Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Moet ik het tenenlopen van mijn dochter corrigeren?

Samenleving

Evi Guldemeester

© Fadi Nadrous

Heeft het tenenlopen van een driejarige een fysieke of misschien toch een psychische oorzaak?

Een moeder worstelt met de vraag of het tenenlopen van haar dochter van drieënhalf zorgelijk is. Al sinds dat zij kan lopen, doet zij dat regelmatig. Letterlijk. En dat terwijl zij ook plat op de voetjes kan lopen. "Moet ik dit corrigeren?", vraagt de moeder.

Lees verder na de advertentie

Het is een druk kind dat danst, loopt en rent op haar tenen. De ene dag meer dan de andere. "Zij doet het vooral als zij iets spannend vindt. Een onbekende omgeving of nieuwe mensen", zegt de moeder. Volgens Ger Ramakers, kinder- en jeugdpsycholoog is corrigeren geen oplossing tegen het tenenlopen. "Als je je kind voortdurend corrigeert, dan kan dat leiden tot behoorlijk veel frustraties bij zowel kind als ouder", legt hij uit. "Bovendien kún je als ouder ook niet de hele dag toezicht houden. Kinderen gaan naar een kinderdagverblijf of school en van de begeleiders kun je dat ook niet verwachten."

Het gedrag is ook niet zomaar af te leren, zegt Ramakers. "Het kind moet zich dan voortdurend bewust zijn van de manier waarop ze loopt. En dat is heel moeilijk. Wij denken niet na bij de manier waarop wij lopen. Het kost ontzettend veel energie om dat bij te sturen."

Tenenlopen kan in het algemeen geen kwaad, omdat het vanzelf weer over gaat.

kinderorthopeed Adriaan Mostert

Normaal doen

Kinder- en jeugdpsycholoog Jet Scheeren vindt corrigeren ook geen goed idee. "Hoe meer nadruk je erop legt, hoe meer ze het gaat doen. Als een kind een te hoog stemmetje op zet en je zegt 'praat eens normaal', dan gaat het kind niet ineens met een normale stem praten."

Waarom lopen kinderen op hun tenen? Volgens kinderorthopeed Adriaan Mostert van het Isala ziekenhuis in Zwolle doen kinderen dat regelmatig. "Er zijn twee soorten tenenlopers", zegt hij. "De habituele en de tenenlopers met een structurele verkorting van de achillespees." De habituele tenenloper doet dit uit gewoonte. Het is gedrag. De kinderorthopeed vergelijkt het met nagelbijten. "Dat gaat meestal weer over. Een puber zie je ook niet meer op de tenen lopen." Volgens de orthopeed kan tenenlopen in het algemeen geen kwaad, omdat het vanzelf weer over gaat.

Bij de structurele verkorting is er meer aan de hand. Als nachtspalken of fysiotherapie niet helpen, dan wordt de achillespees operatief verlengd. "Deze diagnose kunnen wij makkelijk vaststellen, omdat de kinderen simpelweg niet plat op hun voeten kunnen lopen. En al helemaal niet op hun hakken."

Volgens de moeder is een te korte achillespees uitgesloten. Haar dochter loopt goed op platte voeten. Op zoek naar antwoorden, klopte zij aan bij consultatiebureau, fysiotherapeut, huisarts en osteopaat. Geen succes.

Psychische oorzaak

Waait het tenenlopen dan vanzelf over? Kinderpsycholoog Ramakers komt regelmatig kinderen tegen die op de tenen lopen. Waarom zij dat doen, verschilt per kind. Volgens de psycholoog hoeft de moeder zich ook niet direct zorgen te maken. "Het tenenlopen komt bij diverse dingen voor. Als het niet om een structureel te korte achillespees gaat, kan het te maken hebben met dat er iets mis is gegaan rondom de bevalling of dat er sprake is van vroeggeboorte. Dat kan invloed hebben op het hersensysteem dat de motoriek aanstuurt." Ook gebeurtenissen op jonge leeftijd kunnen van invloed zijn, zoals een hersenvliesontsteking. Of er is sprake van een erfelijke oorzaak.

Er kan ook een psychische oorzaak zijn, maar psycholoog Ramakers benadrukt dat dit niet hóeft. "In mijn praktijk zie ik dat sommige kinderen met autisme de neiging hebben op de tenen te lopen. Soms zie je bij die kinderen een opvallend, theatraal loopje", zegt Ramakers. "Nogmaals. Dit betekent niet dat tenenlopen een signaal van autisme is." Kinder- en jeugdpsycholoog Scheeren vult aan dat kinderen ook figuurlijk op de tenen lopen. "Als ze iets spannend vinden bijvoorbeeld."

Ramakers raadt de moeder aan het tenenlopen in de gaten te houden en te kijken of haar dochter ander opvallend gedrag laat zien. "Als ouder is dit moeilijk om zelf in de gaten te houden, omdat je dichtbij het kind staat. Vraag daarom iemand op school of een buurvrouw om op te letten."

Volgens de deskundigen kan het geen kwaad om te wachten. Het kindje is nog jong. "Ik kan niet zeggen hoelang, want dat verschilt sterk per kind. Wij zien dat kinderen bij tien jaar nagenoeg niet meer op de tenen lopen", zegt orthopeed Mostert. Als de moeder niet wil afwachten, dan kan zij alsnog de hulp van een fysiotherapeut inschakelen. Die kan een handje helpen.

Lastige pubers, dreinende tieners of krijsende kleuters? Elke week behandelt Trouw een opvoedvraag van lezers. Zelf een kwestie indienen? Mail naar opvoedvraag@trouw.nl

Lees hier meer afleveringen.


Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kunt u vinden in uw inbox.
Bent u de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

Door een profiel aan te maken ga je akkoord met de gebruiksvoorwaarden en geef je aan het privacy statement en het cookiebeleid te hebben gelezen.

Deel dit artikel

Tenenlopen kan in het algemeen geen kwaad, omdat het vanzelf weer over gaat.

kinderorthopeed Adriaan Mostert