Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Nederland stuurt yezidi’s terug naar de tentenkampen en dat is tegen eigen regels, zeggen advocaten

Samenleving

Petra Vissers

Een kamp voor intern ontheemden in de Koerdische Autonome Regio in Irak. © Photo News

Yezidi’s terugsturen naar Noord-Irak is in strijd met de eigen IND-regels, zeggen asieladvocaten. De UNHCR heeft ernstige zorgen over de opvang in Koerdisch gebied. 

Nederland stuurt gevluchte yezidi’s terug naar tentenkampen in Irak. Volgens VN-vluchtelingenorganisatie UNHCR is dat niet verantwoord. De Nederlandse Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) zegt dat vluchtelingen er voldoende toegang hebben tot voorzieningen als voedsel en een dak boven hun hoofd. 

Lees verder na de advertentie

Verschillende asieladvocaten hebben yezidi-cliënten die terug moeten naar een van de kampen voor ontheemden in de Koerdische Autonome Regio (KAR) in Irak. Daar kwamen ze terecht toen Islamitische Staat (IS) het gebied veroverde waar ze woonden. In die veroveringstocht werden duizenden yezidi’s gedood, verkracht, mishandeld of ontvoerd. Bij alle bij de advocaten bekende vluchtelingen gaat het om minderjarigen met familie in een kamp.

Volgens de asieladvocaten is het nieuw dat yezidi’s die in Nederland asiel aanvragen terug moeten naar het vluchtelingenkamp waar ze vandaan komen. Ook Vluchtelingenwerk Nederland heeft het idee dat er sprake is van nieuw beleid. De mensenrechtenorganisatie vindt het niet verantwoord mensen terug te sturen naar de KAR, omdat niet duidelijk is of ze nog worden toegelaten tot het gebied en omdat de Koerden het aantal vluchtelingen in de regio niet meer aankunnen.

De IND laat in een reactie weten dat yezidi’s uit de Koerdische regio niet behoren tot een kwetsbare groep

© Trouw

Getraumatiseerd

Ook de UNHCR laat weten dat zij ‘ernstige zorgen’ heeft over de mogelijkheden van de Koerden om de bijna een miljoen vluchtelingen uit Syrië en Irak te blijven opvangen. De omstandigheden in de kampen verslechteren en de armoede neemt er toe. Er is te weinig hulp voor de vaak zwaar getraumatiseerde yezidi’s.

Het Europese asielagentschap EASO schrijft verder dat yezidi’s in de Koerdische regio worden gediscrimineerd en belaagd. Uit informatie van het ministerie van buitenlandse zaken blijkt dat de Koerden ze niet altijd toelaten en ze soms zelfs uitzetten naar andere regio’s in Irak. De UNHCR benadrukt dat die nog altijd onveilig zijn. De infrastructuur is volledig verwoest en er liggen mijnen. 

Asieladvocaten zeggen dat het terugsturen van yezidi’s in strijd is met de regels die de overheid zelf heeft opgesteld. Daarin staat dat zij zo’n kwetsbare groep vluchtelingen zijn dat ze niet terug hoeven naar de Irakese regio waar ze vandaan komen. Hun mag ook geen zogeheten ‘vestigingsalternatief’ worden aangeboden. In dat laatste geval zegt de IND: ‘U kunt niet terug naar de regio waar u vandaan komt, maar wel naar een andere regio in uw herkomstland’. 

Kwetsbare groep

Die eigen regels omzeilt de IND door te zeggen dat vluchtelingen die lang in een vluchtelingenkamp hebben gewoond daar vandaan komen. “Maar die regel is bedoeld voor mensen die al heel lang in dat deel van Irak wonen, daar een heel leven hebben”, zegt asieladvocaat Wil Eikelboom. “Dit is anders: dit gaat om mensen die in vluchtelingenkampen hebben gezeten.”

Eikelboom vertegenwoordigt een jongen van twaalf die vier jaar in een kamp in de KAR heeft gewoond. Hij vluchtte met zijn familie uit Sinjar, een stad en bergstreek in Irak waar IS in 2014 zo’n zevenduizend mensen kidnapte en zo’n vijfduizend doodde. Volgens de IND komt hij uit de Koerdische regio in Irak.

Nederlandse rechters oordelen verschillend over die redenering. De rechtbank in Den Haag zei begin maart dat een jongen die twee jaar in een kamp heeft gewoond daar vandaan komt en dus terug moet. De rechtbank in Arnhem zei eind maart dat een yezidi die in 2014 naar de KAR vluchtte niet mag worden teruggestuurd. 

In een reactie bestrijdt de IND te handelen in strijd met de geldende regels. De IND laat weten dat yezidi’s uit de Koerdische regio niet behoren tot een kwetsbare groep. ‘Er is geen beleid specifiek voor yezidi’s die langdurig in vluchtelingenkampen in de KAR hebben verbleven en er is ook geen sprake van een beleidswijziging’, aldus de IND.

Opheldering geëist

Regeringspartij ChristenUnie wil dat er een einde komt aan het terugsturen van yezidi’s naar Irak. “Als vluchtelingenorganisaties zeggen dat het te onveilig is en er geen vestigingsalternatief is, moet Nederland het niet doen”, aldus Joël Voordewind zaterdag in een reactie tegen de NOS. Ook de PvdA en GroenLinks zouden opheldering willen van het kabinet. 

Lees ook:

Vier jaar na de genocide zijn de yezidi’s bannelingen

Honderdduizenden yezidi’s zitten nog in tentenkampen, vier jaar nadat Islamitische Staat hen verdreef. Ze willen niet terug naar wat hun thuis was. Het is hun thuis niet meer.

Vergeten dat je yezidi bent (of te bang om het te zeggen)

IS vermoordde talloze yezidi’s en probeerde hun geloof uit te roeien door vrouwen en kinderen te bekeren. Velen van hen zitten nu nog verborgen bij IS’ers, doodsbang om zich te melden. Als ze al weten dat ze yezidi zijn.

Deel dit artikel

De IND laat in een reactie weten dat yezidi’s uit de Koerdische regio niet behoren tot een kwetsbare groep