat weg moeten halen, aldus het schakelteam.

Tenslotte zouden veel gemeenten alle extra verantwoordelijkheden niet aankunnen die zij er sinds de laatste decentralisaties bij kregen. Vorig jaar zei toenmalig minister Ronald Plasterk nog dat het juist goed is dat de verantwoordelijkheid voor verwarde personen ‘in één hand komt te liggen’ – die van gemeenten. Die regierol ziet het schakelteam ook, maar de commissie hoort prangende verhalen van lokale overheden. Mede door bezuinigingen zeggen verschillende gemeenten binnenkort misschien hulpvragen te moeten weigeren zolang de rijksoverheid niet met meer geld over de brug komt.

Ook tevredenheid

Over andere zaken kan het schakelteam juist tevreden zijn. Zo neemt ‘passend vervoer’ voor verwarden een vlucht. Er rijden ambulances rond met weinig prikkelend interieur en een ggz-medewerker aan boord – zogeheten psycholances. Staatssecretaris van Volksgezondheid Paul Blokhuis maakte daarover eerder dit jaar al afspraken met de provincies Drenthe en Friesland. Volgend jaar volgen mogelijk meer. Dat helpt volgens Blokhuis om het stigma te verkleinen rond deze groep. Zij hoeven nu niet meer in een politiebusje afgevoerd terwijl ze nog geen strafbaar feit hebben gepleegd.

Eindelijk lijkt het landelijk meldnummer er te komen

Het grootste wapenfeit van het schakelteam van Onno Hoes is het landelijk meldingsnummer dat staatssecretaris Paul Blokhuis nu toch wil invoeren. Dat maakte hij vandaag bekend als reactie op het eindrapport van het schakelteam. Overal in het land kunnen mensen straks bellen naar één nummer als ze zich zorgen maken om een buurman die zichzelf verwaarloost of af en toe schreeuwend over straat loopt. Dat landelijke nummer wordt dan doorgeschakeld naar een regionaal meldpunt. Bij acuut gevaar blijft alarmnummer 112 het devies. Maar voor minder urgente gevallen is dat nummer niet geschikt, aldus het schakelteam. 

Lees ook:

Blokhuis belooft meer bedden in de ggz, maar het plan was toch juist minder?

Meer bedden voor ernstig verwarde personen lossen de echte problemen in de geestelijke gezondheidszorg niet op. Dit is brandjes blussen, zegt hoogleraar Hans Kroon.

Gemeenten schieten tekort bij hulp van personen met verward gedrag.

De aanpak van gemeenten om personen met verward gedrag te helpen is 'heel mooi op papier, maar eigenlijk nog niet geregeld', maakte het Schakelteam voor personen met verward gedrag eerder dit jaar al bekend.

Deel dit artikel

Het grootste wapenfeit van het schakelteam van Onno Hoes is het landelijk meldingsnummer